Question

Difficulty: Very hardÜnlemler

Ünlemler; bir duyguyu, seslenmeyi ya da hitabı bildiren sözcüklerdir. Asıl ünlemler isim çekim eklerini alarak adlaşabilirken; ünlem olmayan bazı sözcükler (isimler, fiiller vb.) ise cümledeki kullanımına göre seslenme ve hitap yoluyla ünlem değeri kazanabilir.

Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisinde hem isim çekim eki alarak adlaşmış bir ünlem hem de ünlem değeri kazanmış bir ad bir arada kullanılmıştır?

  1. A
    Hey gidi günler hey! Hani o candan komşular, o neşeli bayram sabahları nerede şimdi?
  2. B
    Ah, bu ıssız sokaklarda arkadaşların sesinden başka bizi teselli edecek hiçbir şey kalmadı.
  3. Gençler! Yılların ardından yükselen o derin ahın feryadını bugün hangi yürek hissedebilir?Answer
  4. D
    Eyvah! Evrakların hepsi içeride kaldı, şimdi müdürün o bitmek bilmeyen oflarını kim çekecek?
  5. E
    Vah zavallı çocuk! Kimsenin ahı kimsede kalmaz derlerdi de inanmazdım bu dünyada.

Answer

Gençler! Yılların ardından yükselen o derin ahın feryadını bugün hangi yürek hissedebilir?
Dizede hitap bildiren 'Gençler!' sözcüğü ünlem değeri kazanmış bir addır. 'ahın feryadı' isim tamlamasındaki 'ah' asıl ünlemi ise ilgi eki (-ın) alarak adlaşmıştır. Bu nedenle dize, her iki kullanımı da içermektedir.

Step-by-Step Solution

1
Dizelerdeki hitap ve seslenme bildiren sözcükleri (ünlemleşmiş adları) tespit etmek.
Belirlenen dizedeki 'Gençler!' sözcüğü aslen isim soylu olmasına rağmen, seslenme/hitap bildirdiği için ünlem değeri kazanmıştır.
Ünlem değeri kazanan sözcükler, asıl ünlem olmadıkları hâlde cümlede ünlem gibi işlev gören sözcüklerdir.
2
Dizelerde isim çekim eki alarak adlaşmış (isimleşmiş) asıl ünlemleri aramak.
Belirlenen dizedeki 'ahın feryadı' belirtili isim tamlamasında geçen 'ah' asıl ünlemi, tamlayan eki olan '-ın' ilgi ekini alarak adlaşmıştır.
Asıl ünlemler isim çekim eklerini aldıklarında ünlem özelliklerini yitirerek adlaşırlar.
3
Bulunan iki dil bilgisini aynı seçenekte birleştirmek.
Hem ünlemleşmiş isim ('Gençler!') hem de adlaşmış ünlem ('ahın') aynı dizede bir arada yer almaktadır.
Soruda istenen her iki koşulun da aynı dizede sağlandığını doğrulamak.

Key Concept

Ünlemlerin cümle içindeki işlevsel ve yapısal değişimleri (adlaşmış ünlem ve ünlem değeri kazanan sözcükler)
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics