Endüstriyel faaliyetler ve günlük tüketim alışkanlıkları sonucunda çevreye salınan plastikler, ağır metaller ve deterjanlar su ve toprak kirliliğine neden olan başlıca kirleticilerdendir.
Buna göre, su ve toprak kirleticilerinin özellikleri ve çevresel etkileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- AKalsiyum () ve magnezyum () iyonları içeren sert sular, sabunların köpürme ve kiri temizleme özelliğini etkilemezken, deterjanların etkinliğini tamamen yok eder.
- BPlastik malzemelerin doğada birikerek kirlilik oluşturması gibi, yapılarında benzer bağlar bulunduran selüloz, nişasta ve protein gibi doğal polimerler de su ve toprakta kalıcı kirliliğe yol açar.
- Deterjanlar��n yapısında yer alan fosfatlar, su kaynaklarına ulaştığında sudaki alglerin kontrolsüz çoğalmasına (ötrofikasyon) yol açarak sudaki çözünmüş oksijen miktarının azalmasına neden olur.Answer
- DDeterjanların yapısındaki yüzey aktif maddelerin temizleme sürecinde, molekülün polar (hidrofob) kısmı apolar olan kire tutunurken, apolar (hidrofil) kısmı su ile etkileşir.
- EKurşun () ve cıva () gibi ağır metaller, su ve toprakta birikerek canlı sağlığını tehdit eden organik kirleticiler olup, atmosferde sera gazı görevi görerek küresel ısınmaya yol açarlar.
Answer
Deterjanların yapısında yer alan fosfatlar, su kaynaklarına ulaştığında sudaki alglerin kontrolsüz çoğalmasına (ötrofikasyon) yol açarak sudaki çözünmüş oksijen miktarının azalmasına neden olur.
Deterjanların içindeki fosfatlar, göl ve nehir gibi su kaynaklarına karıştığında algler için gübre etkisi gösterir. Alglerin aşırı çoğalmasıyla su yüzeyi kaplanır, güneş ışığı alt katmanlara ulaşamaz ve alglerin ölümüyle çürüme sürecinde sudaki çözünmüş oksijen tamamen tükenir. Bu olaya ötrofikasyon denir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Su ve toprak kirleticilerinin (plastikler, ağır metaller, deterjanlar) özellikleri, temizleme mekanizmaları ve çevresel zararları.