Protista Alemi

4 questions

All types4 Multiple choice2 True / False1 Matching1

Protista aleminde yer alan bazı tek hücreli canlılar ile bu canlıların ayırt edici özellikleri aşağıda verilmiştir. Buna göre, sol sütundaki canlıları sağ sütundaki kendilerine özgü özelliklerle doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Amip canlısı yalancı ayaklarla beslenme ve hareket etme özelliğiyle; Öglena kloroplast taşıyıp fotosentez yapabilme özelliğiyle; Paramecium ise sillerle hareket etme ve çift çekirdek bulundurma özelliğiyle eşleşir.

Amip yalancı ayakları ile hareket edip fagositoz yaptığı için yalancı ayak özelliğiyle eşleşir. Öglena kloroplast taşıdığı için fotosentez yapabilme özelliğiyle eşleşir. Paramecium ise silleri ve çift çekirdeği sayesinde siller yardımıyla hareket etme özelliğiyle eşleşir.

Step-by-Step Solution

Amip hücresinin hareket ve beslenme özelliklerini belirlemek

Amip'in hücre çeperi yoktur, belirgin bir şekli bulunmaz ve yalancı ayaklar oluşturarak hareket ile fagositoz yapar.

Amip'in protista alemi içindeki en temel ayırt edici yapısal ve fonksiyonel özelliğini saptamak.

Öglena hücresinin beslenme biçimini belirlemek

Öglena kloroplast bulundurur ve fotosentez yapar, ancak ışık olmadığında dışarıdan hazır besin de alabilir.

Öglena'nın kloroplast bulundurma ve fotosentez yapma özelliğini doğrulamak.

Paramecium hücresinin hareket yapılarını ve çekirdek sayısını belirlemek

Paramecium siller yardımıyla hareket eder ve biri büyük biri küçük iki çekirdeğe sahiptir.

Paramecium'un silli yapısını ve çift çekirdekliliğini ayırt etmek.

Key Concept

Protista alemindeki tek hücreli ökaryotların (Amip, Öglena, Paramecium) yapısal ve fonksiyonel özellikleri

Question 2Question →

Tatlı su ve deniz ekosistemlerinde yaşayan Protista alemi üyelerinin adaptasyonları ve hücresel yapıları ile ilgili araştırma yapan bir öğrenci, aşağıdaki gözlem sonuçlarını kaydetmiştir:

* ** $K$ canlısı:** Tatlı suda yaşayan, aktif hareket edebilen, kloroplast bulunduran fakat hücre çeperi taşımayan tek hücreli bir organizmadır.
* ** $L$ canlısı:** Denizlerde yaşayan, aktif olarak yalancı ayaklarıyla hareket eden ve beslenen tek hücreli bir organizmadır.
* ** $M$ canlısı:** Tatlı su göllerinde büyük koloniler veya ipliksi yapılar oluşturan, selüloz hücre çeperine sahip, klorofilleriyle fotosentez yapan çok hücreli bir algdir.

Bu gözlemlere dayanarak $K$ , $L$ ve $M$ canlıları ile ilgili,

I. $K$ canlısı, hem ototrof hem de heterotrof beslenebilen Kamçılılar grubuna ait bir organizma olup hücresinde kontraktil koful bulundurur.
II. $L$ canlısı, hücre çeperi taşımadığı için besinlerini fagositozla hücre içine alabilir ve tuzlu su ortamında yaşadığı için aktif çalışan kontraktil koful bulundurmaz.
III. $M$ canlısı, tatlı suda yaşamasına rağmen hücre çeperine sahip olduğu için turgor durumuna geçemez ve fazla suyu uzaklaştırmak için kontraktil koful bulundurur.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Yalnız

I

Yalnız

III

I

III

I

II

I

II

III

Show answer & explanation

Answer: $I$ ve $II$

Answer

Doğru yanıt I ve II öncüllerini içeren seçenektir.

Doğru cevap, K ve L canlılarına ait ifadelerin doğru olduğunu, M canlısına ait ifadenin ise yanlış olduğunu belirten seçenektir. K canlısı (Euglena benzeri) tatlı suda yaşadığından ve çeperi olmadığından kontraktil koful taşır ve hem fotosentez yapıp hem de dışarıdan besin alabilir (ototrof-heterotrof). L canlısı (amip benzeri) çepersiz olduğu için fagositoz yapabilir ve denizel ortamda yaşadığı için kontraktil kofula ihtiyaç duymaz. M canlısı (çok hücreli yeşil alg) ise hücre çeperi bulundurduğu için hipotonik ortamda turgor basıncına sahip olur ancak çeperi sayesinde patlamaz; ayrıca çok hücreli protistlerde kontraktil koful bulunmaz.

Step-by-Step Solution

K canlısının özelliklerini analiz etmek.

K canlısının hem ototrof hem heterotrof beslenebilen, tatlı suda yaşayan kamçılı bir protist (örneğin Euglena) olduğu ve hücre çeperi taşımadığı için ozmotik dengeyi korumak amacıyla kontraktil koful bulundurduğu belirlenir. Bu nedenle I. öncül doğrudur.

Tatlı suda yaşayan ve çeperi olmayan ökaryotik tek hücrelilerde hücre içine giren fazla suyun ATP harcanarak dışarı pompalanması için kontraktil koful bulunur.

L canlısının özelliklerini analiz etmek.

L canlısının hücre çeperi taşımadığı için endositoz (fagositoz) yapabildiği ve deniz gibi izotonik/hipertonik bir ortamda yaşadığı için aktif çalışan kontraktil koful bulundurmadığı belirlenir. Bu nedenle II. öncül doğrudur.

Hücre çeperinin olmaması hücre zarının içeri doğru çökerek besin kofulu oluşturmasına (fagositoz) izin verir. Deniz suyunda ise hücre içine ozmotik olarak aşırı su girişi olmadığından kontraktil koful faaliyeti görülmez.

M canlısının özelliklerini analiz etmek.

M canlısının çok hücreli bir alg olduğu, çok hücreli alglerde kontraktil koful bulunmadığı ve selüloz çeperi sayesinde hipotonik ortamda su alarak turgor durumuna geçtiği (fakat patlamadığı) belirlenir. Bu nedenle III. öncül yanlıştır.

Kontraktil koful sadece bazı tek hücreli tatlı su protistlerine özgüdür; çok hücrelilerde bulunmaz. Ayrıca çeperli hücreler hipotonik ortamda turgor basıncına maruz kalır ve çeper sayesinde hemoliz olmazlar.

Doğru öncülleri birleştirerek sonuca ulaşmak.

I ve II. öncüller doğru, III. öncül ise yanlış olduğundan doğru yanıt 'I ve II' olur.

Soruda verilen bilimsel gerçekler ve gözlem verileri birleştirildiğinde doğru kombinasyon elde edilir.

Key Concept

Protista Alemi canlılarının hücresel yapıları, adaptasyonları ve beslenme şekilleri

Estimated Time:2m 0s

Question 3Question →

Laboratuvarda protista alemi üyeleri üzerinde araştırma yapan bir öğrenci; amip, paramesyum, öglena ve yeşil alg türlerini incelemektedir. Bu canlıların hücresel özellikleri ve yaşam döngüleri ile ilgili olarak yaptığı aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?

Öglena, kloroplastında gerçekleştirdiği fotofosforilasyonla ürettiği ATP moleküllerini, hücre sitoplazmasında aktif taşıma ve kamçı hareketi gibi metabolik olaylarda doğrudan kullanır.

Paramesyumda görülen konjugasyon olayı, genetik çeşitliliğin artmasının yanı sıra birey sayısının da artmasını sağlayan bir eşeyli üreme şeklidir.

Tatlı sularda yaşayan yeşil algler ve bazı prokaryotik bakteriler, hücre içine giren fazla suyu uzaklaştırmak için özelleşmiş birer zarlı organel olan kontraktil kofulları ortak olarak kullanır.

Yeşil alglerin selüloz yapılı hücre çeperine sahip olması onların endositoz yapmalarını engellerken, amip hücre çeperi bulundurmadığı için besinlerini fagositozla hücre içine alabilir.

Hücresel solunum protista aleminin tüm üyelerinde ortak olduğundan, bu aleme ait her bir bireyin enerji üretebilmesi için ortamda mutlaka oksijen gazı bulunmalıdır.

Show answer & explanation

Answer: Yeşil alglerin selüloz yapılı hücre çeperine sahip olması onların endositoz yapmalarını engellerken, amip hücre çeperi bulundurmadığı için besinlerini fagositozla hücre içine alabilir.

Answer

Yeşil algler ökaryotik olmalarına rağmen hücre zarlarının dış kısmında selülozdan yapılmış sert bir çepere sahiptir. Bu çeper, hücre zarının içeriye doğru kıvrılarak besin kofulu oluşturmasını (endositoz) fiziksel olarak engeller. Amip ise hücre çeperi taşımadığı için yalancı ayaklar yardımıyla besinleri fagositoz (endositoz) yoluyla hücre içine kolayca alabilir. Bu durum iki canlı grubu arasındaki temel bir farktır.

Step-by-Step Solution

Hücre çeperinin varlığının hücre zarından madde geçiş mekanizmalarına (endositoz) etkisini incelemek.

Hücre çeperine sahip olan yeşil alg gibi ökaryotların endositoz yapamadığı, çepersiz amipin ise fagositoz yapabildiği saptanır.

Çeper varlığının endositoz üzerindeki engelleyici etkisini belirlemek.

Öglenanın kloroplastında üretilen ATP moleküllerinin hücre içindeki kullanım alanlarını değerlendirmek.

Kloroplastta üretilen ATP'nin sadece fotosentezin ışıktan bağımsız tepkimelerinde (besin sentezi) harcandığı ve sitoplazmik işlerde (aktif taşıma, kamçı hareketi) doğrudan kullanılamayacağı belirlenir.

Kloroplast ATP'sinin hücre içi paylaşım sınırlarını netleştirmek.

Paramesyum konjugasyonunun biyolojik amacını ve birey sayısına etkisini sorgulamak.

Konjugasyonun kalıtsal çeşitlilik sağladığı ancak doğrudan birey sayısını artırmadığı (üreme olmadığı) anlaşılır.

Konjugasyon olayının üreme ile karıştırılmasını önlemek.

Bakterilerin hücresel organizasyonu ile zarlı organel bulundurma durumunu karşılaştırmak.

Bakterilerin prokaryot olması sebebiyle kontraktil koful gibi zarlı organellere sahip olamayacağı doğrulanır.

Prokaryot hücrelerin organel sınırlarını doğru uygulamak.

Protista üyelerinin solunum çeşitlerini ve oksijen gereksinimlerini karşılaştırmak.

Tüm protistlerin hücresel solunum yapmasına rağmen, bazı üyelerin anaerobik (oksijensiz) yollarla enerji ürettiği saptanır.

Hücresel solunum kavramının mutlaka oksijenli solunum olmak zorunda olmadığını ayırt etmek.

Key Concept

Protista Alemi üyelerinin hücresel yapıları, madde geçişleri ve fizyolojik özellikleri

Question 4Question →

Protista aleminin genel özellikleri ile ilgili olarak sunulan aşağıdaki ifadenin doğru (D) veya yanlı�� (Y) olduğunu belirleyiniz:

"Protista aleminde yer alan canlı türlerinin tamamı ökaryotik hücre yapısına sahip olup, bu alemde hem tek hücreli hem de çok hücreli organizma örneklerine rastlanır."

True

False

Show answer & explanation

Answer: True

Answer

İfade doğrudur. Protista aleminin tüm üyeleri ökaryotik hücre yapısındadır ve bu alemde hem tek hücreli (öglena, amip, paramesyum) hem de çok hücreli (bazı algler) canlılar bulunur.

Protista aleminin tamamının ökaryotik yapıda olması ve algler gibi çok hücreli üyeleri de barındırması nedeniyle sunulan ifade bilimsel olarak doğrudur.

Step-by-Step Solution

Protista aleminin hücresel karmaşıklığını incelemek

Alemdeki tüm canlılar ökaryot hücre yapısına sahiptir.

Protista alemi, ökaryotik canlıların sınıflandırıldığı ilk krallıklardan biridir ve prokaryot (bakteri/arke) üye barındırmaz.

Alemdeki organizasyon düzeylerini kontrol etmek

Grupta hem tek hücreli (örneğin amip, paramesyum) hem de çok hücreli (örneğin çok hücreli yeşil/kahverengi algler) türler yer alır.

Protista alemi homojen bir grup değildir ve farklı organizasyon düzeylerine sahip canlıları barındırır.

Elde edilen bilgileri birleştirerek ifadenin doğruluğunu teyit etmek

İfade tamamen doğrudur.

Ökaryot olma ve hem tek hem çok hücreli formlar barındırma özellikleri biyolojik gerçeklerle tam uyuşmaktadır.

Key Concept

Protista aleminin genel hücresel özellikleri ve organizasyon düzeyleri

Protista Alemi

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes