Examkin

Noktalama İşaretleri

121 questions

All types121Multiple choice86Matching6Fill in the blank29
Question 41Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde tırnak işareti, yay ayraç veya köşeli ayracın kullanımıyla ilgili bir noktalama yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Tevfik Fikret (Servetifünun Dönemi'nin (1896-1901) en önemli temsilcisi) şiirlerinde aruz ölçüsünü başarıyla uygulamıştır.

Answer

Tevfik Fikret ile başlayan cümlede iç içe iki açıklama yer almaktadır. Türk Dil Kurumu (TDK) kurallarına göre, ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda dışta köşeli ayraç [ ], içte ise yay ayraç ( ) kullanılmalıdır. Bu c��mlede dıştaki ayraç da yay ayraç olarak kullanıldığı için noktalama yanlışı yapılmıştır.
Tevfik Fikret ile başlayan cümlede, sanatçının edebi dönemi ve bu dönemin yılları iç içe iki ayraçla verilmiştir. TDK kurallarına göre, ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda yay ayraçtan önce köşeli ayraç kullanılır. Bu cümlede dıştaki ayracın köşeli ayraç [ ] olması gerekirken yay ayraç ( ) yapılması noktalama hatasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki ayraç ve tırnak işaretlerinin kullanım amaçlarını belirlemek.
Tevfik Fikret ile başlayan cümlede bir açıklamanın içine tarihsel bir ek bilgi (1896-1901) yerleştirilerek iç içe ayraç ihtiyacı doğduğu görülür.
İç içe ayraç kullanımının kuralını test etmek.
2
İç içe ayraç kullanımına ilişkin TDK kuralını uygulamak.
Kural gereği dıştaki ayraç köşeli ayraç [ ] olmalıdır: Tevfik Fikret [Servetifünun Dönemi'nin (1896-1901) en önemli temsilcisi].
Hatalı kullanımı tespit edip düzeltmek.

Key Concept

Ayraç içinde ayraç kullanılması durumunda dıştaki ayracın köşeli ayraç, içteki ayracın ise yay ayraç olması kuralı.
Question 42Question →

Aşağıdaki parçada boş bırakılan yerleri, parantez içinde verilen sözcüklere belirtilen ekleri getirerek kesme işaretinin kullanımı ve yazım kurallarına uygun şekilde doldurunuz.

Fill in the blanks below

Son yapılan düzenlemelerle birlikte (Kültür ve Turizm Bakanlığı - ilgi eki almış biçimi) bütçesi artırılmış; tarihi yapıların restorasyon süreci hızlandırılmıştır. Bu kapsamda yayımlanan (Yönetmelik - ilgi eki almış biçimi) ilgili maddelerine göre, sit alanlarında yapılacak her türlü kazı faaliyeti sıkı denetime tabi tutulacaktır. Bu kararlar, ülkemizdeki tarihi ve kültürel mirasın korunarak gelecek nesillere aktarılmasında ve (Avrupalılaşma - ilgi eki almış biçimi) getirdiği evrensel koruma standartlarının yakalanmasında büyük önem taşımaktadır.
Show answer & explanation

Answer

Boşluklar sırasıyla "Kültür ve Turizm Bakanlığının", "Yönetmelik'in" ve "Avrupalılaşmanın" şeklinde doldurulmalıdır.
Türk Dil Kurumu (TDK) yazım ve noktalama kurallarına göre: 1. Kurum, kuruluş ve kurul adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz; bu nedenle 'Kültür ve Turizm Bakanlığının' yazımı doğrudur. 2. Belli bir kanun, tüzük veya yönetmelik kastedildiğinde büyük yazılan bu sözcüklere gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır; bu nedenle 'Yönetmelik'in' yazımı doğrudur. 3. Özel adlara gelen yapım eklerinden sonra eklenen çekim ekleri kesmeyle ayrılmaz; bu nedenle 'Avrupalılaşmanın' yazımı doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Birinci boşluğun analiz edilmesi
Kültür ve Turizm Bakanlığının
Türk Dil Kurumu kurallarına göre kurum, kuruluş, kurul, birleşim, oturum ve iş yeri adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. Kültür ve Turizm Bakanlığı bir kurum/kuruluş adı olduğu için gelen ilgi eki (-nın) ayrılmadan ve ünsüz yumuşaması kuralına uyularak 'Kültür ve Turizm Bakanlığının' şeklinde yazılmalıdır.
2
İkinci boşluğun analiz edilmesi
Yönetmelik'in
Belli bir kanun, tüzük veya yönetmelik kastedildiğinde büyük harfle yazılan kanun, tüzük, yönetmelik sözleri ek aldığında kesme işaretiyle ayrılır. Bu kural gereği 'Yönetmelik' sözcüğü gelen ilgi ekini kesme işaretiyle ayırarak 'Yönetmelik'in' şeklinde yazılmalıdır.
3
Üçüncü boşluğun analiz edilmesi
Avrupalılaşmanın
Özel adlara getirilen yapım ekleri, çokluk eki ve bunlardan sonra gelen diğer ekler kesmeyle ayrılmaz. 'Avrupa' özel adına getirilen '-lı', '-laş' ve '-ma' yapım eklerinden sonra gelen ilgi eki (-nın) kesme işareti kullanılmadan bitişik olarak 'Avrupalılaşmanın' şeklinde yazılmalıdır.

Key Concept

Kesme işaretinin kurum/kuruluş adlarında, kanun/tüzük/yönetmelik sözcüklerinde ve yapım eki almış özel adlarda kullanımı
Question 43Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işaretinin (′') kullanımıyla ilgili bir noktalama yanlışı vardır?

Show answer & explanation

Answer: Ekolojik dengesi bozulan Van Gölü'müzün korunması amacıyla hazırlanan eylem planı uygulamaya konuldu.

Answer

Ekolojik dengesi bozulan Van Gölü'müzün korunması amacıyla hazırlanan eylem planı uygulamaya konuldu.
Van Gölü özel adına birinci çoğul şahıs iyelik eki getirildiğinde sözcük 'Van Gölümüz' halini alır. Türk Dil Kurumu kurallarına göre, sonunda üçüncü teki şahıs iyelik eki olan özel ada bu ek dışında başka bir iyelik eki getirildiğinde kesme işareti konmaz. Bu nedenle sözcüğün 'Van Gölümüzün' şeklinde kesme işareti kullanılmadan yazılması gerekir. Seçenekteki cümlede 'Van Gölü'müzün' şeklinde yazılarak kesme işaretinin kullanımıyla ilgili bir noktalama yanlışı yapılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki özel adlara ve kısaltmalara gelen eklerin kesme işaretiyle ayrılma durumlarını inceleyin.
Tüm cümlelerde kesme işaretiyle ayrılan veya ayrılmayan ekler belirlendi.
Yazım ve noktalama kurallarına uygunluğu denetlemek.
2
Türkçenin, TBMM'nin, Batı'daki ve Yakup Kadri'nin (Karaosmanoğlu) ifadelerindeki kuralları kontrol edin.
Bu ifadelerin tamamının ilgili TDK kurallarına uygun olarak doğru yazıldığı tespit edildi.
Yanlış seçenekleri eleyerek doğru cevaba ulaşmak.
3
Van Gölü'müzün ifadesindeki ek yapısını ve kuralını değerlendirin.
Van Gölü adı üçüncü tekil şahıs iyelik ekiyle (-ü) kurulmuştur. Bu ekin yerine birinci çoğul şahıs iyelik eki (-müz) getirildiğinde kesme işareti kullanılmamalıdır. 'Van Gölü'müzün' yazımının yanlış olduğu, doğrusunun 'Van Gölümüzün' olması gerektiği belirlendi.
Hatalı kullanımı tespit edip doğru cevabı kesinleştirmek.

Key Concept

Kesme işaretinin özel adlara getirilen iyelik, durum ve bildirme eklerini ayırırken uyulması gereken kuralları ve istisnaları (özellikle iyelik eki değişimi).
Estimated Time:1m 30s
Question 44Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde tırnak işareti, yay ayraç ve köşeli ayracın kullanımıyla ilgili bir noktalama yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Edebiyat eleştirmeni, son makalesinde şunları dile getirir: "Yazarın bu romanında kullandığı dil (bazı dönem arkadaşları bunu 'aşırı süslü' (yapay) bulsa da) aslında onun üslup arayışının bir sonucudur."

Answer

Edebiyat eleştirmeninin sözünün aktarıldığı cümlede, yay ayraç içinde başka bir yay ayraç kullanılmıştır. Türk Dil Kurumunun kurallarına göre ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda dıştaki ayracın köşeli ayraç olması gerekir.
Edebiyat eleştirmeninin sözünün aktarıldığı cümlede, yay ayraç içinde başka bir yay ayraç kullanılmıştır. Türk Dil Kurumunun kurallarına göre ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda dıştaki ayracın köşeli ayraç olması gerekir. Dolayısıyla cümlenin doğrusu '... dil [bazı dönem arkadaşları bunu 'aşırı süslü' (yapay) bulsa da] aslında ...' şeklinde olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki ayraç ve tırnak işareti kullanımlarını tek tek incelemek.
Edebiyat eleştirmeninin sözünün aktarıldığı cümlede iç içe geçmiş iki ayraç kullanımı tespit edilmiştir.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre ayraç hiyerarşisinin doğru kurulup kurulmadığını kontrol etmek gerekir.
2
İç içe geçen ayraçların türlerini kontrol etmek.
İç içe geçmiş her iki ayracın da yay ayraç şeklinde kullanıldığı görülmüştür.
TDK kurallarına göre ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda yay ayraçtan önce köşeli ayraç kullanılması zorunludur.
3
Hatalı kısmı tespit ederek cümlenin doğru halini belirlemek.
Cümlenin doğru biçimi '... dil [bazı dönem arkadaşları bunu 'aşırı süslü' (yapay) bulsa da] aslında ...' şeklinde olmalıdır.
Hatalı kullanımın tespit edilmesiyle doğru seçeneğe ulaşılır.

Key Concept

Ayraç içinde ayraç kullanılması durumunda dışta köşeli ayraç, içte yay ayraç kullanılması kuralı ve tırnak işaretinden sonra gelen eklere kesme işareti getirilmemesi kuralı.
Question 45Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgül (,) noktalama kurallarına uygun kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yeni aldığı ev için salon takımı, mutfak masası ve şık perdeler seçti.

Answer

Eş görevli kelime gruplarını ayırmak amacıyla 'Yeni aldığı ev için salon takımı, mutfak masası ve şık perdeler seçti.' cümlesinde kullanılan virgülün kullanımı doğrudur.
Eş görevli kelime gruplarını ayırmak amacıyla 'Yeni aldığı ev için salon takımı, mutfak masası ve şık perdeler seçti.' cümlesinde kullanılan virgül, Türkçe noktalama kurallarına tamamen uygundur.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki virgüllerin çevrelerindeki dil bilgisel ögeleri incelemek.
Cümlelerde şart eki, ikileme, zarf-fiil, tekrarlı bağlaç ve eş görevli kelimeler tespit edilmiştir.
Virgülün doğru ya da yanl��ş kullanıldığı durumları tespit edebilmek için cümlenin dil bilgisel yapısını anlamak gerekir.
2
Virgülün kullanılamayacağı özel durumları (zarf-fiil sonrası, şart eki sonrası, ikileme arası ve bağlaç çevreleri) seçeneklerde aramak.
Şart ekinden (-sen), ikilemeden (koşa, koşa), zarf-fiilden (çekilince) ve tekrarlı bağlaçtan (hem... hem...) sonra veya aralarında virgül kullanıldığı görülmüştür.
Bu kuralları ihlal eden cümleleri elemek için bu analiz yapılır.
3
Doğru seçenekteki virgülün işlevini kontrol etmek.
Eş görevli kelime gruplarının ('salon takımı' ve 'mutfak masası') arasında kullanılan virgülün doğru olduğu belirlenmiştir.
Noktalama kurallarına tamamen uygun olan doğru seçeneği onaylamak için bu adım uygulanır.

Key Concept

Virgülün eş görevli sözcükleri ayırma işlevi ve virgülün kullanılamayacağı dil bilgisi durumları (zarf-fiil, şart eki, ikileme, tekrarlı bağlaçlar).
Estimated Time:1m 0s
Question 46Question →

Tanzimat Dönemi yazarlarından Şemsettin Sami (I) Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat (II) 1872 (III) (IV) adlı eserinde görücü usulü evliliğin zararlarını ele alır.

Bu cümlede numaralanmış yerlere sırasıyla getirilmesi gereken noktalama işaretleri aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Show answer & explanation

Answer: [ , ( , ) ]

Answer

Köşeli ayraç ve yay ayraç hiyerarşisine uygun olarak doğru sıralama '[ , ( , ) ]' şeklinde olmalıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre, ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda yay ayraçtan önce, yani dışta köşeli ayraç kullanılır. Cümlede Şemsettin Sami'nin eseri olan Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat ile eserin yayımlandığı yıl olan 1872 bilgisi iç içe verilmiştir. Bu durumda dışta köşeli ayraç, içte ise yay ayraç kullanılmalıdır. Dolayısıyla doğru sıralama '[ , ( , ) ]' şeklinde olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki ek açıklamaları ve bunların birbiriyle ilişkisini analiz etmek.
Şemsettin Sami'nin eserinin adı ve bu eserin basım yılı ana cümleye eklenmiş iç içe iki açıklamadır.
Noktalama işaretlerinin hangi kurallara göre yerleştirileceğini belirlemek için açıklama hiyerarşisini kurmak gerekir.
2
Ayraç içinde ayraç kullanım kuralını uygulamak.
Dışarıdaki açıklama için köşeli ayraç, bu açıklamanın içindeki basım yılı gibi daha özel bir açıklama için yay ayraç kullanılır.
Türkçe imla kurallarına göre ayraç içinde ayraç gerektiğinde dışta köşeli ayraç, içte yay ayraç kullanılır.
3
İşaretleri sırasıyla boşluklara yerleştirmek.
I numaralı yere köşeli ayraç açma, II numaralı yere yay ayraç açma, III numaralı yere yay ayraç kapama ve IV numaralı yere köşeli ayraç kapama işaretleri gelir.
Hiyerarşik sıralamaya göre doğru düzenleme elde edilir.

Key Concept

Ayraç içinde ayraç kullanımında köşeli ayraç ve yay ayraç hiyerarşisi
Question 47Question →

Aşağıdaki metinde numaralandırılmış boşlukları uygun şekilde doldurunuz. Virgül gelmesi gereken yerler için ',' (virgül) sembolünü, herhangi bir noktalama işareti gelmemesi gereken yerler için 'boş' kelimesini yazınız.

Fill in the blanks below

Tarihçiler geçmişin tozlu sayfalarını aralarken belgelere sadık kalmalı olayları kendi döneminin şartlarına göre değerlendirmelidir. Çünkü bugünün değer yargılarıyla dünü yargılamaya kalkışmak bizi sadece tarihsel yanılgılara götürür. Geçmişi tarafsızca inceleyip yazan araştırmacılar; belgelerin izini sürerken belgeleri, günlükleri mektupları titizlikle inceler.
Show answer & explanation

Answer

1. boşluk: ',', 2. boşluk: ',', 3. boşluk: 'boş', 4. boşluk: ','
Metindeki 1. boşluk sıralı cümleleri ayırmak, 2. boşluk yüklemden uzak düşmüş özneyi belirtmek, 4. boşluk ise eş görevli ögeleri sıralamak amacıyla virgül gerektirir. 3. boşluk ise tekil bir zarf-fiilin ardında yer aldığı için boş bırakılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Birinci boşluğun bağlı olduğu cümlelerin yapısını belirleme.
'sadık kalmalı' ve 'değerlendirmelidir' yüklemleriyle kurulan sıralı cümleler virgülle (,) ayrılmalıdır.
Sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için virgül kullanılır.
2
İkinci boşluğun öge düzeyindeki görevini belirleme.
'yargılamaya kalkışmak' ifadesi özne grubunun son kelimesidir. Yüklemden uzak kalan özneyi belirtmek için özne grubundan sonra virgül (,) konur.
Yüklemden uzak düşmüş özneyi ayırmak için virgül kullanılır.
3
Üçüncü boşluktan önceki kelimenin türünü inceleme.
'inceleyip' sözcüğü zarf-fiildir. Metin içinde peş peşe sıralanmayan tekil zarf-fiillerden sonra virgül kullanılmaz.
Zarf-fiil ekinden sonra virgül gelmez kuralı gereği burası boş bırakılmalıdır.
4
Dördüncü boşluktaki ögelerin görevini inceleme.
'belgeleri', 'günlükleri' ve 'mektupları' sözcükleri eş görevlidir ve aralarına virgül (,) konmalıdır.
Eş görevli kelime gruplarını ayırmak için virgül kullanılır.

Key Concept

Virgülün sıralı cümleleri, özneyi ve eş görevli sözcükleri ayırma işlevleri ile zarf-fiillerden sonra kullanılmama kuralı
Question 48Question →

Aşağıdaki parçada boş bırakılan yerlere, parantez içinde verilen özel isim ve ifadelere belirtilen ekleri getirerek kesme işaretinin kullanımı kurallarına uygun biçimde yazınız. Numaralanmış boşlukları nasıl doldurmalısınız?

Fill in the blanks below

Cumhuriyetimizin ilanının 100. yılı olan (2023 - bulunma hâli eki) düzenlenen bilimsel kongrede, (Türk Tarih Kurumu - ilgi hâli eki) yürüttüğü arkeolojik kazıların raporları sunuldu. Kongreye (Avrupa Birliği - yönelme hâli eki) üye ülkelerden de temsilciler katıldı. Hazırlanan ortak projelerin (TÜBİTAK - yönelme hâli eki) sunulmasına karar verildi.
Show answer & explanation

Answer

Metindeki boşluklar sırasıyla '2023'te', 'Türk Tarih Kurumunun', 'Avrupa Birliği'ne' ve 'TÜBİTAK'a' şeklinde doldurulmalıdır.
Metindeki boşluklar sırasıyla '2023'te', 'Türk Tarih Kurumunun', 'Avrupa Birliği'ne' ve 'TÜBİTAK'a' şeklinde doldurulmalıdır. Sayılara gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır ve ünsüz benzeşmesine uyar (2023'te). Kurum ve kuruluş adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz (Türk Tarih Kurumunun). Ancak Avrupa Birliği bu kuralın istisnasıdır ve ek kesmeyle ayrılır (Avrupa Birliği'ne). Büyük harfli kısaltmalara gelen ekler de kesme işaretiyle ayrılır (TÜBİTAK'a).

Step-by-Step Solution

1
2023 sayısına getirilecek bulunma hâli ekini belirleme ve biçimlendirme.
2023'te
Sayılara gelen eklerin kesme işaretiyle ayrılması gerekir. Ayrıca, '2023' sayısı sert ünsüz olan 'ç' (üç) sesiyle bittiği için bulunma hâli eki ünsüz benzeşmesine uğrayarak '-te' şeklini almalıdır.
2
Türk Tarih Kurumu özel adına getirilecek ilgi hâli ekini belirleme.
Türk Tarih Kurumunun
Türk Dil Kurumu kurallarına göre kurum, kuruluş ve kurul adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.
3
Avrupa Birliği özel adına getirilecek yönelme hâli ekini belirleme.
Avrupa Birliği'ne
Kurum ve kuruluş adlarına gelen eklerin kesmeyle ayrılmaması kuralının resmi istisnası Avrupa Birliği'dir. Dolayısıyla bu ifadeye gelen ek kesme işaretiyle ayrılmalıdır.
4
TÜBİTAK kısaltmasına getirilecek yönelme hâli ekini belirleme.
TÜBİTAK'a
Büyük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen ekler, kısaltmanın son harfinin okunuşuna göre belirlenir ve kesme işaretiyle ayrılır.

Key Concept

Özel adlara, kurumlara, kısaltmalara ve sayılara getirilen eklerde kesme işaretinin kullanım kuralları ile istisnaları
Question 49Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün (,) bulunması noktalama yönünden kusurludur?

Show answer & explanation

Answer: Edebî metinlerin çözümlenmesi sürecinde yazarın biyografisinden yola çıkıp, eserin yazıldığı dönemin şartlarını göz ardı etmek bizi yanlış sonuçlara ulaştırabilir.

Answer

Edebî metinlerin çözümlenmesi sürecinde yazarın biyografisinden yola çıkıp, eserin yazıldığı dönemin şartlarını göz ardı etmek bizi yanlış sonuçlara ulaştırabilir.
Kusurlu olan cümlede geçen 'yola çıkıp' ifadesindeki 'çıkıp' kelimesi zarf-fiildir. Türk Dil Kurumu yazım ve noktalama kurallarına göre metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül konulmaz. Cümlede bu zarf-fiile eşlik eden art arda sıralanmış başka bir zarf-fiil de bulunmadığı için buradaki virgül kullanımı noktalama yönünden kusurludur.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki tüm cümleleri okuyarak virgüllerin hangi kelime türlerinden veya söz öbeklerinden sonra geldiğini belirlemek.
Dört cümlede virgüllerin özneyi ayırma, ara sözleri belirtme, sıralı cümleleri ayırma veya art arda gelen zarf-fiilleri ayırma kurallarına göre kullanıldığı saptanır.
YKS Türkçe sorularında noktalama hatalarını saptamak için her bir virgülün Türk Dil Kurumu kuralları çerçevesindeki işlevi incelenmelidir.
2
Kusurlu kullanımı barındıran cümledeki zarf-fiil ekini ve çevresindeki noktalama işaretlerini analiz etmek.
'yola çıkıp, eserin...' kısmındaki 'çıkıp' sözcüğünün '-ip' zarf-fiil eki aldığı belirlenir.
Türk Dil Kurumu'nun en önemli noktalama kurallarından biri, metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül konulmamasıdır.
3
Zarf-fiilin cümledeki diğer ögelerle olan ilişkisini ve art arda sıralanma durumunu kontrol etmek.
Cümlede 'çıkıp' dışında başka bir zarf-fiil bulunmadığı için eş görevli zarf-fiillerin sıralanması gibi bir durumun söz konusu olmadığı kesinleştirilir.
Zarf-fiilden sonra virgül ancak cümlede art arda gelen birden fazla zarf-fiil varsa ve bunlar eş görevli ögeler olarak sıralanıyorsa kullanılabilir. Tek zarf-fiil durumunda kullanımı kesin bir noktalama hatasıdır.

Key Concept

Virgülün Kullanılmadığı Yerler ve Zarf-Fiil Kuralı
Question 50Question →

Yeni aldığı evde birçok eksik vardı ( ) musluklar, kapı kolları, mutfak dolapları... Oysa o ( ) huzurlu, sessiz ve konforlu bir yaşam hayal etmişti.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: (:) ve (;)

Answer

(:) ve (;)
Doğru seçenekte belirtilen iki nokta (:) ve noktalı virgül (;) sırası parçadaki boşluklara tam olarak uymaktadır. İlk kısımda eksiklerin örneklendirilmesi yapıldığı için iki nokta; ikinci kısımda ise cümlenin öznesi olan 'o' zamirini, arkasından gelen virgüllü niteleme sıfatlarından ayırmak için noktalı virgül kullanılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
İlk boşluktan sonraki ifadeyi incelemek
İlk boşluğun ardından 'musluklar, kapı kolları, mutfak dolapları...' şeklinde evdeki eksiklere dair örnekler sıralanmıştır. Türkçede kendisiyle ilgili örnek verilecek cümlenin sonuna iki nokta (:) konur.
Örneklendirme yapılacak yerlerde kullanılması gereken doğru noktalama işaretini belirlemek.
2
İkinci boşluktan sonraki ifadeyi incelemek
İkinci boşluktan sonra 'huzurlu, sessiz ve konforlu' şeklinde virgüllerle ayrılmış sıfatlar yer almaktadır. Cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları ya da ögeleri bulunan cümlelerde özneyi belirtmek için noktalı virgül (;) kullanılır.
Özneden sonra virgülle ayrılmış eş görevli sözcükler bulunduğunda özneyi vurgulamak için noktalı virgül kullanılması gerektiğini uygulamak.

Key Concept

Örnek verilecek veya açıklama yapılacak cümlelerin sonuna iki nokta konurken; içinde virgül bulunan cümlelerde ögeler arasındaki karışıklığı önlemek ve özneyi belirgin kılmak amacıyla noktalı virgül kullanılır.
Estimated Time:45s
Question 51Question →

Aşağıdaki cümlede boş bırakılan yerlere gelmesi gereken noktalama işaretlerinin adlarını yazınız.

Fill in the blanks below

Türkçede satır sonuna sığmayan kelimeleri bölerken hecelerin sonuna konur. Karşılıklı konuşmalarda, konuşanın değiştiğini göstermek için satır başına yerleştirilir. Gün, ay ve yılı gösteren sayıları birbirinden ayırmak için ise kullanılır.
Show answer & explanation

Answer

Boşluklara sırasıyla 'kısa çizgi', 'uzun çizgi' ve 'eğik çizgi' adları gelmelidir.
Verilen cümledeki birinci boşluk, satır sonuna sığmayan sözcüklerin bölünmesini ifade ettiğinden buraya 'kısa çizgi' getirilmelidir. İkinci boşluk, konuşma metinlerinde satır başında konuşmaları göstermeyi ifade ettiğinden 'uzun çizgi' getirilmelidir. Üçüncü boşluk ise tarihlerin yazımında gün, ay, yıl ayrımını ifade ettiğinden 'eğik çizgi' getirilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci boşluktaki 'satır sonuna sığmayan kelimeleri bölme' işlevi incelenir.
Bu işlev için kullanılan noktalama işareti kısa çizgidir.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre satır sonuna sığmayan kelimeler bölünürken satır sonuna kısa çizgi konur.
2
İkinci boşluktaki 'karşılıklı konuşmalarda konuşanın değiştiğini gösterme' işlevi incelenir.
Bu işlev için kullanılan noktalama işareti uzun çizgidir.
Yazıda satır başına alınan konuşmaları göstermek için uzun çizgi (konuşma çizgisi) kullanılır.
3
Üçüncü boşluktaki 'gün, ay ve yılı gösteren sayıları ayırma' işlevi incelenir.
Bu işlev için kullanılan noktalama işareti eğik çizgidir.
Tarihlerin yazılışında gün, ay ve yılı gösteren sayıları birbirinden ayırmak için eğik çizgi kullanılır.

Key Concept

Kısa çizgi, uzun çizgi ve eğik çizginin Türkçedeki temel işlevleri
Question 52Question →

Türkçede metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül (,) konmaz; ancak metinde art arda sıralanmış zarf-fiil eki almış kelimeler varsa aralarına virgül konur.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu kurala uyulmadığı için bir noktalama hatası yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Kütüphanenin sessiz ve loş koridorlarında saatlerce dolaşıp, aradığı eski elyazması kitabı nihayet bulmuştu.

Answer

Kütüphanenin sessiz ve loş koridorlarında saatlerce dolaşıp, aradığı eski elyazması kitabı nihayet bulmuştu.
Türkçede zarf-fiil eki almış sözcüklerden sonra virgül kullanılmaz. Ancak cümlede art arda gelen zarf-fiiller varsa bu kelimeleri ayırmak için aralarına virgül konur. 'Kütüphanenin sessiz ve loş koridorlarında saatlerce dolaşıp, aradığı eski elyazması kitabı nihayet bulmuştu.' cümlesinde 'dolaşıp' kelimesinden başka bir zarf-fiil bulunmamaktadır. Bu nedenle 'dolaşıp' kelimesinden sonra virgül konulması bir noktalama hatasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerde yer alan virgül ve noktalı virgül kullanımlarını tek tek incelemek.
Dört seçenekte virgülün doğru kullanıldığı, bir seçenekte ise zarf-fiil ekinden sonra gereksiz yere virgül konduğu görülmüştür.
Soruda bizden virgülün yanlış kullanıldığı cümleyi bulmamız istenmektedir.
2
Zarf-fiil eklerinden sonra virgül kullanılmasına dair noktalama kuralını kontrol etmek.
Tek bir zarf-fiil bulunan cümlede zarf-fiilden sonra virgül kullanılamaz ancak birden fazla zarf-fiil art arda sıralanıyorsa aralarına virgül konur.
Hatalı cümlede yer alan 'dolaşıp' sözcüğü zarf-fiildir ve cümlede başka bir zarf-fiil bulunmadığı halde kendisinden sonra virgül kullanılmıştır.

Key Concept

Zarf-fiil eklerinden sonra virgülün kullanılmadığı durumlar ve sıralı zarf-fiillerin kullanımındaki istisna.
Question 53Question →

Edebiyat eleştirmeni ve yazar arasındaki ilişkiyi ele alan aşağıdaki metinde boş bırakılan yerlere ({{blank_1}}, {{blank_2}}, {{blank_3}}) virgül getirilmesi gerekiyorsa ',' (virgül) işareti, virgül getirilmesi noktalama kuralları gereği yanlış ise 'X' harfi koyunuz.

Fill in the blanks below

Edebî metinlerde kurmaca ile gerçeklik arasındaki sınırın belirsizleştiği anlarda yazar, anlatıcıyı devreye sokarak okuru kurmaca dünyanın labirentlerine davet eder. Bu labirentte yolunu bulmak isteyen okur; sabırla dikkatle ve sezgiyle hareket etmelidir. Çünkü yazar, kahramanının zihninden geçenleri okura sezdirirken ne kadar titiz davranırsa ortaya çıkan eser de o derece derinlik kazanır.
Show answer & explanation

Answer

Birinci boşluk için 'X', ikinci boşluk için ',' ve üçüncü boşluk için 'X' yazılmalıdır.
Metindeki birinci boşlukta tek bir zarf-fiil olan 'sokarak' sözcüğünden sonra, üçüncü boşlukta ise şart eki almış 'davranırsa' sözcüğünden sonra virgül getirilmesi noktalama kurallarına aykırı olduğundan bu boşluklar 'X' ile doldurulmalıdır. İkinci boşlukta ise eş görevli kelimeler sıralandığı için araya ',' (virgül) getirilmesi gerekir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci boşluğun ({{blank_1}}) dil bilgisi yapısını incelemek
Boşluktan önce 'sokarak' kelimesi yer almaktadır ve bu kelime bir zarf-fiildir.
Cümle içinde tek başına kullanılan zarf-fiil eklerinden (-arak/-erek) sonra virgül kullanılamaz.
2
İkinci boşluğun ({{blank_2}}) dil bilgisi yapıs��nı incelemek
Boşluk, eş görevli olan 'sabırla' ve 'dikkatle' zarf gruplarının arasında yer almaktadır.
Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına virgül konur.
3
Üçüncü boşluğun ({{blank_3}}) dil bilgisi yapısını incelemek
Boşluktan önce 'davranırsa' kelimesi gelmektedir ve bu kelime şart eki (-sa/-se) almıştır.
Türkçe noktalama kurallarına göre şart ekinden sonra virgül kullanılması yanlıştır.

Key Concept

Virgülün işlevleri ile cümlede virgül konulmaması gereken durumlar (zarf-fiil ve şart ekinden sonra virgül kullanılamaması)
Estimated Time:2m 0s
Question 54Question →

Yazarın çalışma odasında iki grup eşya vardı ( ) kalemler, silgiler ( ) defterler, kitaplar.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: (:) ve (;)

Answer

İki nokta (:) ve noktalı virgül (;)
Cümlede 'iki grup eşya vardı' ifadesinden sonra bu gruplara örnek verileceği için ilk boşluğa iki nokta (:) getirilmelidir. Örnek verilen gruplar kendi içlerinde virgülle ayrılmış türler (kalemler, silgiler ve defterler, kitaplar) olduğundan, bu iki grubu birbirinden ayırmak için ikinci boşluğa noktalı virgül (;) getirilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
İlk boşluğa gelecek işareti belirlemek.
İki nokta (:)
Cümlenin ilk kısmında 'iki grup eşya vardı' denilerek bu grupların neler olduğu açıklanacak ve bunlara örnek verilecektir. Türkçede açıklama yapılacak veya örnek verilecek ifadelerden önce iki nokta (:) kullanılır.
2
İkinci boşluğa gelecek işareti belirlemek.
Noktalı virgül (;)
Örnek olarak verilen gruplar (kalemler, silgiler ile defterler, kitaplar) kendi içlerinde virgüllerle ayrılmıştır. Virgülle ayrılmış tür veya takımları birbirinden ayırmak için noktalı virgül ( sanctuaries ) kullanılır.

Key Concept

İki nokta açıklama ve örneklerden önce kullanılır; noktalı virgül ise virgülle ayrılmış tür veya grupları birbirinden ayırmak için kullanılır.
Question 55Question →

Özel adlara getirilen çekim ekleri kesme işaretiyle ayrılırken yapım ekleri, çokluk eki ve bunlardan sonra gelen diğer ekler kesmeyle ayrılmaz. Ayrıca kurum, kuruluş, kurul, birleşim, oturum ve iş yeri adlarına gelen eklerin kesmeyle ayrılmaması kuralı geçerlidir.

Bu bilgilere göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işaretinin (′') kullanımı doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Tanzimat Dönemi'nin siyasi ve toplumsal koşulları, sanatçıların eserlerine doğrudan yansımıştır.

Answer

Tanzimat Dönemi'nin ifadesinde kesme işaretinin kullanımı doğrudur; çünkü çağ ve dönem adlarına getirilen çekim ekleri kesme işaretiyle ayrılır.
Tanzimat Dönemi ifadesi bir tarihî dönem adı olduğu için gelen çekim ekinin kesme işaretiyle ayrılması doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Dönem ve çağ adlarına gelen eklerin kuralını kontrol etme.
Tanzimat Dönemi ifadesi dönem adı olduğundan gelen çekim ekinin kesme işaretiyle ayrılması doğrudur.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre tarihî dönem, çağ ve olay adlarına getirilen çekim ekleri kesme işaretiyle ayrılır.
2
Kurum ve kuruluş adlarına gelen eklerin durumunu inceleme.
Türk Dil Kurumunun ifadesinde kesme işareti kullanılmamalıdır.
Kurum, kuruluş ve kurul adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.
3
Yapım eki almış özel adlara gelen eklerin durumunu inceleme.
İstanbulluların ifadesinde kesme işareti kullanılmamalıdır.
Özel adlara getirilen yapım ekleri ve bunlardan sonra gelen çekim ekleri kesmeyle ayrılmaz.
4
Türetilmiş sözcüklere gelen eklerin durumunu inceleme.
Türkçeleşmekten ifadesinde kesme işareti kullanılmamalıdır.
Yapım eki alarak gövde durumuna gelmiş sözcüklere gelen ekler kesmeyle ayrılmaz.
5
İş yeri adlarına gelen eklerin durumunu inceleme.
Mavi Köşe Bakkaliyesinden ifadesinde kesme işareti kullanılmamalıdır.
İş yeri adlarına getirilen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.

Key Concept

Kesme işaretinin özel adlar, dönem adlar, kurum/kuruluş adları ve yapım eki almış kelimelerle kullanımı
Estimated Time:2m 0s
Question 56Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısa çizgi (-) ötekilerden farklı bir işlevde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Son kitabını -kimsenin beklemediği bir anda- yayımlayarak herkesi şaşırttı.

Answer

Son kitabını -kimsenin beklemediği bir anda- yayımlayarak herkesi şaşırttı.
Ara söz veya ara cümlelerin başında ve sonunda kısa çizgi (-) kullanılır. 'Son kitabını -kimsenin beklemediği bir anda- yayımlayarak herkesi şaşırttı.' cümlesinde 'kimsenin beklemediği bir anda' ifadesi bir ara sözdür ve bu işlevle kısa çizgi arasında verilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerde geçen kısa çizgilerin (-) kullanım amaçlarını tek tek analiz edin.
Dört cümlede kısa çizginin kelimeler veya sayılar arasında 've, ile, ila, ...-den ...-e' anlamlarını kattığını, bir cümlede ise farklı bir amaçla kullanıldığını tespit ederiz.
Kısa çizginin TDK kurallarına göre birden fazla işlevi vardır ve soruda farklı olan işlev sorulmaktadır.
2
Kelimeler ve sayılar arasında kullanılan kısa çizgileri gruplandırın.
'Beşiktaş-Fenerbahçe', '15-25 Ekim', 'Ankara-İstanbul' ve 'Türkçe-Fransızca' kullanımlarında kısa çizgi; kelimeler/sayılar arasında ilişki kurmak, 've, ile, ila, ...-den ...-e' anlamları vermek amacıyla kullanılmıştır.
Bu dört seçenekteki kısa çizgi kullanımı aynı dil bilgisel işleve sahiptir.
3
Geriye kalan seçenekteki kullanımı inceleyerek farklı işlevi belirleyin.
'Son kitabını -kimsenin beklemediği bir anda- yayımlayarak...' cümlesinde kısa çizgi, 'kimsenin beklemediği bir anda' ara sözünün başında ve sonunda yer almaktadır.
Ara sözleri ve ara cümleleri ayırmak kısa çizginin tamamen farklı bir işlevidir.

Key Concept

Kısa çizginin ara sözleri ayırma işlevi ile kelimeler/sayılar arasında ilişki (ve, ile, ila, ...-den ...-e) kurma işlevlerinin ayırt edilmesi.
Estimated Time:1m 0s
Question 57Question →

Türkçede kesme işaretinin (′') kullanımıyla ilgili birçok kural ve bu kuralların kendine özgü istisnaları bulunmaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işaretinin (′') kullanımından kaynaklanan bir yazım yanlışı vardır?

Show answer & explanation

Answer: Yabancı turistlerin İstanbul’da en çok ilgi gösterdiği tarihî mekânların başında, restorasyonu yeni tamamlanan Kız Kulemiz'deki o eşsiz manzara geliyor.

Answer

Yabancı turistlerin İstanbul’da en çok ilgi gösterdiği tarihî mekânların başında, restorasyonu yeni tamamlanan Kız Kulemiz'deki o eşsiz manzara geliyor.
Doğru cevap, içinde 'Kız Kulemiz'deki' ifadesi geçen cümledir. Türk Dil Kurumu kurallarına göre, sonunda 3. teklik şahıs iyelik eki (Kız Kulesi'ndeki -i eki) bulunan özel adlara bu ek dışında başka bir iyelik eki (birinci çoğul şahıs iyelik eki olan -miz) getirildiğinde kesme işareti kullanılmaz. Bu nedenle ifadenin 'Kız Kulemizdeki' şeklinde kesmesiz yazılması gerekir.

Step-by-Step Solution

1
Öncelikle 'Hisar'ın' sözcüğündeki kesme işareti kullanımını incelemek.
Yer adlarında kısaltmalı söyleyiş kullanıldığında ilk harf büyük yazılır ve ek kesme işaretiyle ayrılır. Dolayısıyla bu kullanım doğrudur.
TDK kurallarına göre yer bildiren özel isimlerde kısaltmalı söyleyiş söz konusu olduğunda ek kesmeyle ayrılır.
2
'Yönetmelik'in' sözcüğündeki kesme işareti kullanımını incelemek.
Belirli bir kanun, tüzük, yönetmelik kastedildiğinde bu sözcükler büyük harfle başlar ve gelen ekler kesme i��aretiyle ayrılır. Bu kullanım da doğrudur.
TDK kuralları uyarınca belirli bir yönetmelik kastediliyorsa kesme işareti kullanılır ve ünsüz yumuşaması yazıda gösterilmez.
3
'Türk Tarih Kurumunun' ifadesindeki kesme işareti kullanımını kontrol etmek.
Kurum, kuruluş, kurul ve iş yeri adlarına gelen eklerin kesme işaretiyle ayrılmaması kuralı gereğince bu kullanım doğrudur.
Kurum adlarına gelen çekim ekleri kesme işaretiyle ayrılmadığı için ek doğrudan kelimeye bitişik yazılmıştır.
4
'Kız Kulemiz'deki' ifadesindeki kesme işareti kullanımını incelemek.
Kız Kulesi özel adı sonunda 3. teklik şahıs iyelik eki (-i) barındırır. Bu ek yerine birinci çoğul şahıs iyelik eki (-miz) getirildiğinde kesme işareti kullanılmamalıdır.
TDK kurallarına göre sonunda 3. teklik şahıs iyelik eki olan özel ada, bu ek dışında başka bir iyelik eki getirildiğinde kesme işareti konmaz. Bu yüzden 'Kız Kulemiz'deki' yazımı yanlıştır, doğrusu 'Kız Kulemizdeki' olmalıdır.
5
'Avrupa Birliği'ne' ifadesindeki kesme işareti kullanımını kontrol etmek.
Avrupa Birliği kurum adı olmasına rağmen TDK tarafından kesme işaretiyle ayrılacağı özel olarak belirtilmiş bir istisnadır. Bu kullanım da doğrudur.
Avrupa Birliği kuruluşu, kurum/kuruluş adlarına getirilen eklerin ayrılmaması kuralının resmi istisnasıdır.

Key Concept

Özel adlara getirilen iyelik eklerinin değişmesi durumunda ve kurum/kuruluş adlarında kesme işareti kullanım kuralları.
Estimated Time:2m 0s
Question 58Question →

Noktalama işaretlerinin işlevlerini araştıran bir öğrenci, yaptığı çalışmada tırnak işareti, yay ayraç ve köşeli ayracın kullanım alanlarını incelemiştir.

Buna göre, bu öğrencinin incelediği aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu noktalama işaretlerinden herhangi birinin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Araştırmacının Türk Dili dergisindeki “Eski Türkçe Dönemi Eserleri”’nde yer alan tahlilleri, dil tarihimize ışık tutacak niteliktedir.

Answer

Araştırmacının Türk Dili dergisindeki “Eski Türkçe Dönemi Eserleri”nde şeklinde yazılması gereken cümlede, tırnak işaretinden sonra kesme işaretinin kullanılması hatalıdır.
Türk Dil Kurumu kuralları gereği, tırnak içine alınan sözlerden sonra gelen ekleri ayırmak için kesme işareti kullanılmaz. Bu kurala göre tırnak işareti zaten bir ayırma işlevi gördüğü için kesme işareti mükerrer (gereksiz) olur. Eski Türkçe Dönemi Eserleri ifadesinin ardından gelen ekin kesme işaretiyle ayrılarak yazılması bu kuralı ihlal ettiği için noktalama hatası barındırır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki tırnak işareti, yay ayraç ve köşeli ayracın kullanımlarını tek tek analiz edin.
Her seçenekteki ilgili noktalama işaretlerinin kullanım kuralları belirlenir.
Hatalı kullanımı tespit edebilmek için her bir noktalama işaretinin bağlam içindeki görevini anlamak gerekir.
2
İkinci dereceden açıklamaların (ayraç içinde ayraç) doğru hiyerarşide kullanılıp kullanılmadığını denetleyin.
Dışta köşeli ayraç [ ], içte yay ayraç ( ) hiyerarşisinin doğru uygulandığı doğrulanır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre ayraç içinde ayraç kullanılması gerektiğinde dıştaki köşeli ayraç olmalıdır.
3
Tırnak işaretine getirilen eklerin yazımını kontrol edin.
Tırnak içine alınan sözlerden sonra gelen ekleri ayırmak için kesme işareti kullanılmaması gerektiği kuralı hatırlanır.
Tırnak işareti zaten bir ayırma işlevi gördüğünden ekstradan kesme işareti kullanılması mükerrerlik yaratır ve yazım/noktalama hatası oluşturur.
4
Hatalı ifadenin yer aldığı cümleyi belirleyin.
“Eski Türkçe Dönemi Eserleri”’nde ifadesinin hatalı olduğu, doğrusunun “Eski Türkçe Dönemi Eserleri”nde şeklinde yazılması gerektiği tespit edilir.
Tırnak işaretinden sonra kullanılan kesme işareti yazım kurallarına aykırıdır.

Key Concept

Tırnak işaretinden sonra gelen eklerin kesme işareti kullanılmadan doğrudan eklenmesi kuralı ve ayraç içi ayraç hiyerarşisi.
Question 59Question →

Bizim yörenin en sevilen lezzetleri şunlardır ( ) mantı, keşkek, gözleme ( ) komşu yörede ise sebze yemekleri ön plandadır.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: : – ;

Answer

İki nokta ve noktalı virgül (: – ;)
İlk boşluktan sonra örnekler sıralandığı için buraya iki nokta (:) getirilmelidir. İkinci boşluk ise ögeleri arasında virgül bulunan iki sıralı cümleyi birbirinden ayırmak amacıyla kullanılmıştır; bu nedenle buraya noktalı virgül (;) getirilmelidir. Dolayısıyla doğru sıralama iki nokta ve noktalı virgül şeklinde olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
İlk boşluktan sonra gelen ifadenin işlevini belirleme.
İlk boşluktan sonra 'mantı, keşkek, gözleme' şeklinde örnekler sıralanmıştır.
Türkçede kendisiyle ilgili örnek verilecek veya açıklama yapılacak cümlelerin sonuna iki nokta (:) konur. Bu nedenle ilk boşluğa iki nokta gelmelidir.
2
İkinci bo��luktan sonra gelen kısmın yapısını inceleme ve iki cümleyi bağlama.
İkinci boşluktan sonra 'komşu yörede ise sebze yemekleri ön plandadır' şeklinde yeni bir cümle gelmektedir ve bu cümlenin baş harfi küçüktür.
Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için noktalı virgül (;) konur. İlk cümlede 'mantı, keşkek, gözleme' arasında virgül kullanıldığı için, bu iki sıralı cümleyi ayırmak üzere ikinci boşluğa noktalı virgül gelmelidir.

Key Concept

Noktalı virgül ile iki noktanın işlevsel farkları ve cümle içindeki doğru kullanımları.
Estimated Time:1m 15s
Question 60Question →

Aşağıdaki parçada numaralanmış boşluklara virgül getirilmesi gerekiyorsa ',' (virgül) işaretini, virgül getirilmemesi gerekiyorsa 'X' işaretini yazınız.

Fill in the blanks below

Okyanus bilimciler derin deniz ekosistemlerini araşt��rdıkça sıra dışı canlı türleriyle karşılaşırlar bu canlıların zorlu koşullara nasıl uyum sağladığını anlamaya çalışırlar. Ancak derin denizlerdeki yaşamı belgelerken aceleci davranıp ekolojik dengeye zarar vermekten kaçınmalıdırlar. Çünkü bir araştırmacı ne kadar hassas davranırsa elde edeceği veriler de o kadar gerçeği yansıtacak ve bilim dünyasına katkı sunacaktır.
Show answer & explanation

Answer

İlk boşluğa virgül (,), ikinci ve üçüncü boşluklara ise herhangi bir noktalama işareti konmamalıdır (X ile belirtilmiştir).
İlk boşluğun yer aldığı kısım, öznesi ortak iki bağımsız cümleden oluşan sıralı bir cümledir; dolayısıyla buraya virgül (,) konmalıdır. İkinci boşluktaki 'belgelerken' sözcüğü zarf-fiil eki, üçüncü boşluktaki 'davranırsa' sözcüğü ise şart eki almıştır. Türkçede zarf-fiil ve şart eklerinden sonra virgül kullanılması noktalama hatası kabul edildiği için bu boşluklar boş bırakılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki ilk boşluğu ve bağl�� olduğu cümlelerin yapısını analiz edin.
İlk boşluğun iki yüklemli ('karşılaşırlar' ve 'çalışırlar') bağımsız cümleyi birbirine bağladığı görülür.
Sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için virgül (,) kullanılması gerektiğinden bu boşluğa virgül konmalıdır.
2
İkinci boşluktan önceki sözcüğün türünü ve aldığı eki inceleyin.
'belgelerken' sözcüğünün zarf-fiil eki (-ken) aldığı ve cümlede bu ekten sonra gelen başka bir zarf-fiil bulunmadığı belirlenir.
Metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül konmayacağı için bu boşluk boş bırakılmalı (X) işaretlenmelidir.
3
Üçüncü boşluktan önceki sözcüğü ve aldığı eki inceleyin.
'davranırsa' sözcüğünün şart eki (-sa) aldığı görülür.
Metin içinde şart ekinden (-se/-sa) sonra virgül konmayacağı için bu boşluk boş bırakılmalı (X) işaretlenmelidir.

Key Concept

Virgülün Kullanım İşlevleri ve Kullanılmayacağı Yerler
Estimated Time:1m 30s
PreviousPage 3 / 7Next
Noktalama İşaretleri Practice Questions — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) — Page 3 | Examkin