Question

Difficulty: MediumTürkiye Ekonomisinin Tarihsel Gelişimi ve Ekonomi Politikaları

Türkiye'de Cumhuriyet'in ilanından günümüze kadar geçen tarihsel süreçte, farklı dönemlerde çeşitli ekonomi politikaları uygulanmış ve bu politikaların coğrafi mekân ile sosyoekonomik yapı üzerinde belirgin yansımaları olmuştur.

Buna göre, Türkiye'nin ekonomi tarihi ve uygulanan politikaların sonuçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    1923-1929 yılları arasında düzenlenen İzmir İktisat Kongresi ve sonrasında çıkarılan Teşvik-i Sanayi Kanunu ile özel sektör öncülüğünde yerli ham maddeye dayalı sanayileşme amaçlanmış, fakat sermaye ve teknoloji yetersizliği nedeniyle hedeflenen sanayi hamlesine ulaşılamamıştır.
  2. B
    1930-1950 yılları arasındaki devletçilik döneminde inşa edilen demiryolu ağları; tarım ve maden ham maddelerinin fabrikalara taşınmasını ve üretilen mamul maddelerin iç pazara ulaştırılmasını kolaylaştırarak önemli bir dağıtım altyapısı sağlamıştır.
  3. 1950-1960 döneminde tarımda makineleşmenin artmasıyla nadas alanları genişlemiş; bu uygulama İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu gibi kurak bölgelerde toprağın mineral dengesini korumak amacıyla devlet eliyle alternatif bir gübreleme yöntemi olarak yaygınlaştırılmıştır.Answer
  4. D
    1960-1980 yılları arasındaki planlı kalkınma döneminde, hayvansal üretimi artırmak ve üretimde iklim koşullarına olan bağımlılığı en aza indirmek amacıyla geleneksel mera hayvancılığından besi ve ahır hayvancılığına geçiş teşvik edilmiştir.
  5. E
    1980 sonrasında dışa açık ve ihracata dayalı büyüme modeline geçilmesiyle birlikte serbest bölgelerin kurulması ve ulaşım ağlarının modernize edilmesi, Türkiye'nin jeopolitik konumundan kaynaklanan uluslararası transit taşımacılık gelirlerinin artmasında etkili olmuştur.

Answer

1950-1960 döneminde tarımda makineleşmenin artmasıyla nadas alanlarının genişlediğini ve nadas uygulamasının devlet eliyle alternatif bir gübreleme yöntemi olarak yaygınlaştırıldığını savunan ifade yanlıştır.
Doğru cevap, 1950-1960 döneminde tarımda makineleşmenin nadas alanlarını genişlettiğini ve nadasın alternatif bir gübreleme yöntemi olarak devlet eliyle teşvik edildiğini öne süren ifadedir. Çünkü nadas, toprağın mineral dengesini korumak için yapılan aktif bir gübreleme yöntemi olmayıp, kurak ve yarı kurak bölgelerde sulama yetersizliği sebebiyle toprağın boş bırakılarak nem biriktirmesini amaçlayan zorunlu bir uygulamadır. Tarımda makineleşme ise meraların tarım alanına dönüştürülmesine yol açmış, sulama imkânlarının gelişimiyle de nadas alanları zamanla daralmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Türkiye ekonomi tarihindeki dönemlerin özelliklerini ve bu dönemlerde uygulanan politikaların coğrafi sonuçlarını inceleyin.
Cumhuriyet tarihi boyunca 1923-1929 (İzmir İktisat Kongresi ve liberal arayışlar), 1930-1950 (Büyük Buhran etkisiyle devletçilik ve I. Beş Yıllık Sanayi Planı), 1950-1960 (Tarımda makineleşme ve altyapı hamleleri), 1960-1980 (Planlı kalkınma dönemi ve DPT'nin kurulması) ve 1980 sonrası (Dışa açık, ihracata dayalı serbest piyasa ekonomisi) gibi temel dönemlerin yaşandığı görülür.
Soruda verilen seçeneklerdeki dönem özelliklerinin ve mekânsal sonuçların doğruluğunu test edebilmek için tarihsel ve coğrafi bilgi birikimini devreye sokmak gerekir.
2
Seçeneklerde yer alan nadas kavramının coğrafi tanımını ve tarımda makineleşmenin mekânsal etkilerini analiz edin.
Nadas, toprağın mineral dengesini korumak veya artırmak amacıyla uygulanan bir 'aktif gübreleme yöntemi' değildir. Aksine, kurak ve yarı kurak bölgelerde sulama yetersizliğinden ötürü toprağın bir yıl ekilmeyip dinlendirilmesi ve bünyesinde nem biriktirmesi amacıyla yapılan zorunlu ve verimsiz bir uygulamadır. Tarımda makineleşmenin hız kazanması ise nadas alanlarını genişletmemiş; meraların ve boş arazilerin tarıma kazandırılmasına ve tarımsal üretimin artmasına neden olmuştur.
Coğrafya biliminde nadasın nedenleri ve makineleşmenin tarımsal alanlar üzerindeki etkisi arasındaki çelişkiyi belirlemek sorunun çözümündeki anahtardır.
3
Diğer seçeneklerdeki bilgilerin tarihsel süreç ve coğrafi yansımalarla uyumunu kontrol edin.
1923-1929 döneminde sermaye yetersizliği nedeniyle özel sektörün sanayileşmede geri kaldığı, 1930-1950 devletçilik döneminde demiryollarının ham maddeyi fabrikalara bağlayan temel bir dağıtım aracı olduğu, 1960-1980 planlı döneminde verimi artırmak amacıyla besi hayvancılığının teşvik edilerek iklime bağımlılığın azaltıldığı ve 1980 sonrası dönemde ihracata dayalı politikalarla transit taşımacılık gelirlerinin arttığı bilgileri tamamen doğrudur.
Seçeneklerin tarihsel kronolojiye ve coğrafya literatürüne tam uyum gösterdiğini doğrulayarak yanlış seçeneği kesinleştirmek gerekir.

Key Concept

Türkiye Ekonomisinin Tarihsel Gelişimi ve Ekonomi Politikalarının Mekânsal Sonuçları
Estimated Time:2m 0s
Rate this question