Question

Difficulty: HardParagrafta Yardımcı Düşünceler

Aşağıdaki paragrafta numaralanmış cümleleri, bu cümlelerden çıkarılabilecek yardımcı düşüncelerle eşleştiriniz.

Buz Çekirdeği Analizleri

Paleoklimatologlar, geçmiş iklim koşullarını anlamak için Antarktika ve Grönland gibi kutup bölgelerindeki buzul tabakalarından çıkarılan 'buz çekirdeklerini' incelerler.
(I) Yüzlerce metre derinlikten çıkarılan bu silindirik örnekler, yağışların üst üste birikip sıkışmasıyla oluşan ve geçmiş dönemin atmosferik koşullarını hapseden yıllık katmanlardan meydana gelir.
(II) Çekirdeklerin içindeki mikroskobik hava kabarcıkları, karın yağdığı dönemdeki atmosferin gaz bileşimini ve özellikle karbondioksit gibi sera gazlarının oranını doğrudan ölçmeye olanak tanır.
(III) Ayrıca kar tanelerindeki oksijen ve hidrojen izotoplarının oranları, o dönemdeki küresel sıcaklık dalgalanmaları hakkında hassas veriler sunar.
(IV) Buz katmanları arasında biriken volkanik küller ve çöl tozları ise geçmişteki büyük volkanik patlamaların ve atmosferik sirkülasyon kalıplarının tarihlendirilmesinde doğal arşiv niteliği taşır.

  • I. CümleBuzul örneklerinin oluşum biçimi sayesinde eski dönemlerin hava durumuna dair verileri muhafaza ettiği
  • II. CümleBuz katmanlarında hapsolan gazların, oluştukları devrin atmosfer bileşenlerini doğrudan yansıttığı
  • III. CümleKar yapısındaki izotop oranlarının, geçmişteki küresel sıcaklık değişimlerinin belirlenmesine kaynaklık ettiği
  • IV. CümleBuzullardaki katı birikintilerin, geçmiş jeolojik hareketlerin ve rüzgâr yönelimlerinin tarihlendirilmesinde kullanıldığı

Answer

I. Cümle ile buzul örneklerinin oluşum biçiminin verileri muhafaza ettiği, II. Cümle ile buz katmanlarındaki gazların atmosfer bileşenlerini doğrudan yansıttığı, III. Cümle ile kar yapısındaki izotop oranlarının küresel sıcaklık değişimlerine kaynaklık ettiği ve IV. Cümle ile buzullardaki katı birikintilerin tarihlendirme amacıyla kullanıldığı eşleşmelidir.
Paragraftaki her bir cümlenin içerdiği spesifik bilimsel veri ve olgular, seçeneklerdeki yardımcı düşüncelerle anlamca örtüşmektedir. Bu bağlamda, buzul katmanlarının oluşum süreci I. cümleyle, mikroskobik gaz kabarcıkları II. cümleyle, hidrojen ve oksijen izotopları III. cümleyle, volkanik küller ile çöl tozları ise IV. cümleyle birebir ilişkilendirilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci cümlenin analiz edilmesi.
I. Cümle'deki 'yağışların üst üste birikip sıkışmasıyla oluşan ve geçmiş dönemin atmosferik koşullarını hapseden' ifadesinden yola çıkılarak bu cümlenin buzul örneklerinin oluşum biçiminin verileri muhafaza ettiği düşüncesiyle (birinci seçenekle) eşleşmesi gerektiği belirlenir.
Cümledeki oluşum biçimi (yağış birikmesi) ile korunan veriler (atmosferik koşullar) arasında doğrudan anlam ilişkisi kurulur.
2
İkinci cümlenin analiz edilmesi.
II. Cümle'de yer alan 'hava kabarcıkları, karın yağdığı dönemdeki atmosferin gaz bileşimini... doğrudan ölçmeye olanak tanır' ifadesinin, buz katmanlarında hapsolan gazların atmosfer bileşenlerini doğrudan yansıttığı yardımcı düşüncesini (ikinci seçeneği) karşıladığı tespit edilir.
Mikroskobik hava kabarcıklarındaki gaz analizi doğrudan ölçüm sağladığı için doğrudan yansıtma anlamını verir.
3
Üçüncü cümlenin analiz edilmesi.
III. Cümle'deki 'kar tanelerindeki oksijen ve hidrojen izotoplarının oranları, o dönemdeki küresel sıcaklık dalgalanmaları hakkında hassas veriler sunar' bilgisinin, kar yapısındaki izotop oranlarının sıcaklık değişimlerinin belirlenmesinde kaynak olduğu fikriyle (üçüncü seçenekle) eşleştiği saptanır.
İzotop oranları (kar yapısındaki kimyasal özellikler) ile küresel sıcaklık dalgalanmaları (ısı değişimleri) arasındaki korelasyon eşleştirmeyi zorunlu kılar.
4
Dördüncü cümlenin analiz edilmesi.
IV. Cümle'de belirtilen 'volkanik küller ve çöl tozları ise geçmişteki büyük volkanik patlamaların ve atmosferik sirkülasyon kalıplarının tarihlendirilmesinde doğal arşiv niteliği taşır' saptamasının, buzullardaki katı birikintilerin jeolojik hareketler ve rüzgâr yönelimlerinin tarihlendirilmesinde kullanıldığı fikrini (dördüncü seçeneği) karşıladığı görülür.
Volkanik küller ile çöl tozları 'katı birikintileri', volkanik patlamalar ile sirkülasyon kalıpları ise sırasıyla 'jeolojik hareketleri ve rüzgâr yönelimlerini' temsil eder.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşünceler
Rate this question