Aşağıda karbon ve azot döngüsünde gerçekleşen bazı olaylar ile bu olayları gerçekleştiren … — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi)

Aşağıda karbon ve azot döngüsünde gerçekleşen bazı olaylar ile bu olayları gerçekleştiren süreç veya canlı grupları verilmiştir. Sol sütundaki olayları, sağ sütundaki uygun süreç veya canlı gruplarıyla eşleştiriniz.

Kireç taşının ( $CaCO_3$ ) yapısındaki karbonun, fiziksel ve kimyasal ayrışma süreçleriyle serbest kalarak atmosfere karbondioksit ( $CO_2$ ) şeklinde katılmasıBiyotik olmayan jeolojik süreçler ve volkanik faaliyetler
Amonyağın ( $NH_3$ ), oksijen varlığında nitrit ve nitrat bakterileri tarafından oksitlenerek bitkilerin alabileceği azot tuzlarına dönüştürülmesiKemosentetik bakteriler tarafından gerçekleştirilen nitrifikasyon
Topraktaki nitrat tuzlarının ( $NO_3^-$ ), oksijensiz solunum yapan bakteriler tarafından serbest azot gazına ( $N_2$ ) dönüştürülmesiAnaerobik bakterilerin gerçekleştirdiği denitrifikasyon
Atmosferik karbondioksitin ( $CO_2$ ), güneş enerjisi yardımıyla organik besinlerin yapısına katılmas��Fototrof üreticiler tarafından gerçekleştirilen fotosentez

Answer

Karbon ve azot döngüsündeki olayların doğru eşleşmesi şu şekildedir: Kireç taşının yapısındaki karbonun ayrışarak atmosfere katılması biyotik olmayan jeolojik süreçler ve volkanik faaliyetlerle; amonyağın bitkilerin alabileceği azot tuzlarına dönüştürülmesi kemosentetik bakteriler tarafından gerçekleştirilen nitrifikasyonla; topraktaki nitrat tuzlarının serbest azot gazına dönüştürülmesi anaerobik bakterilerin gerçekleştirdiği denitrifikasyonla; atmosferik karbondioksitin organik besin yapısına katılması ise fototrof üreticiler tarafından gerçekleştirilen fotosentezle eşleşir.

Kireç taşının aşınması jeolojik süreçler ve volkanik faaliyetlerle; amonyağın nitrata yükseltgenmesi kemosentetik nitrifikasyon bakterileriyle; nitratın azot gazına indirgenmesi oksijensiz solunum yapan denitrifikasyon bakterileriyle; atmosfer karbondioksitinin organik maddeye çevrilmesi ise güneş ışığını kullanan fototrof canlıların fotosentez faaliyetiyle tam olarak uyuşmaktadır.

Step-by-Step Solution

Kireç taşındaki kalsiyum karbonat (

CaCO_3

) molekülünün bozunarak karbondioksit gazına dönüşmesi sürecinin niteliğini inceleme

Bu süreç biyotik olmayan, uzun süreli aşınma ve volkanizma gibi jeolojik faktörlere dayanır.

Karbondioksitin bir kısmı kireç taşlarında depo edilir ve bu depoların çözünmesi jeolojik aşamalarla gerçekleşir.

Amonyağın azot tuzlarına dönüştürüldüğü nitrifikasyon reaksiyonunun özelliğini ve gerçekleştiren canlı grubunu belirleme

Bu reaksiyon kemosentetik bakteriler (nitrit ve nitrat bakterileri) tarafından gerçekleştirilir.

Bitkiler amonyağı doğrudan alamazlar; amonyağın nitrat tuzlarına çevrilmesi kemosentetik canlıların faaliyetiyle sağlanır.

Nitrat tuzlarının atmosferdeki serbest azot gazına (

N_2

) indirgenmesi sürecini belirleme

Bu süreç oksijensiz ortamda yaşayan denitrifikasyon bakterilerinin anaerobik solunum faaliyetiyle gerçekleşir.

Denitrifikasyon olayı, topraktaki kullanılabilir azotu azaltarak atmosfere gaz halinde geri gönderen bir döngü basamağıdır.

Atmosferdeki inorganik karbondioksitin organik besine bağlanmasında ışık enerjisinin kullanıldığı süreci belirleme

Bu süreç fototrof üreticilerin gerçekleştirdiği fotosentezdir.

Fotosentez, ışık enerjisi yardımıyla inorganik maddelerden organik madde sentezlenmesini sağlayan temel üretici faaliyetidir.

Key Concept

Madde döngülerinde (azot ve karbon döngüsü) görev alan biyotik ve abiyotik faktörlerin, canlıların metabolik faaliyetleri (fotosentez, kemosentez, oksijensiz solunum) ve jeolojik süreçlerle ilişkilendirilmesi.

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Topics

More questions from this topic