Duyguların nasıl ortaya çıktığını ve fizyolojik tepkilerle ilişkisini açıklamaya çalışan kuramlar ile bu kuramları örneklendiren günlük yaşam senaryoları aşağıda verilmiştir.
Sol sütundaki senaryoları sağ sütundaki duygu kuramlarıyla doğru olacak şekilde eşleştiriniz.
- Bir dağcının karşısına aniden çıkan yaban hayvanını gördüğü anda, fizyolojik uyarılma (kalp çarpıntısı) ile korku hissini eş zamanlı ve bağımsız olarak yaşaması.Cannon-Bard Kuramı
- Karanlık bir sokakta arkasından birinin yürüdüğünü fark eden kişinin önce fizyolojik tepkilerinin (koşma, terleme) başlaması, sonrasında bu tepkileri yorumlayarak korku duyması.James-Lange Kuramı
- Bir mülakata giren iki adaydan birinin bu durumu kendini kanıtlama fırsatı olarak değerlendirip umut duyması, diğerinin ise elenme tehlikesi olarak görüp yoğun kaygı hissetmesi.Bilişsel Değerlendirme Kuramı (Lazarus)
- Yoğun bir kahve tüketimi sonrası kalbi hızla çarpan kişinin, bulunduğu ortama bağlı olarak bu uyarılmayı ya heyecan ya da öfke olarak adlandırması.Schachter-Singer (İki Faktörlü) Kuram
Answer
Sol sütundaki senaryoların sağ sütundaki kuramlarla doğru eşleşmesi şu şekildedir: Kalp çarpıntısı ve korkunun eş zamanlı yaşanması Cannon-Bard Kuramı ile; önce fizyolojik tepkilerin hissedilip sonra korku duyulması James-Lange Kuramı ile; mülakat durumunun değerlendirilme biçimine göre umut ya da kaygı yaratması Bilişsel Değerlendirme Kuramı ile; kahve tüketimi sonrası oluşan uyarılmanın ortama göre etiketlenmesi ise Schachter-Singer Kuramı ile eşleşir.
Doğru eşleştirmede; fizyolojik uyarılma ile korku hissinin aynı anda yaşanması Cannon-Bard Kuramı'nı temsil eder. Fizyolojik tepkilerin algılanması sonucu korku duyulması James-Lange Kuramı'na örnektir. Bireyin durumu tehdit veya fırsat olarak bilişsel değerlendirmesine göre duygu hissetmesi Bilişsel Değerlendirme Kuramı'nı gösterir. Vücuttaki fizyolojik uyarılmanın bulunulan sosyal çevreye göre etiketlenmesi ise Schachter-Singer Kuramı'nı açıklar.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Duygu Kuramları (James-Lange, Cannon-Bard, Schachter-Singer, Bilişsel Değerlendirme)
Estimated Time:2m 30s