Question

Difficulty: HardII. Mahmud Dönemi Gelişmeleri ve Reformları

II. Mahmud Dönemi, Osmanlı devlet teşkilatının ve merkezî otoritesinin yeniden yapılandırıldığı en kritik modernleşme evrelerinden biridir. Bu dönemde iç isyanlar, ayanların nüfuzu ve dış baskılar gibi çok yönlü krizlerle mücadele edilirken idari, askerî, sosyal ve ekonomik alanlarda köklü reformlar hayata geçirilmiştir.

Buna göre, II. Mahmud Dönemi'nde gerçekleşen aşağıdaki gelişmelerin kronolojik olarak eskiden yeniye doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?

  1. 1Sened-i İttifak'ın imzalanarak taşradaki ayanların varlığının padişah tarafından resmen ve hukuken tanınması
  2. 2Vaka-i Hayriye ile Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılarak merkezî otoritenin önündeki en büyük askerî engelin temizlenmesi
  3. 3İlk resmî Türkçe gazete olan Takvim-i Vekayi'nin yayımlanmaya başlamasıyla reformların halka anlatılmasının amaçlanması
  4. 4İngiltere ile Balta Limanı Ticaret Antlaşması'nın imzalanarak Osmanlı ülkesinin açık pazar hâline gelmesi

Answer

Gelişmelerin doğru kronolojik sıralaması sırasıyla; Sened-i İttifak'ın imzalanması (1808), Vaka-i Hayriye ile Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması (1826), Takvim-i Vekayi gazetesinin yayına başlaması (1831) ve İngiltere ile Balta Limanı Ticaret Antlaşması'nın imzalanması (1838) şeklindedir.
Gelişmelerin tarihleri incelendiğinde; padişahın yetkilerini sınırlayan Sened-i İttifak 1808'de, reformların önünü açan askerî gelişme Vaka-i Hayriye 1826'da, kamuoyu oluşturmayı amaçlayan ilk resmî gazete Takvim-i Vekayi 1831'de ve Osmanlı ekonomisine ağır darbeler vuran Balta Limanı Ticaret Antlaşması ise Mısır krizinin tırmandığı 1838'de gerçekleşmiştir. Dolayısıyla doğru sıralama Sened-i İttifak, Vaka-i Hayriye, Takvim-i Vekayi ve Balta Limanı şeklinde kronolojik bir hat izler.

Step-by-Step Solution

1
İlk siyasi gelişmenin tespit edilmesi
Sened-i İttifak'ın 1808 yılında, II. Mahmud'un tahta çıkışının hemen ardından imzalandığı belirlenir.
Bu belge, II. Mahmud'un tahta çıkmasını sağlayan Sadrazam Alemdar Mustafa Paşa'nın girişimiyle ayanlar arasında imzalanmış ilk uzlaşı metnidir.
2
Merkezî otoriteyi güçlendiren askerî dönüm noktasının belirlenmesi
Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması (Vaka-i Hayriye) olayının 1826 yılında gerçekleştiği tespit edilir.
1808-1826 yılları arasında orduyu ıslah etme çabaları yeniçeri muhalefetiyle karşılaşmış, 1826'da ocağın kanl�� bir şekilde kaldırılmasıyla reform süreci hız kazanmıştır.
3
Kültürel ve idari alandaki basın gelişmesinin tarihlendirilmesi
İlk resmî Türkçe gazete olan Takvim-i Vekayi'nin 1831 yılında yayımlanmaya başladığı saptanır.
Yeniçeriliğin kaldırılmasının ardından devlet teşkilatında yapılan köklü değişiklikleri memurlara ve halka duyurma ihtiyacı bu gazetenin basılmasını zorunlu kılmıştır.
4
Dış siyaset bağlant��lı iktisadi antlaşmanın zamanının belirlenmesi
Balta Limanı Ticaret Antlaşması'nın 1838 yılında imzalandığı bulunur.
Mısır Valisi Kavalalı Mehmed Ali Paşa isyanı karşısında çaresiz kalan Osmanlı yönetimi, İngiltere'nin desteğini garantilemek adına bu antlaşmayı saltanatın son yılında imzalamıştır.

Key Concept

II. Mahmud Dönemi Islahatlarının Kronolojisi ve Neden-Sonuç İlişkileri
Rate this question