Question

Difficulty: Very hardDin ve Ahlak İlişkisi

İslam düşünce tarihi ve Kur'an-ı Kerim ilkeleri çerçevesinde, din ile ahlak arasındaki ilişkiyi ele alan aşağıdaki felsefi/kelami yaklaşımlar ve ilkeler ile bunların kavramsal açıklamalarını doğru şekilde eşleştiriniz.

  • Ahlaki değerlerin (hüsün ve kubuh) akıl yoluyla nesnel olarak kavranabileceğini, dinin ise bu hükümleri teyit edip ahiret sorumluluğuyla pekiştirdiğini savunan rasyonalist kelam yaklaşımı.Mu'tezile kelam okulunun ahlak teorisi (Ahlakın otonomisi ve değerlerin akli kavranabilirliği)
  • Ahlaki iyi ve kötünün kendi başına bir varlığı olmadığını, bir fiilin değerinin yalnızca ilahi iradenin emir veya yasağıyla belirlendiğini öne süren yaklaşım.Eş'arî kelam okulunun ahlak teorisi (Ahlakın teonomisi ve değerlerin şer'i/vahiysel kaynağı)
  • Dini ritüellerin şekli yönünün, sosyal sorumluluk ve ahlaki erdemlerle bütünleşmediğinde inancın samimiyetini zedeleyeceğini bildiren ilke.İbadetlerin ahlaki duyarlılıkla bütünleşmesi gereği (Maun Suresi'nde ibadet ile sosyal ahlakın kopmaz ilişkisi)
  • Ahlakın pratik hayatta süreklilik kazanması için vicdani yapt��rımların ötesinde, aşkın bir otorite olan Allah'ın gözetimi ve sorumluluk bilinciyle desteklenmesi gerekliliği.Dinin ahlaki kurallara kazandırdığı aşkın motivasyon ve yaptırım gücü

Answer

Ahlaki değerlerin akıl tarafından nesnel olarak bilinebildiğini ve dinin bunu pekiştirdiğini savunan görüş Mu'tezile kelam okuluna; değerlerin kaynağını tamamen ilahi iradeye bağlayan yaklaşım Eş'arî kelam okuluna; şekilsel dindarlığın ahlaki duyarlılıkla birleşmesi gerektiği ilkesi ibadet-ahlak bütünlüğüne; ahlakın aşkın yaptırımla desteklenmesi ise dinin ahlaka kazandırdığı yaptırım gücüne karşılık gelir.
Doğru eşleştirmede; akılla ahlaki değerlerin bilinebileceği görüşü Mu'tezile ahlak teorisine, değerlerin tamamen vahiy kaynaklı olduğu görüşü Eş'arî ahlak teorisine, ibadetlerin toplumsal sorumlulukla bütünleşmesi gerektiği fikri Maun Suresi eksenli ibadet-ahlak ilişkisine, ilahi gözetim ve sorumluluk bilinci ise dinin ahlaka kazandırdığı yaptırım gücüne karşılık gelmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Ahlaki değerlerin akıl yoluyla bilinebilirlik durumunu çözümlemek.
Bu durum, ahlakın otonomisini savunan Mu'tezile kelam ekolüyle eşleşir.
Mu'tezile, vahiy gelmeden önce de aklın iyiyi ve kötüyü ayırt edebileceğini kabul eder.
2
İyi ve kötünün kaynağını sadece ilahi iradede gören yaklaşımı değerlendirmek.
Bu görüş, ahlaki değerlerin vahiyle belirlendiğini savunan Eş'arî kelam okuluna aittir.
Eş'arîlikte bir şeyin iyi olması Allah'ın emriyle, kötü olması ise yasaklamasıyla gerçekleşir.
3
Dini ritüeller ile ahlaki sorumlulukların ilişkisini incelemek.
İbadetlerin sosyal ahlakla ayrılmaz bir bütün oluşturduğunu savunan ibadet-ahlak bütünlüğü ilkesiyle eşleşir.
Maun Suresi'nde ibadetlerini gösteriş için yapıp yoksulu dışlayanların kınanması bu bütünlüğü gösterir.
4
Ahlaki eylemlerin takva ve ihsan gibi kavramlarla desteklenmesinin rolünü belirlemek.
Dinin ahlaka aşkın bir motivasyon ve yaptırım gücü kazandırmasıyla eşleşir.
İlahi gözetim bilinci, ahlaki davranışların sürekliliğini ve içselleştirilmesini sağlar.

Key Concept

Din ile ahlak arasındaki teorik (kelami) ve pratik (ibadet/sosyal yaşam) ilişkiler.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question