İslam'da Yerilen Kötü Davranışlar

Murat, apartmanına yeni taşınan komşusunun akşam geç saatlerde evine gelen misafirlerini pencereden sürekli gözetlemekte, onların kim olduğunu ve ne amaçla geldiklerini öğrenmek için apartman görevlisinden bilgi almaya çalışmaktadır. Elde ettiği kısıtlı ve belirsiz bilgilerle komşusunun kesinlikle yasa dışı işler peşinde olduğu kanaatine varan Murat, bu iddiasını diğer komşularla da paylaşmıştır.

Buna göre Murat'ın sergilediği davranışlar, İslam ahlakında yerilen;

I. tecessüs,
II. haset,
III. suizan

kötü davranışlarından hangileriyle doğrudan ilişkilendirilebilir?

İslam ahlakı, bireyin hem kendi iç dünyasında hem de toplumsal ilişkilerinde huzur ve adaleti sağlamasını hedefler. Bu doğrultuda toplumsal bağları zedeleyen bazı davranışlar dinen yasaklanmış ve yerilmiştir.

Aşağıdaki sol sütunda bu yasaklanan davranışlara dair örnek senaryolar, sağ sütunda ise bu senaryolarda öne çıkan ahlaki kavramlar verilmiştir. Sol sütundaki durumları sağ sütundaki uygun kavramlarla eşleştiriniz.

Hucurât Suresi 12. ayetinde şöyle buyrulmaktadır:

"Ey iman edenler! Zannın çoğundan kaçının. Çünkü zannın bir kısmı günahtır. Birbirinizin kusurlarını araştırmayın. Biriniz diğerinizi arkasından çekiştirmesin..."

İslam ahlak felsefesinde bu ayette zikredilen yerilen kötü davranışlar (suizan, tecessüs ve gıybet) arasındaki psikolojik ve toplumsal nedensellik ilişkisiyle ilgili;

I. Zihinsel düzeydeki olumsuz bir ön yargı olan suizan, bireyi eylemsel boyutta bir mahremiyet ihlali olan tecessüse yönlendiren temel motivasyon kaynağıdır.
II. Tecessüs yoluyla başkalarının gizli hallerini ve kusurlarını araştırmak, elde edilen eksik veya çarp��tılmış bilgilerin gıybet ve iftira gibi dilsel günahlara malzeme yapılmasına zemin hazırlar.
III. Ayetteki sıralama, ahlaki yozlaşmanın bireyin zihnindeki niyet ve düşünce sapmasıyla başlayıp eyleme döküldüğünü ve en nihayetinde toplumsal ilişkileri tahrip eden bir dilsel iletişime dönüştüğünü gösterir.

yargılarından hangileri doğrudur?

İslam ahlakında bazı tutum ve davranışlar yerilmiş, toplumsal huzuru bozduğu gerekçesiyle yasaklanmıştır. Aşağıda bu davranışlara dair günlük hayattan örnek senaryolar ve ahlaki kavramlar verilmiştir. Bu senaryoları ilgili oldukları kötü davranışlarla eşleştiriniz.

Ahmet, sınıf arkadaşı Mehmet'in haberi olmadan onun günlüğünü okumuş ve özel hayatına dair gizli bilgileri öğrenmeye çalışmıştır. Buna göre Ahmet'in bu davranışı, İslam dininde yasaklanan aşağıdaki kötü davranışlardan hangisinin kapsamına girmektedir?

Aşağıda İslam ahlakında yerilen bazı kötü davranışlar ve bunların tanımları karışık olarak verilmiştir. Bu kavramları doğru tanımlarıyla eşleştiriniz.

İslam ahlakında toplumsal huzuru zedeleyen ve bireysel ahlakı bozan bazı kötü davranışlar yerilmiş ve yasaklanmıştır.

Buna göre, sol sütunda verilen ahlaki tanımları sağ sütunda yer alan İslam ahlakındaki terimsel karşılıklarıyla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Ayşe, okul temsilciliği seçimlerinde rakibi olan Zeynep'in kazanmasını kabullenememiş, onun bu başarıyı hak etmediğini düşünerek i��ten içe Zeynep'in itibar kaybetmesini istemiştir. Zeynep'in bir açığını bulmak amacıyla onun günlüğünü gizlice okumuş ve burada yazan bazı özel bilgileri onun arkasından diğer arkadaşlarına anlatmıştır. Ayrıca Zeynep'in sınavda kopya çektiği yönünde asılsız bir söylenti yaymıştır.

Bu parçada Ayşe'nin sergilediği davranışlar İslam ahlakında yerilen kötü davranışlar açısından analiz edildiğinde, aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Hucurât Suresi 12. ayette şöyle buyrulmaktadır: *"Ey iman edenler! Zannın çoğundan kaçının. Çünkü zannın bir kısmı günahtır. Birbirinizin kusurunu araştırmayın. Biriniz diğerinizi arkasından çekiştirmesin..."*

Fatih, okulda yeni açılan bir kulübün başkanı olan arkadaşının, bu göreve sadece öğretmenlerin gözüne girmek için seçildiğini düşünmekte (I), bu düşüncesini kanıtlamak amacıyla onun izin almadan geçmiş dönem notlarını ve devamsızlık durumlarını gizlice incelemekte (II) ve bu edindiği özel bilgileri diğer arkadaşlarıyla paylaşarak onun hakkında olumsuz bir algı oluşturmaya çalışmaktadır (III).

Buna göre Fatih'in sergilediği numaralandırılmış davranışların Hucurât Suresi 12. ayette yerilen kötü davranışlarla eşleştirmesi aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

İslam ahlakında toplumsal ilişkileri ve bireysel ahlakı yozlaştıran, sevgi ve kardeşlik bağlarına zarar veren bazı köt�� davranışlar yasaklanmıştır.

Buna göre, sol sütunda verilen kötü davranışları sağ sütundaki tanımlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Bir şirkette yönetici olarak çalışan Selim Bey, mesai arkadaşının masasındaki kişisel günlüğü onun izni ve bilgisi dışında gizlice okuyarak özel hayatına dair bilgiler edinmeye çalışmıştır. Aynı hafta içinde ofisteki bazı belgelerin kaybolması üzerine de elinde hiçbir kanıt veya belirti olmamasına rağmen, yeni işe başlayan stajyerin bu belgeleri aldığını düşünmüş ve onun hakkında olumsuz bir kanaate varmıştır.

Buna göre Selim Bey'in sergilediği bu tutum ve davranışlar, sırasıyla İslam'da yerilen kötü davranışlardan hangilerine örnek oluşturur?