Paragrafta Cümle Yerleştirme ve Sıralama

67 questions

Question 1Question

Aşağıdaki cümleleri anlamlı ve kurallı bir bütün oluşturacak biçimde sıralayınız.

Drag items to arrange them in the correct order

Show answer & explanation

Answer

Anlamlı ve kurallı bir paragraf oluşturmak için doğru sıralama şu şekilde olmalıdır: Günlük yaşantımızda zamanın akıp giden yapısıyla başlayan cümle ilk sırada, ardından beyindeki işleme sürecini anlatan 'Nitekim' ile başlayan cümle ikinci sırada, bu süreci niteleyen 'Bu inşa süreci' ile başlayan cümle üçüncü sırada, amigdala örneğini sunan 'Söz gelimi' ile başlayan cümle dördüncü sırada ve nihayet algısal sonucu bağlayan 'Sonuç olarak' ile başlayan cümle son sırada yer almalıdır.
Paragrafın anlam bütünlüğü, bağımsız bir genel yargı ile başlanıp (zamanın beynimiz için nesnel olmaktan uzak karmaşık bir yapı olması), bu yapının nasıl kurulduğunun (duyusal verilerin işlenip öznel zaman deneyimi inşa etmesi) açıklanması, bu inşa sürecinin dalgalanma nedenlerinin sıralanması, duruma amigdala ile somut bir örnek verilmesi ve son olarak da bu örneğin bellek üzerindeki sonucunun açıklanmasıyla sağlanır.

Step-by-Step Solution

1
Giriş cümlesinin belirlenmesi
Kendinden önce bir açıklamaya ihtiyaç duymayan, bağımsız ve genel bir yargı içeren 'Günlük yaşantımızda...' cümlesi birinci cümle olarak belirlenir.
Paragrafın giriş cümleleri bağlayıcı ögeler barındırmaz ve konuyu genel bir çerçevede sunar.
2
Gelişme cümlelerinin birbirine bağlanması
Giriş cümlesindeki savı destekleyen 'Nitekim duyusal organlarımızdan...' cümlesi ikinci sıraya, bu cümledeki 'inşa eder' yüklemine atıfta bulunan 'Bu inşa süreci...' cümlesi ise üçüncü sıraya getirilir.
Düşünce akışının sürekliliği için anahtar kelimeler ve zamirler aracılığıyla cümleler arasında anlamsal köprüler kurulmalıdır.
3
Örnekleme cümlesinin yerleştirilmesi
Üçüncü cümledeki duygu durumu ve uyaran yoğunluğu ifadesine somut bir örnek teşkil eden 'Söz gelimi, tehlike anında...' cümlesi dördüncü sıraya yerleştirilir.
'Söz gelimi' ifadesi bir önceki cümlede kurulan soyut yargıyı somutlaştırmak için kullanılır.
4
Sonuç cümlesinin belirlenmesi
Önceki örnekten çıkan neticeyi ve bellek üzerindeki kalıcı etkiyi özetleyen 'Sonuç olarak...' cümlesi beşinci ve son sıraya yerleştirilir.
'Sonuç olarak' ifadesi paragraftaki düşünce zincirini sonuca bağlar.

Key Concept

Paragraf oluşturmada cümleler arası anlamsal, mantıksal ve dil bilgisel bağların (bağlayıcı ögeler, zamirler, geçiş ifadeleri) tespiti.
Question 2Question

Aşağıdaki parçada numaralanmış cümlelerin hangisinden sonra 'Sanatsal yaratıcılığın özünü oluşturan bu dönüştürme gücü, sıradan bir olayı bile ölümsüz bir anlatıya dönüştürebilir.' cümlesi getirilmelidir? Cevabınızı Romen rakamıyla (örneğin; III) yazınız.

Fill in the blanks below

(I) Yazar, içinde yaşadığı çağın tanıklığını yaparken farkında olmadan toplumun ruhsal haritasını da çıkarır. (II) Ancak bu tanıklık, kuru bir aktarımdan ibaret kalırsa kalıcılığı yakalayamaz. (III) İşte bu noktada estetik kaygı devreye girer ve sanatçı, gerçeği kendi düş gücüyle yeniden yoğurur. (IV) Bize sunulan yapıt, artık sadece bir dönemin belgesi değil; her dönemde yeniden keşfedilebilecek bir sanat eseridir. (V) Okur da bu eseri her okuduğunda kendi dünyasından yeni anlamlar üretir.

Cevap:
Show answer & explanation

Answer

Verilen cümle üçüncü cümleden sonra getirilmelidir.
Üçüncü cümlede sanatçının gerçeği düş gücüyle 'yeniden yoğurmasından' bahsedilmiştir. Yerleştirilmek istenen cümle ise 'bu dönüştürme gücü' ifadesiyle başladığı için doğrudan bu yoğurma eylemine gönderme yapmaktadır. Bu nedenle cümle, üçüncü cümleden sonra getirilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki cümlelerin anlamsal ve yapısal ilişkilerini incelemek.
İlk üç cümlede yazarın tanıklığı, bunun kuru bir aktarımdan ibaret kalmaması gerektiği ve estetik kaygıyla gerçeğin düş gücüyle yeniden yoğrulduğu anlatılmaktadır.
Parçanın genel konusunu ve düşünce akışını belirlemek için.
2
Yerleştirilecek cümledeki anahtar kelimeleri ve bağlantı ögelerini analiz etmek.
Yerleştirilecek cümledeki 'bu dönüştürme gücü' ifadesi, kendisinden önceki cümlede geçen bir dönüştürme veya yoğurma eylemine işaret etmektedir.
Cümlenin kendisinden önceki cümleyle olan bağını kurabilmek için.
3
'Bu dönüştürme gücü' ifadesini karşılayan cümleyi bulmak ve cümlenin sonrasındaki akışı kontrol etmek.
Üçüncü cümledeki 'gerçeği kendi düş gücüyle yeniden yoğurur' ifadesi, aranan dönüştürme eylemidir. Cümlenin yerleştirilmesinden sonraki dördüncü cümlede geçen 'Bize sunulan yapıt...' ifadesi de bu dönüştürme sürecinin sonucunu bağlamaktadır.
Anlam akışını bozmayacak en uygun yeri kesinleştirmek için.

Key Concept

Paragrafta anlam akışını sağlayan anahtar kelimeler ve gönderme ögelerinin tespiti.
Estimated Time:2m 0s
Question 3Question

(I) Sanat tarihi araştırmalarında, eserlerin üretildiği dönemi ve orijinalliğini kesin olarak belirlemek her zaman kolay olmaz. (II) Bu noktada fen bilimlerinin sunduğu teknik yöntemler, sanat tarihçilerinin en önemli yardımcıları haline gelmiştir. (III) Bunlardan biri olan dendrokronoloji yöntemi, ağaç yaş halkalarının incelenmesi esasına dayanarak ahşap nesnelerin yaşını saptar. (IV) Özellikle ahşap paneller üzerine yapılan eski tabloların hangi dönemde üretildiğini saptamak, bu halka analizleriyle mümkün olabilmektedir. (V) Ancak bu yöntemden kesin sonuçlar alabilmek, incelenen ahşapta yeterli miktarda büyüme halkasının korunmuş olmasına bağlıdır. (VI) Elde edilen veriler, eserin iddia edilen döneme ait olup olmadığını ya da sonradan yapılmış bir taklit olup olmadığını ortaya koyar.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinden sonra "Aksi takdirde halka dizilimleri, bölgenin referans veri tabanındaki iklim grafikleriyle sağlıklı bir biçimde eşleştirilemez." cümlesi getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: V. cümleden sonra

Answer

Parçadaki beşinci cümleden sonra eklenecek olan ifade, bu cümlede belirtilen koşulun gerçekleşmemesi durumunda ortaya çıkacak olumsuz sonucu açıklamaktadır.
Beşinci cümlede dendrokronoloji yönteminden kesin sonuçlar alabilmenin, ahşapta yeterli miktarda büyüme halkasının korunmuş olmasına bağlı olduğu belirtilmiştir. Getirilmesi istenen cümle 'Aksi takdirde...' diye başlayarak bu koşulun gerçekleşmemesi durumunda ortaya çıkacak sonucu açıklamaktadır. Bu nedenle parça anlamlı bir bütün oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
Parçaya yerleştirilecek cümlenin anlamını ve bağlayıcı ögelerini analiz etmek.
'Aksi takdirde' ifadesiyle başlayan cümle, kendisinden önce belirtilen bir koşulun gerçekleşmemesi durumunu ifade eder. Cümledeki 'halka dizilimleri' ve 'iklim grafikleriyle eşleştirilemez' ifadeleri de dendrokronoloji yöntemiyle ilgilidir.
Cümlenin paragraftaki hangi yargıya bağlanabileceğini bulmak için ipuçlarını tespit etmek gerekir.
2
Parçadaki cümleleri okuyarak hangisinin bir koşul bildirdiğini belirlemek.
Beşinci cümlede 'Ancak bu yöntemden kesin sonuçlar alabilmek, incelenen ahşapta yeterli miktarda büyüme halkasının korunmuş olmasına bağlıdır.' denilerek açık bir koşul ortaya konmuştur.
'Aksi takdirde' bağlacının bağlanabileceği anlamca en uygun cümleyi bulmak.
3
Seçilen cümlenin ardına yerleştirip akışı kontrol etmek.
Beşinci cümleden sonra getirildiğinde, 'korunmuş olmasına bağlıdır... Aksi takdirde eşleştirilemez... Elde edilen veriler...' akışı tam bir mantıksal tutarlılık sağlar.
Cümlenin doğru yere yerleştirildiğini doğrulamak ve anlam bütünlüğünü kontrol etmek.

Key Concept

Paragrafta anlam bütünlüğü kurma ve bağlayıcı ögeleri kullanarak cümleler arası anlam/koşul ilişkilerini tespit etme.
Estimated Time:2m 0s
Question 4Question

Aşağıdaki cümleler anlamlı ve kurallı bir paragraf oluşturacak şekilde sıralandığında doğru sıralama nasıl olmalıdır?

Drag items to arrange them in the correct order

Show answer & explanation

Answer

Doğru sıralama sırasıyla geleneksel yüzey araştırmalarını tanıtan cümle, bu yöntemlerin sınırlılıklarını belirten cümle, Lidar teknolojisini sunan cümle, Lidar'ın çalışma mekanizmasını açıklayan cümle ve son olarak elde edilen haritaların yararlarını gösteren cümle şeklinde olmalıdır.
Cümleler anlam akışı ve zamir/gönderme bağları takip edildiğinde tamamen doğrusal bir neden-sonuç ve tanım-detay ilişkisi kurmaktadır. Geleneksel yüzey araştırmalarından bunların eksikliklerine, oradan Lidar teknolojisine, Lidar'ın çalışma mekanizmasına ve en son bu haritaların faydasına geçiş yapılması mantıksal tek sıralamadır.

Step-by-Step Solution

1
Giriş cümlesini belirlemek amacıyla zamir, bağlaç veya gönderme ifadesi içermeyen genel yargıyı bulmak.
Arkeologların geleneksel yüzey araştırmalarına güvendiğini belirten cümle giriş cümlesi olarak seçilir.
Paragrafın bağımsız bir düşünceyle başlaması ve sonraki gelişmelere zemin hazırlaması gerekir.
2
Giriş cümlesini takip edecek ve onunla doğrudan bağlantılı olan ifadeyi tespit etmek.
Geleneksel yöntemlerin sınırlarını 'bu klasik yöntemler' ifadesiyle eleştiren cümle ikinci sıraya getirilir.
Giriş cümlesinde geçen 'geleneksel yüzey araştırmaları' kavramı, 'bu klasik yöntemler' ifadesiyle sürdürülmüştür.
3
Klasik yöntemlerin yarattığı olumsuzluğu çözen yeni teknolojiyi tanıtan cümleyi bulmak.
Lidar teknolojisini sunan ve 'bu engeli' tamamen ortadan kaldırdığını belirten cümle üçüncü sıraya yerleştirilir.
Önceki cümlede geçen 'gözden kaçma' olumsuzluğu, bu cümlede 'engel' olarak tanımlanmış ve Lidar'ın bunu çözdüğü ifade edilmiştir.
4
Lidar teknolojisinin nasıl çalıştığını açıklayan cümleyi belirlemek.
Lazer ışınlarının dallar arasından süzülerek topoğrafik harita çıkardığını anlatan cümle dördüncü sıraya getirilir.
Lidar teknolojisinin havadan gönderdiği 'lazer darbeleri' ifadesi, bu cümlede 'Lazer ışınları' şeklinde açıklanarak çalışma mekanizması detaylandırılmıştır.
5
Çıkarılan topoğrafik haritaların sonuçlarını ve faydalarını gösteren cümleyi bulmak.
Elde edilen bu ayrıntılı haritaların araştırmacılara sağladığı kolaylıkları anlatan cümle son sıraya yerleştirilir.
Bir önceki cümlede 'topoğrafik haritası çıkarılıyor' ifadesiyle tamamlanan süreç, bu cümlede 'Elde edilen bu ayrıntılı haritalar' şeklinde sonuçlandırılmıştır.

Key Concept

Paragrafta anlam akışını takip ederek cümleleri mantıksal, kronolojik ve yapısal yönden sıralama.

Alternative Method

Cümlelerdeki 'bu klasik yöntemler', 'bu engeli', 'lazer darbeleri / lazer ışınları' ve 'harita çıkarılıyor / elde edilen bu haritalar' gibi anahtar kavram zincirlerini ve zamir göndermelerini eşleştirerek doğrudan bir mantık sırası kurabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 5Question

Küresel ısınma, dünya genelinde iklim düzenini bozarak büyük kuraklıklara neden olmaktadır. (I) Özellikle tarım alanları, su kaynaklarının tükenmesiyle birlikte çölleşme tehlikesiyle karşı karşıyadır. (II) Toprağın nemini kaybetmesi, ekilen ürünlerin büyümesini ve olgunlaşmasını engellemektedir. (III) Bu durum, tarımsal verimliliğin düşmesine ve dolayısıyla gıda krizine yol açmaktadır. (IV) Dolayısıyla iklim kriziyle mücadelede acilen küresel adımlar atılması zorunludur. (V)

Bu parçada numaralanmış yerlerden hangisine "Nitekim uzmanlar, yakın gelecekte temel gıda maddelerine ulaşmanın çok daha zor olacağını belirtmektedir." cümlesi getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: IV

Answer

Parçada "IV" numaralı yere getirildiğinde anlam akışı ve mantıksal bütünlük eksiksiz sağlanmaktadır.
Doğru yanıt, 'IV' numaralı yerdir. Parçada 'gıda krizine yol açmaktadır' ifadesinden sonra, bu kriz durumunu destekleyen ve doğrulayan 'Nitekim uzmanlar, yakın gelecekte temel gıda maddelerine ulaşmanın çok daha zor olacağını belirtmektedir.' cümlesinin getirilmesi anlam akışına uygundur. Bu cümle, kendinden önceki yargıyı pekiştirir ve sonrasındaki sonuç cümlesine zemin hazırlar.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki cümlelerin birbirleriyle olan anlam ve yapı ilişkilerini belirleme.
İlk cümlede küresel ısınma ve kuraklık tanıtılmış, ardından tarım alanlarındaki çölleşme (I) ve toprağın nemini kaybetmesi (II) açıklanmıştır. "Bu durum" ifadesiyle tarımsal verimliliğin düşmesi ve gıda krizi (III) dile getirilmiştir. Son cümlede ise küresel önlemlerin alınması gerektiği (V) sonucuna varılmıştır.
Cümlelerin genel akış şemasını çıkarmak, eklenecek cümlenin yerini doğru tespit etmenin ilk adımıdır.
2
Eklenecek olan cümleyi inceleme ve anahtar kelimeleri tespit etme.
Eklenecek cümle "Nitekim uzmanlar..." diye başlamakta ve "temel gıda maddelerine ulaşmanın zor olacağı" yani bir gıda krizinden bahsetmektedir. "Nitekim" sözcüğü, kendinden önceki cümlede yer alan bir iddiayı veya durumu kanıtlamak/pekiştirmek amacıyla kullanılır.
Bağlayıcı ögeler ve anahtar kavramlar, cümlenin yerleşeceği konumu doğrudan belirler.
3
Eklenecek cümleyi anlamca uygun olan boşluğa yerleştirerek akışı kontrol etme.
Cümle, kendinden önce "gıda krizi" ifadesini barındıran cümlenin hemen arkasına, yani "IV" numaralı yere yerleştirildiğinde "gıda krizi -> uzmanların gıdaya erişim zorluğu açıklaması" şeklinde kusursuz bir geçiş sağlanmaktadır.
Son yerleştirme sonrası anlam akışının doğrulanması gerekir.

Key Concept

Paragrafta anlam akışını sağlayan anahtar kelimeler ve bağlayıcı ögeler yardımıyla cümle yerleştirme.
Estimated Time:1m 30s
Question 6Question

Kombucha çayı yapımında kullanılan ve "Scoby" olarak adlandırılan simbiyotik bakteri ve maya kolonisi, son yıllarda sürdürülebilir moda tasarımcılarının ilgi odağı hâline gelmiştir. (I) Bu maya ve bakteri birliği, şekerli çay ortamında fermantasyon gerçekleştirirken yüzeyde selüloz liflerinden oluşan jelimsi kalın bir tabaka üretir. (II) Elde edilen bu ıslak tabaka kurutulduğunda, mukavemeti yüksek ve esnek yapısıyla geleneksel hayvan derisine oldukça benzeyen bitkisel bir malzemeye dönüşür. (III) Bu olumsuz özellikleri ortadan kaldırmak amacıyla araştırmacılar, selüloz tabakasını hidrofobik nano-kaplamalarla veya doğal mumlarla işleyerek suya dayanıklı hâle getirmeye çalışmaktadır. (IV) Böylece hem tamamen doğada çözünebilen hem de günlük kullan��ma uygun, çevre dostu alternatif bir tekstil ürünü elde edilmesi hedeflenmektedir. (V)

Bu parçanın anlam bütünlüğünün sağlanması için "Ancak bu yenilikçi malzemenin giyim sektöründe yaygınlaşmasının önünde, suya karşı aşırı hassas olması ve ıslandığında hızla formunu kaybetmesi gibi ciddi teknik engeller bulunmaktadır." cümlesi numaralanmış yerlerin hangisine getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: III

Answer

Roma rakamıyla üç (III) ile gösterilen yer
Verilen cümle, Kombucha Scoby'sinden üretilen malzemenin suya hassasiyeti ve formunu kaybetmesi gibi olumsuz yönlerinden bahsetmektedir. Paragrafta üçüncü boşluktan sonra gelen cümle ise 'Bu olumsuz özellikleri ortadan kaldırmak amacıyla...' şeklinde başlamaktadır. Bu durum, yerleştirilecek cümlenin mutlaka üçüncü boşluğa gelmesi gerektiğini gösterir. Böylece anlam bütünlüğü ve dilsel bağ kurulmuş olur.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki cümleler arasındaki anlam akışını ve dilsel bağlayıcıları incelemek
Parçanın üçüncü cümlesinden sonra gelen 'Bu olumsuz özellikleri ortadan kaldırmak amacıyla...' ifadesi, kendinden önceki cümlede olumsuz bazı özelliklerin sayılmış olmasını gerektirmektedir.
Paragraftaki düşünce zincirini kuran anahtar ifadeleri belirlemek amacıyla.
2
Yerleştirilmesi istenen cümleyi ve içerdiği anlamı analiz etmek
Verilen cümlede malzemenin 'suya karşı aşırı hassas olması ve ıslandığında hızla formunu kaybetmesi' gibi olumsuz yönleri (ciddi teknik engeller) belirtilmektedir.
Boşluğa yerleştirilecek cümlenin, paragraftaki hangi boşluğu anlamca tamamladığını saptamak amacıyla.
3
Verilen cümleyi anlam akışına uygun olan en doğru boşluğa yerleştirmek
Verilen cümle üçüncü boşluğa (III) yerleştirildiğinde, hem bir önceki cümlede bahsedilen malzemenin deriye benzemesiyle kurulan olumlu durumdan olumsuz duruma 'ancak' bağlacıyla geçiş sağlanır hem de sonraki cümlede geçen 'Bu olumsuz özellikleri...' ifadesinin işaret ettiği unsurlar netleşmiş olur.
Anlam bütünlüğünü ve dil bilgisel bağlantıyı eksiksiz şekilde sağlamak amacıyla.

Key Concept

Paragrafta anlam akışını sağlayan anahtar kelimeler ve zamirler yardımıyla cümle yerleştirme
Question 7Question

I. İnsanlık tarihi boyunca bilgiyi kaydetmek ve aktarmak için çeşitli malzemeler kullanılmıştır.
II. İlk olarak Sümerler, kil tabletler üzerine çivi yazısıyla yazarak kalıcı belgeler oluşturmuşlardır.
III. Mısırlılar ise Nil kıyılarında yetişen bir bitkiden ��rettikleri papirüs rulosunu devreye sokarak bu soruna pratik bir çözüm buldular.
IV. Papirüs, kil tabletlere kıyasla son derece hafif ve kullanışlı bir malzemeydi.
V. Zamanla parşömen ve kâğıdın icat edilmesiyle bilgi taşıyıcılar daha da gelişti.

Bu parçanın anlam bütünlüğünü sağlamak için "Ancak bu tabletlerin taşınması ve saklanması oldukça güçtü." cümlesi numaralanmış cümlelerin hangisinden sonra getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: II

Answer

Verilen cümle ikinci cümleden sonra getirilmelidir.
Verilen cümledeki 'bu tabletlerin' ifadesi, kendisinden önce tabletlerden bahsedilen bir cümleye ihtiyaç duyar. Paragrafın ikinci cümlesinde Sümerlerin 'kil tabletler' kullandığı belirtilmiştir. Ayrıca yerleştirilecek cümledeki tabletlerin taşınmasının zor olması durumu, üçüncü cümledeki Mısırlıların papirüs rulosunu bularak 'bu soruna' pratik bir çözüm getirmesiyle tamamlanır. Dolayısıyla cümle, ikinci cümleden sonra getirilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Parçaya yerleştirilecek olan cümlenin anahtar kelimelerini ve bağlaçlarını analiz edin.
Cümledeki 'bu tabletlerin' ifadesi kendinden önce tabletlerden söz edilmiş olması gerektiğini, 'Ancak' bağlacı ise olumsuz bir durumun veya zorluğun anlatılacağını gösterir.
Paragraf tamamlama sorularında dil bilgisi köprüleri ve anlam bağları en önemli ipuçlarıdır.
2
Paragraftaki cümleleri sırasıyla inceleyerek tabletlerden nerede bahsedildiğini bulun.
İkinci cümlede Sümerlerin kil tablet kullandığı belirtilmiştir. Bu durum, yerleştirilecek cümle için doğrudan bir öncül oluşturur.
'Bu tabletler' işaret sıfatının gönderme yaptığı nesneyi metin içinde tespit etmek gerekir.
3
Yerleştirilecek cümleden sonra gelen cümlenin anlam bütünlüğünü koruyup korumadığını kontrol edin.
Yerleştirilecek cümlede bahsedilen 'saklama ve taşıma güçlüğü', üçüncü cümledeki 'bu soruna pratik bir çözüm buldular' ifadesiyle doğrudan eşleşir. Mısırlılar papirüs ile tabletlerin taşıma sorununu çözmüştür.
Yerleştirilen cümle hem kendinden önceki hem de kendinden sonraki cümle ile anlamsal bir köprü kurmalıdır.

Key Concept

Paragrafta Cümle Yerleştirme
Estimated Time:1m 30s
Question 8Question

Biyomimikri; doğadaki sistemleri, süreçleri ve organizmaları inceleyerek bunları modern tasarım ve mühendislik sorunlarına uyarlama disiplinidir. (I) Son yıllarda özellikle sürdürülebilir mimari alanında bu yaklaşımdan sıklıkla faydalanıldığı görülmektedir. (II) Termit yuvalarının iç havalandırma sisteminden esinlenerek inşa edilen binalar, yapay soğutma sistemlerine ihtiyaç duymadan iç ortam ısısını dengede tutabilmektedir. (III) Doğanın milyonlarca yıllık evrimsel süzgeçten geçirdiği bu tasarımsal çözümler, mimarlara kaynakları en verimli şekilde kullanma imkânı sunar. (IV) Nitekim günümüzde çevre dostu olarak inşa edilen pek çok gökdelenin temelinde doğadaki gözenekli yapıların mekanik prensipleri yatmaktadır. (V)

Bu parçada numaralanmış yerlerden hangisine "Bu tasarımlar; sadece estetik açıdan değil, aynı zamanda enerji tasarrufu ve yapısal dayanıklılık gibi mühendislik kriterleri açısından da doğadaki örneklerine yaklaşmayı hedefler." cümlesi getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: II

Answer

Verilen cümle parçada numaralanmış II numaralı yere getirilmelidir.
Doğru yanıt olan II numaralı yere verilen cümle getirildiğinde parçadaki anlamsal ve yapısal boşluk kusursuz bir şekilde tamamlanır. Bir önceki cümlede geçen 'sürdürülebilir mimari' ifadesi, getirilecek cümledeki 'Bu tasarımlar' zamir grubuyla doğrudan ilişkilidir. Ayrıca getirilecek cümledeki 'enerji tasarrufu' vurgusu, hemen sonrasında gelen termit yuvalarının yapay soğutma olmadan ısıyı dengede tutması örneğiyle doğrudan açıklanmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Parçanın genel anlam akışı ve ana düşüncesi belirlenir.
Metinde biyomimikri disiplininin tanımı yapılmış, ardından sürdürülebilir mimaride doğadan esinlenerek geliştirilen çözümlerin enerji tasarrufu ve verimlilik sağladığı açıklanmıştır.
Doğru yerleşimi yapabilmek için öncelikle metnin konusunu ve cümleler arasındaki anlamsal bağları kavramak gerekir.
2
Yerleştirilmesi istenen cümlenin dil bilgisel ipuçları (referans ifadeleri) ve anahtar kavramları analiz edilir.
Cümledeki 'Bu tasarımlar' ifadesi kendisinden önce mimari tasarımlardan söz edildiğini; 'enerji tasarrufu' ifadesi ise kendisinden sonra bu duruma uygun somut bir örnek geleceğini gösterir.
Referans sözcükler ve anlamsal köprüler, cümlenin yerleşeceği boşluğun sınırlarını çizer.
3
Seçeneklerdeki boşluklar tek tek denenerek en tutarlı akış doğrulanır.
Sürdürülebilir mimariden bahsedilen birinci cümleden sonra gelen II numaralı yere bu cümle yerleştirildiğinde, hem 'Bu tasarımlar' ifadesi karşılığını bulur hem de arkasından gelen termit yuvası örneği 'enerji tasarrufu' ifadesini somutlaştırır.
Dil bilgisel ve anlamsal bütünlüğün tam olarak sağlandığı tek seçeneğin bu boşluk olduğu doğrulanır.

Key Concept

Paragrafta anlam bütünlüğü ve cümleler arası anlamsal/yapısal bağlar (referans sözcükler ve örnekleme ilişkisi).
Estimated Time:2m 0s
Question 9Question

Aşağıdaki parçada numaralanmış yerlerin hangisine, parçanın anlam bütünlüğünü sağlamak için "Bu öznel müdahale, tarihsel gerçeği tahrif etmekten ziyade, ona anlaşılır bir anlam çerçevesi kazandırmayı amaçlar." cümlesi getirilmelidir? Cevabınızı Romen rakamıyla (I, II, III, IV veya V) yazınız.

Fill in the blanks below

Tarihsel anlatı, geçmişte yaşanmış olayların kronolojik bir dökümünden ibaret değildir; o, geçmişin bugünün zihninde yeniden kurulması eylemidir. (I) Bu kurma sürecinde tarihçi, belgelerin sunduğu ham verileri belirli bir nedensellik ilişkisi içinde birbirine bağlar. (II) Ancak bu bağlar her zaman belgelerin kendisinde açıkça görünür değildir; tarihçinin yorum gücü ve kurgusal yeteneği burada devreye girer. (III) İşte bu nedenle, her tarihsel metin aslında kaçınılmaz olarak öznel bir inşa sürecinin ürünüdür. (IV) Oysa geçmiş, kendi nesnelliği içinde bir kez yaşanmış ve tamamlanmıştır; onun tarihçi tarafından yeniden canlandırılması ise her seferinde yeni bir bakış açısıyla biçimlenir. (V) Sonuç olarak, tarihin nesnelliği iddiası, aslında bu kurgusal bütünlüğün inandırıcılık derecesiyle doğrudan ilişkilidir.

Cevap:
Show answer & explanation

Answer

Verilen cümle parçada III numaralı yere getirilmelidir.
Verilen cümlede geçen "Bu öznel müdahale" ifadesi, parçadaki "tarihçinin yorum gücü ve kurgusal yeteneği" belirlemesine doğrudan gönderme yapmaktadır. Tarihçinin yorumu ve kurgusu öznel bir müdahaledir. Bu cümlenin III numaralı yere getirilmesiyle, tarihçinin öznel müdahalesinin amacı (anlam çerçevesi kazandırmak) açıklanmış olur ve hemen ardından gelen "İşte bu nedenle..." cümlesiyle de bu müdahalenin sonucu (tarihsel metnin öznel bir inşa süreci olması) mantıksal bir sırayla birbirine bağlanır.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki anahtar kelimeleri ve anlam akışını belirleme
Parçada tarihsel anlatının oluşturulma süreci, tarihçinin rolü ve öznellik-nesnellik ilişkisi tartışılmaktadır.
Cümle yerleştirme sorularında, yerleştirilecek cümlenin hem kendinden önceki hem de kendinden sonraki yargıyla anlamsal ve yapısal bir köprü kurması gerekir.
2
Yerleştirilecek cümlenin yapısını ve gönderme ögelerini inceleme
Yerleştirilecek cümlede geçen "Bu öznel müdahale..." ifadesinin, kendinden önce gelen cümlede bahsedilen öznel bir eyleme veya tarihçinin kişisel katkısına işaret etmesi gerektiği tespit edilmiştir.
İşaret sıfatları ("bu", "şu", "o") paragraf içindeki artgönderimsel (anaphoric) bağları çözmekte en önemli ipuçlarıdır.
3
Parçadaki cümleleri tek tek analiz ederek "öznel müdahale" kavramının karşılığını arama
İkinci cümleden sonra gelen üçüncü cümlede yer alan "tarihçinin yorum gücü ve kurgusal yeteneğinin devreye girmesi" ifadesinin tam olarak bir "öznel müdahale" olduğu belirlenmiştir.
Tarihçinin yorum gücü ve kurgusal yeteneğini kullanması, nesnel belgelere yapılan doğrudan ve öznel bir müdahaledir.
4
Cümlenin yerleştirilmesinden sonraki akışı kontrol etme
Cümle III numaralı yere (üçüncü cümleden hemen sonra) konduğunda, ardından gelen "İşte bu nedenle, her tarihsel metin aslında kaçınılmaz olarak öznel bir inşa sürecinin ürünüdür." cümlesiyle kusursuz bir neden-sonuç ilişkisi oluşmaktadır.
Tarihçinin yaptığı öznel müdahalenin gerçeği tahrif etmeyip ona anlam kazandırma amacı taşıması, tarihsel metnin neden "öznel bir inşa süreci" olarak nitelendiğini doğrudan gerekçelendirir.

Key Concept

Paragrafta anlam akışını sağlayan anahtar kelimeler ve gönderme ögelerinin tespiti.
Estimated Time:3m 0s
Question 10Question

(I) Alımlama estetiği, bir edebi eserin sanatsal değerinin yalnızca yazarın niyetinde değil, okurun o metinle kurduğu etkileşimde aranması gerektiğini savunur. (II) Metin, okur tarafından alımlanmadığı sürece potansiyel bir anlamlar yığını olarak kalır ve ancak okuma eylemiyle somutlaşarak varlık kazanır. (III) Bu yaklaşımda okur, edilgen bir alıcı olmaktan çıkıp anlamı aktif olarak üreten bir özne, adeta eserin ortak yaratıcısı konumuna yükselir. (IV) İşte bu sınırlandırılm��şlık sayesindedir ki okuma eylemi, keyfi bir yorumlama çılgınlığına dönüşmekten kurtulup estetik bir tutarlılık kazanır. (V) Diğer bir deyişle, yazarın kurduğu yapı ile okurun zihnindeki anlam dünyası arasındaki bu dinamik denge, edebi iletişimin temelini oluşturur.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinden sonra, "Ancak okurun bu zihinsel inşası, metnin sunduğu dilsel ipuçları ve boşluklarla sınırlandırılmış kurmaca bir oyun alanında gerçekleşir." cümlesi getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: III

Answer

Parçanın anlam bütünlüğü ve dil bilgisel bağları açısından verilen cümle üçüncü cümleden sonra getirilmelidir.
Verilen cümlenin girişindeki "bu zihinsel inşası" ifadesi, üçüncü cümledeki okurun anlamı aktif olarak üreten bir özne ve ortak yaratıcı olmasına atıfta bulunur. Aynı zamanda verilen cümlenin sonundaki "sınırlandırılmış oyun alanı" nitelemesi, dördüncü cümlenin başındaki "bu sınırlandırılmışlık" ifadesine zemin hazırlar. Bu sebeple cümle üçüncü cümleden sonra getirilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki cümlelerin dil bilgisel referans ve bağlayıcı ögelerini inceleme.
Dördüncü cümledeki "İşte bu sınırlandırılmışlık sayesindedir ki" ifadesinin, kendisinden önce sınırlandırma bildiren anlamsal bir yapıya ihtiyaç duyduğu saptanır.
Paragraf yerleştirme sorularında "bu, şu, işte bu" gibi işaret sıfatları ve zamirleri en önemli anlamsal köprüleri oluşturur.
2
Yerleştirilecek cümlenin giriş ve sonuç bölümlerindeki anahtar kavramları analiz etme.
Verilen cümlenin başındaki "bu zihinsel inşası" ifadesinin okurun anlam üretme eylemine, sonundaki "sınırlandırılmış kurmaca bir oyun alanı" ifadesinin ise bir sınırlandırmaya işaret ettiği tespit edilir.
Cümlenin hem öncesindeki cümleden anlam devralması hem de sonrasındaki cümleye anlam devretmesi gerekir.
3
Seçenekleri ve cümleler arasındaki geçişleri karşılaştırarak cümlenin yerini kesinleştirme.
Üçüncü cümledeki okurun "anlamı aktif olarak üreten bir özne" olması durumu "bu zihinsel inşası" ifadesiyle birleşir. Verilen cümledeki "sınırlandırılmış" ifadesi ise dördüncü cümledeki "bu sınırlandırılmışlık" ile tam olarak uyuşur. Bu durum, cümlenin üçüncü cümleden sonra gelmesini zorunlu kılar.
Anlam akışını bozmayacak tek yerleşim yeri, hem önceki hem sonraki cümleyle çift yönlü dilsel ve mantıksal bağ kuran bu noktadır.

Key Concept

Paragrafta anlam akışını sağlayan referans sözcükler ve anlamsal/yapısal tutarlılık ilişkileri.
Question 11Question

Aşağıda karışık olarak verilen cümlelerin anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralanmış doğru dizilimini belirleyiniz.

Drag items to arrange them in the correct order

Show answer & explanation

Answer

Doğru sıralama 'Harita, yeryüzünün nesnel...' ile başlayan, sırasıyla 'Aslında haritacılık...', 'Çünkü çizgi...', 'Bu durum, boşluk...' ve 'Dolayısıyla kartograf...' şeklinde devam eden sıralamadır.
Anlamlı bir bütün oluşturabilmek için öncelikle kendinden önce bir cümleye ihtiyaç duymayan 'Harita, yeryüzünün nesnel...' ifadesi giriş cümlesi seçilir. Ardından haritacılık tarihindeki sınır çizimlerine değinen cümle getirilir. Sınır çizme eylemi 'Çünkü çizgi...' ifadesiyle gerekçelendirilir. Bu durumun ideolojik boyutu 'Bu durum...' cümlesiyle açıklanır. Son olarak 'Dolayısıyla...' bağlacıyla haritacının konumu belirlenerek paragraf tamamlanır.

Step-by-Step Solution

1
Giriş cümlesinin belirlenmesi.
Giriş cümlesi 'Harita, yeryüzünün nesnel bir kopyası olmaktan ziyade, iktidarın mekânı kendi arzusu doğrultusunda yeniden kurgulama aracıdır.' olmalıdır.
Bu cümle kendinden önce bir yargı gerektirmeyen, konuyu doğrudan açan bağımsız bir ifadedir.
2
Giriş cümlesini açan ikinci cümlenin tespiti.
İkinci cümle 'Aslında haritacılık tarihi boyunca sınırların çizilmesi...' olmalıdır.
Haritanın iktidar aracı olmasını tarihsel süreçte sınır çizme ve egemenlik alanı kurma bağlamıyla ilişkilendirir.
3
Sınır kavramına getirilen açıklamanın bulunması.
Üçüncü cümle 'Çünkü çizgi, sadece iki bölgeyi...' olmalıdır.
'Çünkü çizgi' ifadesiyle bir önceki cümlede yer alan 'sınırların çizilmesi' eyleminin içeriğini ve mantığını gerekçelendirir.
4
Sonuç doğuran durumun tespiti.
Dördüncü cümle 'Bu durum, boşluk olarak görülen alanların...' olmalıdır.
'Bu durum' zamiri bir önceki cümlede sunulan çizginin sınırlandırma ve belirleme niteliğine atıfta bulunarak bunun ideolojik sonucunu sunar.
5
Sonuç cümlesinin belirlenmesi.
Beşinci cümle 'Dolayısıyla kartograf, tarafsız bir bilim insanı...' olmalıdır.
'Dolayısıyla' bağlacı paragraftaki tüm fikir zincirini mantıksal bir yargıyla noktalar.

Key Concept

Cümleler arası mantıksal, kronolojik ve dil bilgisel bağlantıların (gönderme sözcükleri, gerekçe ve sonuç bağlaçları) analizi.
Estimated Time:2m 30s
Question 12Question

Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralanması için boş bırakılan yerlere gelmesi gereken cümle numaralarını yazınız.

Fill in the blanks below

I. Bu sayede yazarlar, duygu ve düşüncelerini okuyucuya çok daha etkili bir biçimde ulaştırabilirler.
II. Kelimeler, bir yazarın zihnindeki dünyay�� inşa eden en temel yapı taşlarıdır.
III. Sanatçı, bu yapı taşlarını özenle seçip bir araya getirerek eserinin estetik dokusunu oluşturur.

Doğru sıralama:
- -
Show answer & explanation

Answer

Cümlelerin anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralanışı II - III - I şeklinde olmalıdır.
Doğru sıralamada öncelikle herhangi bir bağlayıcı unsur içermeyen ve konuya giriş yapan genel nitelikli ikinci cümle ilk sıraya gelir. İkinci cümlenin sonundaki 'yapı taşları' kavramı, üçüncü cümledeki 'bu yapı taşlarını' ifadesi ile devam ettirilir. Son olarak, birinci cümledeki 'Bu sayede' ifadesi, üçüncü cümledeki bir araya getirme eyleminin sonucunu belirterek paragrafı anlamca tamamlar.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerin giriş cümlesi olmaya uygunluğunu incelemek.
İkinci cümlenin bağımsız bir giriş cümlesi olduğu belirlenir.
Giriş cümleleri kendinden önce bir cümlenin varlığına işaret eden bağlayıcı ifadeler (bu sayede, bu yapı taşları vb.) içermez. İkinci cümle konuyu başlatan genel bir tanım niteliğindedir.
2
İkinci cümleden sonra gelecek cümleyi dilsel bağlantıları kullanarak tespit etmek.
Üçüncü cümlenin ikinci cümleden hemen sonra gelmesi gerektiği saptanır.
Üçüncü cümlede geçen 'bu yapı taşlarını' ifadesi, ikinci cümlenin sonundaki 'yapı taşlarıdır' kavramına doğrudan işaret etmektedir.
3
Kalan son cümleyi anlam akışına göre yerleştirerek paragrafı tamamlamak.
Birinci cümlenin sonuç cümlesi olduğu tespit edilir ve sıralama tamamlanır.
Birinci cümledeki 'Bu sayede' ifadesi, üçüncü cümlede bahsedilen 'özenle bir araya getirme' eyleminin ortaya çıkardığı olumlu sonucu açıklamaktadır.

Key Concept

Paragrafta anlam bütünlüğü kurma, giriş-gelişme-sonuç cümlelerinin özelliklerini belirleme ve 'bu sayede', 'bu yapı taşları' gibi dilsel köprüleri takip etme.
Question 13Question

Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralanabilmesi için yapılması gereken analiz doğrultusunda, baştan üçüncü sıraya gelmesi gereken cümleyi belirleyiniz.

Fill in the blanks below

I. Bu kimyasal değişim, kayacın yapısındaki minerallerin çözünerek yeni bileşikler oluşturmasına zemin hazırlar.

II. Fiziksel ufalanma sonucu yüzey alanı genişleyen kayaçlar, atmosferdeki gazlar ve suyla daha kolay tepkimeye girer.

III. Böylece büyük kaya kütleleri, zamanla bitkilerin ve mikroorganizmaların kolayca tutunabileceği verimli bir toprak tabakasına dönüşür.

IV. Kayaçların topraklaşma süreci, öncelikle mekanik etkenlerle küçük parçalara ayrılmasıyla başlar.

V. Ardından devreye giren kimyasal ayrışma süreci, bu ufalanmış parçaları moleküler düzeyde etkilemeye başlar.

Yukarıdaki cümleler anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralandığında baştan üçüncü cümle hangisi olur? (Cevabınızı sadece Roma rakamı olarak yazınız, örn: IV)

Cevap:
Show answer & explanation

Answer

Anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde sıralandığında baştan üçüncü cümle V numaralı cümle olur.
Doğru sıralama IV - II - V - I - III şeklindedir. IV numaralı cümle konuyu genel bir yargıyla başlattığı için giriş cümlesidir. II numaralı cümle, IV'teki mekanik parçalanmanın sonucu olan 'fiziksel ufalanma'yı açıklar. V numaralı cümle, II'deki fiziksel ufalanmanın ardından başlayan 'kimyasal ayrışma'yı anlatır. I numaralı cümle, V'teki kimyasal ayrışmayı 'bu kimyasal değişim' olarak nitelendirerek devam ettirir. III numaralı cümle ise tüm bu sürecin sonucunu 'Böylece' ifadesiyle özetleyerek paragrafı sonlandırır. Bu doğrultuda baştan üçüncü sıraya V numaralı cümle gelmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Paragrafın giriş cümlesini belirlemek.
IV numaralı cümle giriş cümlesidir.
IV numaralı cümle, herhangi bir kendinden önceki cümleye atıfta bulunan bağlantı unsuru içermez ve konuyu genel bir yargıyla başlatır.
2
Giriş cümlesindeki 'mekanik etkenlerle küçük parçalara ayrılma' ifadesiyle bağlantılı olan diğer cümleyi bulmak.
IV numaralı cümleden sonra II numaralı cümle gelmelidir.
II numaralı cümledeki 'Fiziksel ufalanma sonucu' ifadesi, IV numaralı cümledeki mekanik parçalanmanın doğrudan bir sonucunu ve devamını açıklar.
3
II numaralı cümlenin sonundaki kimyasal tepkimeye girme durumundan yola çıkarak bir sonraki aşamayı belirlemek.
II numaralı cümleden sonra V numaralı cümle gelmelidir.
V numaralı cümledeki 'Ardından devreye giren kimyasal ayrışma süreci' ifadesi, fiziksel ufalanmanın ardından başlayan kimyasal süreci anlatır ve 'bu ufalanmış parçalar' ifadesiyle önceki cümleye bağlanır.
4
Kimyasal süreçle ilgili açıklamanın devamını bulmak.
V numaralı cümleden sonra I numaralı cümle gelmelidir.
I numaralı cümledeki 'Bu kimyasal değişim' ifadesi, V numaralı cümledeki 'kimyasal ayrışma süreci'ne doğrudan gönderme yapar.
5
Sürecin nihai sonucunu bildiren cümleyi bulup sıralamayı tamamlamak.
I numaralı cümleden sonra III numaralı cümle gelerek paragrafı sonlandırır. Doğru sıralama IV - II - V - I - III şeklindedir.
III numaralı cümledeki 'Böylece... dönüşür' ifadesi, tüm bu aşamaların sonucunda ulaşılan durumu özetler.

Key Concept

Paragrafta Cümle Sıralaması ve Anlam Akışı
Estimated Time:2m 0s
Question 14Question

Aşağıda karışık olarak verilen cümleleri anlamlı bir paragraf oluşturacak şekilde sıralayınız.

Drag items to arrange them in the correct order

Show answer & explanation

Answer

Doğru sıralama; suyun yoğunluğunun artırılması, sıvının tekneye dökülmesi, boyanın su üzerine serpilmesi ve son olarak desenin kâğıda aktarılması adımlarını takip etmelidir.
Paragrafın doğru sıralaması, ebru sanatının yapım aşamalarını kronolojik ve mantıksal bir sırayla verir. Süreç suyun yoğunluğunun artırılmasıyla başlar, sıvının tekneye dökülmesiyle devam eder, boyaların serpilmesiyle sürer ve kâğıdın çekilmesiyle son bulur.

Step-by-Step Solution

1
Giriş cümlesinin belirlenmesi
Giriş cümlesi olarak 'Ebru sanatına başlarken ilk olarak...' cümlesi seçilir.
Bu cümle süreçteki ilk adımı tanıtır ve kendinden önce gelen bir cümleye gönderme yapmaz.
2
Bağlantı ögelerinin takip edilmesi
İkinci sıraya 'Hazırlanan bu yoğun sıvı...' ifadesiyle başlayan cümle getirilir.
Bu cümledeki 'bu yoğun sıvı' ifadesi, ilk cümledeki suyun yoğunluğunun artırılması işlemine doğrudan bağlanır.
3
Sürecin devamının belirlenmesi
Üçüncü sıraya 'Ardından, toprak boyalar...' cümlesi yerleştirilir.
'Ardından' kelimesi, tekneye sıvı döküldükten sonra yapılacak bir sonraki eylemi kronolojik olarak bağlar.
4
Sonuç cümlesinin bulunması
Son sıraya 'Son aşamada ise...' cümlesi yerleştirilir.
'Son aşamada ise' ifadesi sürecin bittiğini gösteren kesin bir kronolojik ipucudur.

Key Concept

Paragraf oluşturma ve kronolojik/mantıksal sıralama anahtarlarını takip etme
Question 15Question

(I) Çeviribilimde 1970'li yıllardan sonra ağırlık kazanan işlevselci yaklaşımlar, kaynak metne sadakat ilkesini merkeze alan geleneksel bakış açısını temelden sarsmıştır. (II) Bu yaklaşımların en belirgin temsilcilerinden biri olan Skopos Kuramı, çeviri eylemini her şeyden önce hedef kitleye yönelik amaçlı bir insan davranışı olarak tanımlar. (III) Kuramın kurucularına göre bir çeviri sürecinde verilecek her türlü teknik karar, nihayetinde çevirinin hedef kültürde üstleneceği bu amaca göre şekillenmelidir. (IV) Dolayısıyla erek metnin başarısı, kaynak metinle kurduğu simetriden ziyade, kendi alımlayıcı ortamında üstlendiği işlevsel yeterlilikle ölçülür. (V) Nitekim bu işlevsel yeterlilik, çevirmenin erek kültüre ait dilsel ve kültürel kodları ne ölçüde esneklikle kullanabildiğine bağlıdır. (VI) Bu esneklik ise çevirmeni, salt bir aktarıcı olmaktan çıkarıp hedef kültürün dünyasını inşa eden bağımsız bir yazar konumuna yükseltir.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinden sonra, "Bahsi geçen amaç doğrultusunda çevirmen, kaynak metnin dilsel biçimini sadakatle korumak yerine hedef kitlenin beklentilerini ve kültürel normlarını önceler." cümlesi getirilirse parçanın anlam bütünlüğü sağlanmış olur?

Show answer & explanation

Answer: III.

Answer

III. cümleden sonra
Verilen cümledeki 'Bahsi geçen amaç' ifadesi, kendisinden önce gelen üçüncü cümledeki 'nihayetinde çevirinin hedef kültürde üstleneceği bu amaca göre şekillenmelidir' ifadesindeki amaca gönderme yapmaktadır. Ayrıca verilen cümledeki 'kaynak metnin dilsel biçimini sadakatle korumak yerine hedef kitlenin beklentilerini ve kültürel normlarını önceler' ifadesi, kendisinden sonra gelen dördüncü cümledeki 'erek metnin başarısı, kaynak metinle kurduğu simetriden ziyade, kendi alımlayıcı ortamında üstlendiği işlevsel yeterlilikle ölçülür' yargısı için anlamsal bir zemin hazırlamakta ve bütünlük oluşturmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Yerleştirilecek c��mledeki bağlantı ögelerini analiz edin.
"Bahsi geçen amaç doğrultusunda" ifadesi, yerleştirilecek cümleden hemen önce amaç kavramının ya da amaç ifadesinin geçtiği bir cümlenin bulunması gerektiğini gösterir.
Paragraftaki cümlelerin birbiriyle kurduğu anlamsal köprülerin ve gönderme grupları gibi dilsel ipuçlarının tespit edilmesi gerekir.
2
Paragrafta amaç kavramının geçtiği yerleri ve bunların ilişkilerini belirleyin.
İkinci cümlede çeviri "amaçlı bir insan davranışı" olarak tanımlanmış, üçüncü cümlede ise teknik kararların "bu amaca göre şekillenmesi" gerektiği belirtilmiştir. Dolayısıyla "bahsi geçen amaç" göndermesi, en net biçimde üçüncü cümledeki belirlemeden sonra anlam kazanmaktadır.
Yerleştirilecek cümlenin öncesindeki bağlamı tam olarak saptamak ve anlamsal boşluğu doldurmak için bu adım gereklidir.
3
Yerleştirilecek cümlenin sonrasındaki anlamsal akışı kontrol edin.
Yerleştirilecek cümledeki "kaynak metnin dilsel biçimini sadakatle korumak yerine" ifadesi, dördüncü cümledeki "erek metnin başarısı, kaynak metinle kurduğu simetriden ziyade..." ifadesiyle doğrudan tutarlıdır. Sadakat karşıtlığı ile simetrinin reddedilmesi birbirini bütünler.
Cümlenin sadece kendinden önceki değil, kendinden sonraki cümleyle de dilsel ve mantıksal olarak tam uyum sağladığından emin olunmalıdır.

Key Concept

Paragrafta Cümle Yerleştirme ve Anlam Akışı
Question 16Question

I. Denizciler, antik çağlarda yönlerini bulmak için ço��unlukla gök cisimlerinden faydalanıyorlardı.
II. Ancak bulutlu gecelerde gökyüzü görünmez olduğunda açık denizlerde kaybolma tehlikesiyle karşı karşıya kalıyorlardı.
III. Bu hayati sorun, Çinlilerin yön bulma özelliğine sahip mıknatıslı iğneyi keşfetmesiyle çözüme kavuştu.
IV. İlk başlarda sadece karada yön tayin etmek için kullanılan bu mıknatıslı araç, zamanla denizcilerin de kullanımına sunuldu.
V. Böylelikle denizciler, hava koşulları ne olursa olsun yönlerini kolayca belirleyip açık denizlerde güvenle seyahat etmeye başladılar.

Sözü edilen bu yeni aygıt, gemilerdeki yön bulma yöntemlerini tamamen değiştirerek deniz ticaretinin gelişmesini sağladı.

Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin anlam akışına göre, koyu yazılan bu cümle parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinden sonra getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: IV.

Answer

Koyu yazılan cümle, parçadaki dördüncü cümleden sonra getirilmelidir.
Dördüncü cümleden sonra getirilmelidir. Çünkü dördüncü cümlede mıknatıslı aracın denizcilerin kullanımına sunulduğu belirtilerek bir araç tanıtılmıştır. Getirilmesi istenen cümle de 'Sözü edilen bu yeni aygıt...' şeklinde başlayarak bu araca gönderme yapmakta ve onun gemilerdeki seyrüseferi nasıl değiştirdiğini açıklamaktadır. Beşinci cümledeki 'Böylelikle' ifadesi de bu değişimin sonucunu özetlediği için anlam akışı kusursuz bir şekilde tamamlanır.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki cümlelerin anlamsal ve yapısal ilişkilerini incelemek.
İlk iki cümlede denizcilerin yön bulma yöntemleri ve sisli havalardaki kaybolma tehlikesi anlatılmış; üçüncü cümlede mıknatıslı iğnenin keşfiyle bu sorunun çözüldüğü belirtilmiştir. Dördüncü cümlede bu aracın denizcilere sunulduğu aktarılmış, beşinci cümlede ise genel bir sonuca varılmıştır.
Paragrafın mantıksal akışını ve olay sırasını tam olarak belirlemek için bu adım gereklidir.
2
Eklenecek cümledeki anahtar ifadelere ve bağlantı ögelerine dikkat etmek.
Koyu yazılan cümlede geçen 'Sözü edilen bu yeni aygıt' ifadesinin, kendisinden önce tanıtılmış olan somut bir araca gönderme yapması gerektiği saptanmıştır.
Referans sözcükler, cümleler arasındaki köprüleri tespit etmek için en kesin ipuçlarını sunar.
3
Cümleyi uygun boşluğa yerleştirerek anlam akışını kontrol etmek.
Dördüncü cümlede geçen 'bu mıknatıslı araç' ifadesinden hemen sonra koyu yazılan cümlenin gelmesiyle 'Sözü edilen bu yeni aygıt' bağlantısı kurulur. Ardından gelen beşinci cümledeki 'Böylelikle' ifadesi de bu bütünlüğü mantıklı bir şekilde sonuca bağlar.
Yerleştirilen cümlenin hem öncesindeki hem de sonrasındaki cümleyle tutarlı bir bağ oluşturduğunu doğrulamak gerekir.

Key Concept

Paragrafta anlam akışını sağlayan referans sözcükler ve mantık sırasına göre cümle yerleştirme.
Estimated Time:50s
Question 17Question

(I) Eko-eleştiri, edebiyat eserlerini çevre ve insan dışı doğa ile olan ilişkileri bağlamında ele alan disiplinlerarası bir yaklaşım olarak son yıllarda önem kazanmıştır. (II) Bu yaklaşımın savunucuları, metinlerin sadece toplumsal sınıflar ya da bireysel psikolojiler üzerinden okunmasının çevre krizini görünmez kıldığı görüşündedir. (III) Doğa tasvirlerinin ard��ndaki kültürel kodları çözerek insan merkezci bakış açısını deşifre etmeyi hedeflerler. (IV) Örneğin, klasik bir romanda geçen orman betimlemesi, sadece kahramanın ruh halini yansıtan bir dekor değil; kendi içinde bir özne olarak çözümlenir. (V) Böylelikle edebiyatın, ekolojik bilincin inşasında ne denli dönüştürücü bir güce sahip olduğu gözler önüne serilmeye çalışılır.

Bu parçanın anlam bütünlüğünün sağlanması için "Söz konusu deşifre etme eylemi ise anlatıdaki doğa unsurlarının pasif birer nesne olmaktan çıkarılmasıyla başlar." cümlesi numaralanmış cümlelerin hangisinden sonra getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: III

Answer

Söz konusu cümle üçüncü cümleden sonra getirilmelidir.
Üçüncü cümlede eko-eleştirmenlerin doğa tasvirlerinin ardındaki kodları çözerek insan merkezci bakış açısını deşifre etmeyi hedefledikleri söylenmiştir. Araya yerleştirilecek olan cümle, bu deşifre etme eyleminin doğa unsurlarını pasif nesne olmaktan çıkararak başladığını belirterek düşünceyi bir adım ileri taşır. Hemen ardından gelen dördüncü cümle ise bu durumu klasik bir romandaki orman betimlemesinin dekor olmaktan çıkıp özneye dönüşmesiyle örneklendirir. Dolayısıyla cümle üçüncü cümleden sonra getirildiğinde tam bir anlamsal ve yapısal uyum sağlanır.

Step-by-Step Solution

1
Yerleştirilecek cümlenin dil bilgisel ve anlamsal ipuçlarını belirlemek.
Cümledeki 'Söz konusu deşifre etme eylemi...' ifadesinin kendisinden önceki cümlede 'deşifre etme' kavramının geçmesini gerektirdiği saptanmıştır.
Paragraflarda cümleler arası geçişler, ortak kavram ve anahtar sözcük zincirleriyle sağlanır.
2
Paragraftaki cümleleri inceleyerek 'deşifre etme' kavramının geçtiği cümleyi bulmak.
Üçüncü cümlede '...deşifre etmeyi hedeflerler.' ifadesinin yer aldığı görülmüştür.
İşaret sıfatı ('Söz konusu') ile kurulan köprünün kaynağı bu cümledir.
3
Yerleştirilecek cümlenin sonraki cümleyle olan anlamsal bağını kontrol etmek.
Yerleştirilecek cümledeki 'pasif birer nesne olmaktan çıkarılmasıyla başlar' tezi, dördüncü cümledeki 'orman betimlemesinin dekor (nesne) değil, özne olarak çözümlenmesi' örneğiyle doğrulanmaktadır.
Paragraftaki düşüncelerin birbirini örnekleme veya açıklama yoluyla takip etmesi gerekir.

Key Concept

Paragrafta anlam bütünlüğü ve anahtar kelime takibi ile cümle yerleştirme
Estimated Time:2m 0s
Question 18Question

Aşağıdaki numaralanmış cümlelerin anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralanması için boşlukları uygun Roma rakamlarıyla (I, II, III, IV, V) doldurunuz.

I. İşte bu yüzden gökkuşakları genellikle yağmurun hemen ardından, güneş aniden açtığında ortaya çıkar.
II. Yağmur damlaları, güneş ışınlarını kırarak gökyüzünde rengârenk bir kuşak oluşturur.
III. Bu büyüleyici manzarayı izlemek ise her yaştan insan için büyük bir keyif kaynağıdır.
IV. Gökyüzünde beliren bu doğa olayına halk arasında gökkuşağı adı verilir.
V. Gökkuşağının görülebilmesi için havada su damlacıklarının bulunması ve güneşin uygun bir açıyla vurması gerekir.

Fill in the blanks below

1. cümle:
2. cümle:

3. cümle:

4. cümle:

5. cümle:
Show answer & explanation

Answer

Cümlelerin anlamlı ve kurallı bir paragraf oluşturacak şekilde doğru sıralaması II - IV - V - I - III olmalıdır.
Cümleler anlam ve yapı bakımından incelendiğinde; II. cümle bağımsız bir yargı bildirdiğinden giriş cümlesidir. Bu cümlede geçen 'kuşak' ifadesi, IV. cümledeki 'bu doğa olayı' ve 'gökkuşağı' tanımıyla sürdürülür. V. cümlede gökkuşağının görülme şartları belirtilmiş, I. cümlede 'İşte bu yüzden' ifadesiyle bu şartların sonucu açıklanmıştır. III. cümle ise 'Bu büyüleyici manzara' nitelemesiyle konuyu sonuca bağlayan sonuç cümlesidir.

Step-by-Step Solution

1
Giriş cümlesinin belirlenmesi
İkinci cümle (II) giriş cümlesi olarak seçilir.
İkinci cümle, kendisinden önce başka bir yargının varlığını gerektirmeyen bağımsız ve genel bir yargı içermektedir. Diğer cümlelerdeki bağlayıcı ifadeler (işte bu yüzden, bu doğa olayı, bu büyüleyici manzara vb.) onların giriş cümlesi olmasını engeller.
2
Anlam akışına göre sonraki cümlelerin sırayla yerleştirilmesi
İkinci cümleden sonra sırasıyla dördüncü (IV), beşinci (V), birinci (I) ve üçüncü (III) cümleler gelir.
İkinci cümledeki 'kuşak oluşturur' ifadesini, dördüncü cümledeki 'bu doğa olayına... gökkuşağı adı verilir' takip eder. Ardından gökkuşağının nasıl oluştuğunu açıklayan beşinci cümle gelir. Beşinci cümledeki koşullara bağlı olarak birinci cümledeki 'İşte bu yüzden...' açıklaması bağlanır. Son olarak tüm süreci özetleyen ve bitiren 'Bu büyüleyici manzarayı izlemek...' ifadesini içeren üçüncü cümle ile paragraf sonlandırılır.

Key Concept

Paragrafta anlam akışını sağlayan anahtar kelimeler ve bağlaçlar aracılığıyla cümleleri mantıksal bir sıraya koyma.
Question 19Question

Aşağıda bir anlatının yapısını oluşturan cümleler karışık olarak verilmiştir:

I. Bu durum, anlatıcının aktardığı bilgilerin nesnelliğini ve doğruluğunu peşinen kabul etme eğilimi doğurur.
II. Ancak postmodern edebiyatla birlikte yaygınlaşan 'güvenilmez anlatıcı' kavramı, bu örtük sözleşmeyi kökten sarsar.
III. Anlatı sanatında okur, olay örgüsünü ve karakterleri genellikle anlatıcının zihinsel süzgecinden geçerek öğrenir.
IV. Zira anlatıcının önyargıları, zihinsel durumu ya da bilinçli çarpıtmaları, aktarılan dünyayı şüpheli kılar.
V. Dolayısıyla okur, edilgen bir alımlayıcı olmaktan çıkıp metnin arkasındaki gerçeği kovalayan aktif bir dedektife dönüşür.

Bu cümlelerin anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde sıralanması için boşlukları doldurunuz.

Fill in the blanks below

Cümlelerin anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralanabilmesi için; birinci sırada numaralı cümle, ikinci sırada numaralı cümle, üçüncü sırada numaralı cümle, dördüncü sırada numaralı cümle ve beşinci sırada V numaralı cümle yer almalıdır.
Show answer & explanation

Answer

Paragrafın anlamlı ve kurallı sıralaması III - I - II - IV - V şeklinde olmalıdır.
Doğru sıralama III - I - II - IV - V şeklindedir. Paragraf, anlatıcının süzgecinden öğrenme durumunu belirten genel bir yargıyla (III) başlar. Ardından 'Bu durum' ifadesiyle bu sürecin okur üzerindeki ilk etkisi (I) açıklanır. 'Bu örtük sözleşme' ifadesine gönderme yapan karşıtlık bağlacıyla (II) güvenilmez anlatıcı kavramı sunulur. 'Zira' gerekçe bağlacıyla (IV) bu anlatıcının özellikleri ve yarattığı şüphe açıklanır. Son olarak 'Dolayısıyla' bağlacıyla (V) tüm bu durumun okuru aktif bir dedektife dönüştürdüğü belirtilerek paragraf mantıksal bir sonuca ulaştırılır.

Step-by-Step Solution

1
Giriş cümlesini belirlemek amacıyla kendinden önce bir cümleye atıfta bulunmayan bağımsız yargıyı bulun.
III numaralı cümle, herhangi bir bağlayıcı öge veya yönlendirici ifade içermediği için paragrafın giriş cümlesidir.
Giriş cümleleri kendinden önceki bir düşünceye gönderme yapan 'bu durum, ancak, zira, dolayısıyla' gibi ifadeler barındıramaz.
2
Giriş cümlesindeki 'anlatıcının zihinsel süzgecinden geçerek öğrenme' ifadesine işaret eden bağlantı ögesini arayın.
I numaralı cümledeki 'Bu durum' ifadesi, III numaralı cümlede bahsedilen öğrenme sürecine doğrudan gönderme yapmaktadır.
III numaralı cümledeki durumun okurda yarattığı etki (peşinen kabul etme eğilimi) I numaralı cümlede açıklanarak anlam akışı sürdürülmüştür.
3
I numaralı cümlede dile getirilen 'peşinen kabul etme eğilimi' ile 'örtük sözleşme' arasındaki anlamsal ilişkiyi kurarak bir sonraki cümleyi belirleyin.
II numaralı cümlede yer alan 'bu örtük sözleşme' ifadesi, I numaralı cümledeki kabul etme eğilimini nitelemektedir ve 'ancak' bağlacıyla bu duruma karşıt bir unsur (güvenilmez anlatıcı) getirilmiştir.
Anlamsal karşıtlık ve referans ifadeleri (bu örtük sözleşme), I numaralı cümleden sonra II numaralı cümlenin gelmesini zorunlu kılar.
4
II numaralı cümlede sunulan 'güvenilmez anlatıcı' kavramının sözleşmeyi nasıl sarstığını açıklayan gerekçeyi bulun.
IV numaralı cümle, 'Zira' (çünkü) gerekçelendirme bağlacıyla başlayarak güvenilmez anlatıcının neden güvenilmez olduğunu ve sözleşmeyi nasıl sarstığını açıklar.
Güvenilmez anlatıcının önyargıları ve zihinsel durumunun dünyayı şüpheli kılması, sözleşmenin sarsılma nedenidir.
5
Metnin genelinde tartışılan durumun sonucunu bildiren cümleyi tespit edin.
V numaralı cümle 'Dolayısıyla' sonuç bağlacıyla başlayarak tüm bu sürecin okur üzerindeki nihai etkisini (aktif bir dedektife dönüşme) açıklar.
Paragrafın sonuç cümlesi, önceki tüm yargıların mantıksal bir neticesini sunmalıdır.

Key Concept

Paragrafta Cümle Yerleştirme ve Sıralama
Question 20Question

Aşağıdaki parçada numaralanmış yerlerden hangisine belirtilen cümle getirilmelidir?

Fill in the blanks below

Tiyatro, insanı insana insanla anlatan en eski sanat dallarından biridir. (I) Oyuncular sahneye çıktığı an, izleyiciyle doğrudan bir bağ kurulur. (II) Bu canlı etkileşim, sinema ve televizyon gibi ekran arkası sanatların hiçbirinde bulunmaz. (III) Bu yüzden tiyatro salonunun havasını bir kez soluyanlar, o sahnenin büyüsünden kolay kolay kurtulamazlar. (IV)

Getirilecek Cümle: "Çünkü sahnedeki her hareket ve ses, salondaki seyircide anında bir karşılık bulur."

Cevabınızı Romen rakamıyla boşluğa yazınız:
Show answer & explanation

Answer

Verilen cümle parçada II numaralı yere getirilmelidir.
Verilen cümle, oyuncular ile izleyici arasında kurulan 'bağ' ifadesini açıklayan ve bu durumun 'etkileşim' olarak adlandırılmasına köprü kuran bir gerekçe cümlesidir. Dolayısıyla II numaralı yere getirilmesi anlam akışını mükemmel şekilde tamamlar.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki cümleler arasındaki anlam ve yapı köprülerini belirleme.
İkinci cümlede yer alan 'izleyiciyle doğrudan bir bağ kurulur' ifadesi ile üçüncü cümledeki 'Bu canlı etkileşim' ifadesi arasında bir anlam boşluğu olduğu fark edilir.
Paragraftaki düşünce akışının kesintisiz ilerlemesi için bu iki ifade arasında etkileşimin niteliğini açıklayan bir cümleye ihtiyaç vardır.
2
Yerleştirilecek cümlenin içeriğini ve ipuçlarını inceleme.
'Çünkü sahnedeki her hareket ve ses, salondaki seyircide anında bir karşılık bulur.' cümlesinin, oyuncu ile seyirci arasındaki bağı açıkladığı ve 'etkileşim' kavramını somutlaştırdığı görülür.
Cümledeki 'karşılık bulur' ifadesi bir önceki cümlenin gerekçesini oluştururken, sonraki cümledeki 'Bu canlı etkileşim' ifadesine de doğrudan zemin hazırlar.
3
Cümleyi uygun yere yerleştirip paragrafı yeniden okuma.
Cümle II numaralı yere yerleştirildiğinde anlam akışı 'bağ kurulur -> anında karşılık bulur -> bu canlı etkileşim' şeklinde pürüzsüz bir biçimde tamamlanır.
Yerleştirilen cümlenin hem kendinden önceki hem de kendinden sonraki cümleyle dil bilgisel ve anlamsal olarak tam bir uyum sağladığı kesinleşir.

Key Concept

Paragrafta anlam bütünlüğünü sağlamak için cümleler arasındaki anahtar kelime, zamir ve bağlaç gibi dil bilgisel bağları takip etme.
Estimated Time:45s
Page 1 / 4Next
Paragrafta Cümle Yerleştirme ve Sıralama Practice Questions — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) | Examkin