Question

Difficulty: MediumDolaylı Tümleç (Yer Tamlayıcısı)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yönelme (-e), bulunma (-de) veya ayrılma (-den) durum ekini alan söz öbeği yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç) görevinde kullanılmıştır?

  1. A
    Genç mühendis, tasarladığı yeni yazılımı sabaha kadar test etti.
  2. B
    Son günlerde yaşanan gelişmeleri yakın arkadaşıyla baş başa görüştü.
  3. Yazarın son romanında anlattığı olaylar, okurların zihninde derin izler bırakıyor.Answer
  4. D
    Şehir dışından gelen misafirlerimizle en kısa sürede, belki de akşama görüşürüz.
  5. E
    Eski arkadaşının bu beklenmedik başarısını büyük bir sevinçle ve gönülden kutladı.

Answer

Yazarın son romanında anlattığı olaylar, okurların zihninde derin izler bırakıyor. cümlesinde 'okurların zihninde' ifadesi yer tamlayıcısıdır.
Doğru cevap olan 'Yazarın son romanında anlattığı olaylar, okurların zihninde derin izler bırakıyor.' cümlesinde 'okurların zihninde' ifadesi yükleme sorulan 'nerede' sorusuna cevap vermektedir ve yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç) görevindedir. Cümlenin öznesinin ('Yazarın son romanında anlattığı olaylar') içinde geçen 'romanında' sözcüğü ise özneyi oluşturan sıfat-fiil grubunun bir parçasıdır ve bağımsız bir öge değildir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerin yüklemlerini ve durum eki alan sözcüklerini belirlemek
Cümlelerdeki durum eki alan sözcükler ve yüklemler tespit edilir.
Yer tamlayıcısını bulmak için yükleme sorulacak sorulara ve durum eklerine bakılması gerekir.
2
Durum eki alan ögelerin yüklemle olan anlam ilişkisini sorgulamak
'sabaha kadar', 'baş başa', 'akşama', 'gönülden' ögelerinin zaman ve durum bildirerek zarf tümleci olduğu; 'okurların zihninde' ifadesinin ise yer bildirdiği belirlenir.
Durum eklerini alan her sözcük yer tamlayıcısı olmaz, zarf tümleci de olabilir.
3
Doğru seçeneği belirlemek
'Yazarın son romanında anlattığı olaylar, okurların zihninde derin izler bırakıyor.' cümlesinde 'okurların zihninde' ögesinin yer tamlayıcısı olduğu netleşir.
Bu öge 'nerede' sorusuna yanıt vermekte ve yer tamlayıcısı görevini üstlenmektedir.

Key Concept

Yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç), yaklaşma (-e), bulunma (-de) ve uzaklaşma (-den) eklerini alarak yüklemi yer yönünden tamamlar. Ancak bu ekleri alan her sözcük yer tamlayıcısı değildir; zaman, durum veya sebep bildirenler zarf tümleci olur.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question