Question

Difficulty: MediumAhlak Felsefesi (Etik)

Bir baraj inşaatında çalışan m��hendis Hakan, baraj kapaklarının güvenliğini denetlerken kritik bir hata tespit eder. Bu hatayı bildirmesi durumunda projenin duracağını ve kendisinin de işten çıkarılabileceğini bildiği hâlde, kendi ahlaki ilkeleri doğrultusunda durumu yetkililere rapor eder. Hakan'ın bu eylemini yorumlayan çalışma arkadaşlarından İlker: "Hakan başka türlü davranamazdı; çünkü onun dürüst karakteri, aldığı aile eğitimi ve mesleki ahlak bilinci bu kararı vermesini zorunlu kılmıştır." der. Diğer arkadaşı Semih ise: "Hakan ne yaparsa yapsın, bu olay onun alnına yazılmıştı; dolayısıyla bu raporu vermesi kaçınılmaz bir kaderdi." görüşünü savunur.

Buna göre İlker ve Semih'in açıklamaları, ahlak felsefesinde irade özgürlüğüyle ilgili sırasıyla hangi yaklaşımlara karşılık gelmektedir?

  1. Determinizm - FatalizmAnswer
  2. B
    Fatalizm - Determinizm
  3. C
    Otodeterminizm - Fatalizm
  4. D
    Determinizm - İndeterminizm
  5. E
    Libertaryanizm - Fatalizm

Answer

Determinizm ve fatalizm yaklaşımlarını sırasıyla veren seçenek doğrudur.
Doğru cevap determinizm ve fatalizm yaklaşımlarını sırasıyla veren seçenektir. İlker'in açıklaması eylemleri psikolojik ve sosyal nedenlere bağlayarak determinizmi temsil ederken, Semih'in açıklaması alınyazısı ve kaçınılmazlık vurgusuyla fatalizmi temsil etmektedir.

Step-by-Step Solution

1
İlker'in açıklamasını analiz etmek.
İlker, Hakan'ın dürüst karakteri, aldığı aile eğitimi ve mesleki ahlak bilinci gibi etkenlerin Hakan'ın kararını zorunlu kıldığını savunmaktadır. Bu görüş, insan eylemlerinin çeşitli içsel ve dışsal nedenler tarafından belirlendiğini savunan gerekircilik (determinizm) yaklaşımına uygundur.
İrade özgürlüğü tartışmalarında nedensel belirlenmişlik vurgusunu saptamak.
2
Semih'in açıklamasını analiz etmek.
Semih, Hakan'ın eyleminin onun alnına yazıldığını ve bu durumun kaçınılmaz bir kader olduğunu belirtmektedir. Bu görüş, her şeyin önceden doğaüstü bir güç tarafından belirlendiğini ve insanın bunu değiştiremeyeceğini savunan yazgıcılık (fatalizm) yaklaşımına karşılık gelir.
Kader ve kaçınılmazlık vurgusuna dayalı yaklaşımı belirlemek.
3
Belirlenen yaklaşımları sırasıyla eşleştirerek doğru seçeneği bulmak.
Birinci açıklama determinizm, ikinci açıklama fatalizm olduğu için doğru sıralama determinizm ve fatalizm şeklinde olmalıdır.
Soru kökündeki 'sırasıyla' ifadesine uygun olarak doğru eşleşmeyi sağlamak.

Key Concept

Ahlaki İrade Özgürlüğü Yaklaşımları (Determinizm ve Fatalizm Ayrımı)
Rate this question