Question

Difficulty: HardFelsefi Düşüncede Doğruluk, Gerçeklik, Tutarlılık ve Çelişki

Felsefi düşüncede bilgi ve varlık arasındaki ilişkileri temellendirmek amacıyla kullanılan doğruluk, gerçeklik, tutarlılık ve çelişiklik kavramları sıklıkla birbiriyle karıştırılmaktadır. Aşağıdaki sol sütunda verilen felsefi kavramları, sağ sütunda yer alan ve bu kavramları somutlaştıran en uygun örnek durumlarla eşleştiriniz.

  • GerçeklikDış dünyada, insan bilincinden tamamen bağımsız bir biçimde yer kaplayan ve varlığını sürdüren ç��nar ağacının kendisi.
  • DoğrulukBir araştırmacının 'Bakır metalik bir elementtir ve elektriği iletir' şeklindeki önermesinin, nesnel dünyadaki olgusal durumla birebir örtüşmesi.
  • TutarlılıkSpinoza'nın 'Etika' adlı eserinde geometrik yöntemle türettiği önermelerin birbirini desteklemesi ve sistem genelinde hiçbir mantıksal uyumsuzluğa yer vermemesi.
  • ÇelişiklikBir düşünürün hem 'Evrendeki her şey maddedir' deyip hem de 'Ruh, maddeden bağımsız ve ölümsüz bir tözdür' iddiasını aynı anda doğru kabul etmesi.

Answer

Gerçeklik kavramı çınar ağacının kendisiyle; doğruluk kavramı bakırın elektriği iletmesine dair önermenin olguyla örtüşmesiyle; tutarlılık kavramı Spinoza'nın önermelerinin sistem içi uyumuyla; çelişiklik kavramı ise maddesel evren iddiası ile bağımsız ruh iddiasının aynı anda doğru kabul edilmesiyle eşleşir.
Gerçeklik kavramı dış dünyadaki nesnel varoluşu (çınar ağacı) temsil eder. Doğruluk ise bu varoluşa dair dile getirilen yargının gerçeklikle uygunluğunu (bakır önermesi) ifade eder. Tutarlılık, yargıların kendi içindeki uyumuyken (Spinoza'nın sistemi), çelişiklik ise birbirini dışlayan iki tezin aynı anda doğru varsayılması durumudur (maddeci evren ile tözsel ruh iddiasının bir arada savunulması).

Step-by-Step Solution

1
Gerçeklik kavramının analiz edilmesi ve uygun örneğin bulunması.
Gerçeklik, zihinden bağımsız var oluştur. Çınar ağacının kendisi dış dünyada somut olarak var olduğu için 'Gerçeklik' kavramı ile eşleşir.
Gerçeklik kavramını somut bir varoluş örneği üzerinden tanımlamak.
2
Doğruluk kavramının analiz edilmesi ve uygun örneğin bulunması.
Doğruluk, önermenin nesnesiyle uyuşmasıdır. Bakırın elektriği iletmesine dair önermenin nesnel gerçeklikle uyuşması 'Doğruluk' örneğidir.
Bilgi doğrusu ve olgusal uygunluk ilişkisini kurmak.
3
Tutarlılık kavramının analiz edilmesi ve uygun örneğin bulunması.
Tutarlılık mantıksal uyumdur. Spinoza'nın önermelerinin sistem içinde birbirini desteklemesi ve uyumsuzluk barındırmaması 'Tutarlılık' örneğidir.
Sistem içi mantıksal örüntü ve çelişmeme ilkesini saptamak.
4
Çelişiklik kavramının analiz edilmesi ve uygun örneğin bulunması.
Çelişiklik, birbirini nakzeden yargıların aynı anda savunulmasıdır. Hem her şeyin madde olduğunu söyleyip hem de ruhun bağımsız töz olduğunu iddia etmek 'Çelişiklik' örneğidir.
Mantıksal tutarsızlık ve çelişki durumunu örneklendirmek.

Key Concept

Felsefi Düşüncede Doğruluk, Gerçeklik, Tutarlılık ve Çelişki
Estimated Time:2m 0s
Rate this question