Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorParagrafta Ana Düşünce

Kültürel mirasın korunması adına yürütülen kurumsallaşmış çabalar, sıklıkla korumaya çalıştığı nesneyi veya pratiği tarihsel bağlamından koparma riski taşır. Müzeler veya koruma kurulları vasıtasıyla sterilize edilen kültürel ögeler, toplumsal yaşamın gündelik ritminden ve dönüşüm dinamiklerinden yalıtılır. Bu durum, yaşayan kültürel ögelerin donmuş birer göstergeye dönüşmesine ve dolayısıyla kendi doğasında var olan evrilme yeteneğini kaybetmesine yol açar. Koruma refleksinin ürettiği bu yapay korunaklılık, aslında kültürel olanın en kurucu niteliği olan 'yaşayan bir süreç olma' vasfını ortadan kaldırır.

Bu parçada vurgulanmak istenen temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Müzecilik ve kurumsal koruma faaliyetlerinin, geçmişte kalan kültürel değerleri gelecek nesillere aktarmadaki yeri ve bu süreçte üstlendiği işlevler.
  2. B
    Kültürel ögelerin toplumsal yaşamdan yalıtılmasının temel sebebi, kurumsal yapıların toplumsal dönüşüm hızının gerisinde kalmasıdır.
  3. C
    Kültürün tarih içindeki kalıcılığı, ancak kurumsal yapılar tarafından koruma altına alınmış pratiklerin gündelik yaşamda sürdürülmesiyle sağlanabilir.
  4. Kültürel mirası değişime kapatarak korumaya çalışmak, onu canlı bir toplumsal gerçeklik olmaktan çıkarıp donmuş bir kalıntıya dönüştürür.Cevap
  5. E
    Toplumsal dinamikler ile kültürel ögelerin evrilme süreçleri arasındaki ilişkinin kurumsal yapılar tarafından denetlenmesinin tarihsel gelişimi.

Cevap

Kültürel mirası değişime kapatarak korumaya çalışmak, onu canlı bir toplumsal gerçeklik olmaktan çıkarıp donmuş bir kalıntıya dönüştürür.
Parçada, kültürel mirası kurumsal yapılar aracılığıyla sterilize edip değişime kapatarak koruma çabasının, o kültürün yaşayan ve evrilen yapısını öldürdüğü, onu donmuş bir göstergeye dönüştürdüğü ifade edilmektedir. Bu nedenle yazarın asıl vurgulamak istediği düşünce, kültürün ancak değişime ve toplumsal akışa izin verilerek yaşatılabileceği, aksi takdirde canlılığını yitireceğidir. Bu düşünce, kültürel mirası değişime kapatarak korumaya çalışmanın onu canlı bir toplumsal gerçeklik olmaktan çıkarıp donmuş bir kalıntıya dönüştüreceğini belirten seçenekte tam olarak ifade edilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın ana konusunu ve yazarın odaklandığı temel kavramları (kültürel miras, kurumsal koruma, canlılık/evrilme yeteneği) belirlemek.
Yazarın kurumsal koruma çabalarının kültürün doğasına (yaşayan bir süreç olma vasfına) verdiği zararı ele aldığını saptamak.
Ana düşünce sorularında doğru sonuca ulaşmak için öncelikle konunun sınırlarını çizmek gerekir.
2
Yazarın konuya bakış açısını ve eleştirel duruşunu (kültürün sterilize edilmesi, değişime kapatılması, donmuş bir kalıntıya dönüştürülmesi eleştirisi) analiz etmek.
Kültürü değişmez kalıplara sokarak korumanın onu canlı bir gerçeklik olmaktan çıkardığı eleştirisine ulaşmak.
Yazarın metni yazma amacını (iletmek istediği mesajı) bulmak ana düşünceyi saptamanın temel adımıdır.
3
Metinden çıkarılabilecek en kapsamlı yargıyı (ana düşünceyi) formüle etmek.
Kültürün yaşayabilmesi için değişime açık olması gerektiği, değişime kapatılarak korunan kültürlerin öleceği/donacağı yargısını oluşturmak.
Bu yargı, seçeneklerdeki ifadelerle karşılaştırma yapabilmek için referans noktası sağlar.
4
Oluşturulan ana düşünce yargısını seçeneklerle karşılaştırarak anlamca en yakın olanı tespit etmek ve diğer çeldiricileri elemek.
Kültürü değişime kapatarak koruma çabasının onu canlı bir toplumsal gerçeklik olmaktan çıkarıp donmuş bir kalıntıya dönüştüreceğini belirten seçeneğin doğru olduğunu görmek.
Çeldiricilerin (konu düzeyinde kalanlar, öznel yorum ekleyenler, yazarın teziyle çelişenler) elenmesi doğru seçeneğin doğrulanmasını sağlar.

Anahtar Kavram

Paragrafta Ana Düşünce
Bu soruyu puanla

Konular

Paragrafta Ana Düşünce

Bu konudan daha fazla soru