Bir bilişsel psikolog, bireylerin karmaşık problem çözme süreçlerinde maruz kaldıkları zihinsel yorgunluk düzeyinin, karar verme süreleri üzerindeki etkisini incelemektedir. Bu amaçla, yaş ve eğitim düzeyi açısından denk katılımcılardan iki grup oluşturulmuştur. Deney grubuna ardışık matematiksel işlemler yaptırılarak yüksek düzeyde zihinsel yorgunluk yaratılmış, kontrol grubuna ise herhangi bir işlem yaptırılmamıştır. Ardından her iki gruba da aynı mantıksal bulmacalar verilmiş ve bulmacaları çözme süreleri saniye cinsinden kaydedilmiştir. Araştırma sonucunda zihinsel yorgunluğu yüksek olan grubun bulmacaları daha geç çözdüğü görülmüştür.
Buna göre, bu araştırmanın değişkenleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- AZihinsel yorgunluk düzeyi bağımlı değişken, bulmacaları çözme süresi ise bağımsız değişkendir.
- BKatılımcıların yaş ve eğitim düzeyleri bağımsız değişken, karar verme süresi ise kontrol değişkenidir.
- Karar verme süresi bağımlı değişken, uygulanan zihinsel yorgunluk düzeyi ise bağımsız değişkendir.Answer
- DKatılımcılara uygulanan zihinsel yorgunluk düzeyi kontrol değişkeni, bulmacaları çözme süresi ise bağımsız değişkendir.
- EMantıksal bulmacaların türü bağımsız değişken, zihinsel yorgunluk düzeyi ise bağımlı değişkendir.
Answer
Karar verme süresi bağımlı değişken, uygulanan zihinsel yorgunluk düzeyi ise bağımsız değişkendir.
Deneysel bir araştırmada araştırmacının doğrudan manipüle ettiği, etkisi incelenen neden durumundaki değişken 'bağımsız değişken'dir. Bu çalışmada zihinsel yorgunluk düzeyi bağımsız değişkendir. Bağımsız değişkene bağlı olarak değişen ve ölçülen sonuç durumundaki değişken ise 'bağımlı değişken'dir. Bu çalışmada zihinsel yorgunluğa bağlı olarak değişen bulmacaları çözme (karar verme) süresi bağımlı değişkendir. Dolayısıyla karar verme süresinin bağımlı değişken, uygulanan zihinsel yorgunluk düzeyinin bağımsız değişken olduğunu belirten ifade doğrudur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Deneysel yöntemde bağımlı, bağımsız ve kontrol değişkenlerinin ayırt edilmesi