Question

Difficulty: MediumYapım Ekleri (İsimden İsim, İsimden Fiil, Fiilden İsim, Fiilden Fiil)

Türkçede yapım ekleri eklendiği sözcüğün anlamını ya da türünü değiştirirken, çekim ekleri sözcüklerin cümle içindeki görevlerini belirler ve yeni bir anlam türetmez.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük hem yapım hem de çekim eki almıştır?

  1. A
    Evin salonunu kendi seçtiği açık mavi renge boyadı.
  2. B
    Ünlü şair, şiirlerini genellikle gece yarısından sonra yazardı.
  3. Ülkemizde yapılan son seçimler, halkın katılım oranının yüksek olduğunu gösterdi.Answer
  4. D
    Bu uzun ve yorucu yolculuk, nihayet sabaha karşı kazasız belasız sona erdi.
  5. E
    Çocuğun nemli gözü, uzaklara dalıp giden annesini arıyordu.

Answer

Ülkemizde yapılan son seçimler, halkın katılım oranının yüksek olduğunu gösterdi. cümlesindeki 'seçimler' sözcüğü hem yapım hem de çekim eki alm��ştır.
'seçimler' sözcüğünün kökü 'seç-' fiilidir. Bu köke gelen '-im' eki, fiili isme dönüştüren bir yapım ekidir (seç-im). Üzerine gelen '-ler' eki ise çoğul eki olup isim çekim ekidir. Dolayısıyla sözcük hem yapım hem çekim eki almıştır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerde yer alan altı çizili sözcüklerin köklerini ve eklerini belirlemek.
Sözcüklerin kökleri ve ekleri şu şekildedir: boya-dı, yaz-ar-dı, seç-im-ler, yol-cu-luk, göz-ü.
Sözcük yapısını doğru analiz etmek için kök ve ek ayrımının yapılması gerekir.
2
Eklerin işlevlerini (yapım eki mi, çekim eki mi olduklarını) cümlenin bağlamına göre incelemek.
'boya' ortak köktür ve fiil olarak kullanılmıştır, '-dı' çekim ekidir. 'yaz-' fiiline gelen '-ar' geniş zaman (çekim), '-dı' ek-fiildir (çekim). 'seç-' fiiline gelen '-im' fiilden isim yapım eki, '-ler' çoğul çekim ekidir. 'yol' ismine gelen '-cu' ve '-luk' yapım ekleridir. 'göz' ismine gelen '-ü' iyelik çekim ekidir.
Sesteş veya ortak köklü eklerin çekim eki işlevini yapım ekiyle karıştırmamak için bağlamsal analiz gereklidir.
3
Analiz doğrultusunda hem yapım hem çekim eki içeren sözcüğü seçmek.
'seçimler' sözcüğünün hem yapım eki (-im) hem de çekim eki (-ler) aldığı tespit edilir.
Soruda istenen iki eki birden barındıran doğru seçeneğe ulaşmak hedeflenmiştir.

Key Concept

Yapım Ekleri (İsimden İsim, İsimden Fiil, Fiilden İsim, Fiilden Fiil)
Rate this question