Question

Difficulty: HardTanecik Boyutu Farkı ile Ayırma Yöntemleri

Tanecik boyutu farkından yararlanılarak gerçekleştirilen ayırma işlemlerinde kullanılan süzgeç, elek ve membran gibi bariyerlerin gözenek (por) boyutu, ayrılmak istenen taneciklerin boyutuna uygun olarak seçilir. Buna göre, aşağıda belirtilen ayırma gereçlerinin sahip olduğu gözenek boyutlarını en büyükten en küçüğe doğru sıralayınız.

  1. 1Evlerde haşlanmış makarnayı suyundan ayırmak için kullanılan mutfak süzgeci
  2. 2İnşaatlarda sıva yapımında kullanılacak ince kumu çakıl taşlarından ayırmak için kullanılan kum eleği
  3. 3Laboratuvarda tebeşir tozu-su süspansiyonunu bileşenlerine ayırmak için kullanılan standart süzgeç kağıdı
  4. 4Böbrek yetmezliği tedavisinde kan plazmasındaki metabolik atıkları proteinlerden ayırmak için kullanılan diyaliz zarı

Answer

Verilen ayırma araçlarının gözenek boyutları en büyükten en küçüğe doğru sırasıyla Mutfak süzgeci, Kum eleği, Süzgeç kağıdı ve Diyaliz zarı şeklindedir.
Ayırma araçlarının gözenek boyutları, ayrılmak istenen taneciklerin boyutuna paralel olarak değişir. Makarna süzgeci santimetre boyutundaki makarnaları tutmak için en geniş gözeneklere sahiptir. Kum eleği, milimetre düzeyindeki çakılları kumdan ayırır. Standart süzgeç kağıdı mikrometre boyutundaki katı süspansiyonları süzerken, diyaliz membranı ise nanometre boyutundaki protein ve koloidleri süzdüğünden en küçük gözenek çapına sahiptir. Bu nedenle büyükten küçüğe sıralama mutfak süzgeci, kum eleği, süzgeç kağıdı ve diyaliz zarı şeklinde olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Ayırma yöntemlerinin fiziksel temelini analiz etme.
Tanecik boyutu farkıyla ayırma yöntemlerinde kullanılan s��zgeçlerin gözenek boyutlarının, hedef taneciklerin boyutuna uygun olarak küçüldüğünün belirlenmesi.
Yöntemlerin çalışma prensibini anlamak için gözenek boyutu ile tanecik boyutu ilişkisini kurmak gerekir.
2
Makroskopik katıları ayıran eleklerin gözenek boyutlarını karşılaştırma.
Mutfak süzgecinin makarnaları tuttuğu için en geniş gözeneklere (yaklaşık 24 mm2-4\text{ mm}) sahip olduğu, kum eleğinin ise ince kumu çakıldan ayırmak için milimetrik (yaklaşık 12 mm1-2\text{ mm}) gözeneklere sahip olduğunun tespit edilmesi.
Günlük hayatta kullanılan iri taneli katı ayırma araçlarının gözenek sınırlarını belirlemek.
3
Süspansiyon ve koloid ayırma araçlarının gözenek boyutlarını karşılaştırma.
Süzgeç kağıdının mikrometre düzeyinde (106 m10^{-6}\text{ m}) katıları tuttuğu, diyaliz membranının ise nanometre düzeyinde (109 m10^{-9}\text{ m}) koloidleri süzerek en küçük gözenek boyutuna sahip olduğunun belirlenmesi.
Mikroskobik ve yarı-mikroskobik tanecik ayırma sınırlarını ayırt etmek.
4
Elde edilen tüm gözenek boyutlarını en büyükten en küçüğe doğru sıralama.
Gözenek boyutu sıralamasının Mutfak süzgeci > Kum eleği > Süzgeç kağıdı > Diyaliz zarı şeklinde olması.
Soruda istenen sıralama kriterini eksiksiz uygulamak.

Key Concept

Tanecik boyutu farkı ile ayırma yöntemlerinde kullanılan bariyerlerin gözenek boyutları, ayrılan karışım türünün (kaba karışım, süspansiyon, koloid) tanecik boyutu ile doğrudan ilişkilidir.
Rate this question