Question

Difficulty: Very hardŞiirde Ahenk Unsurları (Ölçü, Kafiye, Redif)

Aşağıdaki dizelerde kullanılan kafiye (uyak) türlerini dikkate alarak, numaralanmış şiir parçalarını karşılarındaki kafiye türleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

  • I. Bursa'da bir eski cami avlusu,
    Mermer şadırvanda şırıldayan su.
    Tunç Kafiye
  • II. Kısmetindir gezdiren yer yer seni,
    Arşa çıksan akıbet yer yer seni.
    Cinaslı Kafiye
  • III. Ne şair yaş döker ne aşık ağlar,
    Tarihe karıştı eski sevdalar.
    Zengin Kafiye
  • IV. Yüreğime bir od düştü yanarım,
    Kendi külüm savurarak dönerim.
    Yarım Kafiye

Answer

I numaralı şiir Tunç Kafiye, II numaralı şiir Cinaslı Kafiye, III numaralı şiir Zengin Kafiye, IV numaralı şiir Yarım Kafiye ile eşleşmektedir.
I numaralı şiirde kök ve eklerin farklı görevde olmasından ötürü redif bulunmayıp 'su' kelimesinin diğerinin içinde geçmesiyle Tunç Kafiye; II numaralı şiirde sesteş sözcüklerle Cinaslı Kafiye; III numaralı şiirde farklı görevdeki eklerin benzeşmesiyle Zengin Kafiye; IV numaralı şiirde ise görevce özdeş eklerin redif olarak ayrılmasından sonra kökte kalan tek ses benzerliğiyle Yarım Kafiye elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci şiir parçasının kafiye ve redif analizi yapılır.
'avlusu' (avlu-su) sözcüğündeki iyelik eki ile 'su' kökü morfolojik olarak farklıdır, redif yoktur. 'su' kelimesi 'avlusu' kelimesinin içinde tamamen geçtiği için Tunç Kafiye tespit edilir.
Redif saptanırken eklerin görev özdeşliği kontrol edilmelidir.
2
İkinci şiir parçasının kafiye ve redif analizi yapılır.
Dizelerdeki 'yer yer' ifadelerinin sesteş olduğu belirlenir ve Cinaslı Kafiye tespit edilir.
Yazılışları aynı, anlamları farklı sözcüklerin oluşturduğu ahenk unsuru cinaslı kafiyedir.
3
Üçüncü şiir parçasının kafiye ve redif analizi yapılır.
'ağla-r' (geniş zaman) ve 'sevda-lar' (çoğul eki) kelimelerindeki eklerin işlevleri farklıdır, redif yoktur. Ortak olan 'lar' (3 ses) benzerliği Zengin Kafiye olarak belirlenir.
Eklerin ses benzerliği taşıması redif olmaları için yetmez, görevlerinin de aynı olması gerekir.
4
Dördüncü şiir parçasının kafiye ve redif analizi yapılır.
'yan-ar-ım' ve 'dön-er-im' sözcüklerinde geniş zaman ve şahıs ekleri ünlü uyumuna göre değişse de görevce aynıdır ve rediftir. Kökteki 'n' sesi Yarım Kafiye olarak belirlenir.
Eklerin ses uyumlarına bağlı değişiklikleri redif olma özelliklerini bozmaz.

Key Concept

Şiirde Ahenk Unsurları (Ölçü, Kafiye, Redif)
Estimated Time:3m 0s
Rate this question