Question

Difficulty: EasyKıyas Çeşitleri

Aşağıda verilen kıyas örneklerini, temsil ettikleri kıyas türleri ile eşleştiriniz.

  • Bütün insanlar ölümlüdür, o hâlde Sokrates de ölümlüdür.Entimem (Eksik Kıyas)
  • Yağmur yağarsa sokaklar ıslanır. Sokaklar ıslanırsa barajlar dolar. O hâlde yağmur yağarsa barajlar dolar.Zincirleme Kıyas
  • Sınava girersen heyecanlanırsın, girmezsen sınıfta kalırsın. Ya sınava gireceksin ya da girmeyeceksin. O hâlde ya heyecanlanacaksın ya da sınıfta kalacaksın.Dilemna (İkilem)

Answer

Birinci kıyas örneği Entimem (Eksik Kıyas), ikinci kıyas örneği Zincirleme Kıyas ve üçüncü kıyas örneği Dilemna (İkilem) ile eşleşmelidir.
Eşleştirmede 'Bütün insanlar ölümlüdür, o hâlde Sokrates de ölümlüdür.' ifadesi, bir öncülü eksik bırakıldığı için Entimem ile; 'Yağmur yağarsa sokaklar ıslanır...' zincirleme bir mantıksal bağ kurduğu için Zincirleme Kıyas ile; 'Sınava girersen...' ifadesi ise iki seçenek sunup ikisinde de kaçınılmaz bir sonuca ulaştırdığı için Dilemna ile eşleşir.

Step-by-Step Solution

1
İlk akıl yürütmeyi inceleyin.
İfadedeki 'Sokrates insandır' öncülünün söylenmediği ve doğrudan sonuca geçildiği görülmektedir. Bu, eksik öncüllü kıyas yani entimemdir.
Entimem kavramının tanımını ve öncül eksikliğini belirlemek.
2
İkinci akıl yürütmeyi inceleyin.
Birinci önermenin sonucu, ikinci önermenin öncülü haline gelmiş ve önermeler birbirine bağlanmıştır.
Ardışık neden-sonuç ilişkisi içeren zincirleme kıyas yapısını tanımak.
3
Üçüncü akıl yürütmeyi inceleyin.
İki koşullu öncülden yola çıkılarak her iki durumda da bir sonucun ortaya çıkacağı gösterilmiştir.
İki uçlu veya kaçınılmaz durumlar içeren dilemna (ikilem) yapısını ayırt etmek.

Key Concept

Kıyas Çeşitleri
Rate this question