Soru

Zorluk: OrtaParagrafta Ana Düşünce

Haritalar, yeryüzünün fiziksel coğrafyasını yansıtan tamamen nesnel ve tarafsız bilimsel belgeler olarak kabul edilme eğilimindedir. Oysa her harita tasarımı, en nihayetinde onu üreten coğrafyacının ya da arkasındaki egemen siyasi otoritenin ideolojik, kültürel ve ekonomik tercihlerinin somut birer yansımasıdır. Hangi ülkenin merkeze yerleştirileceği, kıtaların projeksiyon yöntemleriyle birbirine göre nasıl boyutlandırılacağı veya hangi sınırların daha keskin gösterileceği gibi kararlar tamamen öznel kabuller doğrultusunda şekillenir. Dolayısıyla haritalar bize coğrafi ger��ekliği olduğu gibi, çıplak bir biçimde aktarmaz; tam aksine, dünyayı belirli bir perspektiften yeniden kurgulayarak mekân algımızı ve küresel güç dengelerini zihnimizde inşa eder. Sonuç olarak mekânı harita üzerinden okuyan birey, farkında olmadan haritacının çizdiği zihinsel sınırların içinde düşünmeye yönlendirilir.

Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Harita tasarımlarının coğrafi verilerin yanı sıra tarihi, ideolojik ve kültürel ögeleri de bünyesinde barındırdığı.
  2. B
    Haritacılığın, egemen güçlerin kitleleri yönlendirmek amacıyla kullandığı en etkili propaganda aracı haline geldiği.
  3. Haritaların, yansıtmak iddiasında oldukları coğrafi gerçekliği nesnel biçimde sunmaktan ziyade, belirli bir bakış açısı doğrultusunda zihinsel mekân algısını inşa eden öznel yapılar olduğu.Cevap
  4. D
    Farklı coğrafi projeksiyon yöntemlerinin, yeryüzündeki fiziksel unsurların gerçek boyutlarıyla gösterilmesini engellediği.
  5. E
    Bilimsel tarafsızlığın sağlanması için harita üretiminde öznel kabullerden ve siyasi otoritelerin etkisinden uzak durulması gerektiği.

Cevap

Haritaların, yansıtmak iddiasında oldukları coğrafi gerçekliği nesnel biçimde sunmaktan ziyade, belirli bir bakış açısı doğrultusunda zihinsel mekân algısını inşa eden öznel yapılar olduğu.
Doğru yanıt, haritaların coğrafi gerçekliği nesnel biçimde yansıtmaktan ziyade, belirli bir perspektif doğrultusunda zihinsel mekân algısını inşa eden öznel yapılar olduğunu belirten ifadedir. Parçanın bütününde haritaların tarafsız birer bilimsel belge olmadığı, arkasındaki otoritenin tercihlerini barındırdığı ve okuyucuyu haritacının çizdiği zihinsel sınırların içinde düşünmeye yönlendirdiği vurgulanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Metnin giriş ve gelişme cümlelerinde haritaların nesnel olmadığına, aksine coğrafyacıların veya otoritelerin ideolojik ve kültürel tercihlerini barındırdığına dair iddiaları tespit etmek.
Haritaların bilimsel tarafsızlığının bir yanılsama olduğunun anlaşılması.
Parçadaki temel sorunsalı belirlemek, bizi yazarın asıl hedefine yönlendirecektir.
2
Metnin sonuç bölümündeki 'Sonuç olarak mekânı harita üzerinden okuyan birey, farkında olmadan haritacının çizdiği zihinsel sınırların içinde düşünmeye yönlendirilir.' ifadesini analiz etmek.
Haritaların sadece coğrafi bilgi sunmadığı, okuyucunun mekân algısını ve dünya görüşünü inşa ettiği sonucuna varılması.
Yazarın vermeyi amaçladığı asıl mesaj, haritanın insan zihni üzerindeki yapılandırıcı ve öznel etkisiyle ilgilidir.

Anahtar Kavram

Paragrafta Ana Düşünce
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla