Soru

Zorluk: Çok zorParagrafta Yardımcı Düşünce

Bruno Latour tarafından ortaya atılan Aktör-Ağ Teorisi, sosyolojinin geleneksel insan merkezci bakış açısını temelden sarsar. Teoriye göre, toplumsal olan yalnızca insan eylemlerinin bir sonucu değil; insanlar ile insan dışı varlıkların (teknolojik araçlar, mimari yapılar, yasalar) oluşturduğu heterojen ağların dinamik bir ürünüdür. Latour, failliği (agency) tek bir özneye ait bir güç olarak değil, bu ağ içindeki ilişkisel ağların bir sonucu olarak tanımlar. Örneğin, bir nehir veya bir baraj, insan yapımı bir su yönetim sisteminde sadece pasif nesneler değildir; sistemin işleyişini veya çöküşünü doğrudan etkileyen etkin aktörlerdir. Aktör-Ağ Teorisi, nesnelerin toplumsal süreçlerdeki aktif rolünü teslim ederek, sosyal bilimlerde uzun süredir var olan özne-nesne düalizmini aşmayı hedefler. Böylece, toplumsal yapıların kalıcı ve sabit olmadığını, ancak bu heterojen ilişkilerin sürekli olarak yeniden üretilmesi ve sürdürülmesiyle ayakta kalabildiğini savunur.

Bu parçadan Aktör-Ağ Teorisi ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

  1. A
    Toplumsal ilişkilerin açıklanmasında özne ile nesne arasındaki keskin ayrımı ortadan kaldırmayı amaçladığına
  2. B
    Sosyolojideki geleneksel insan merkezli yaklaşımın sınırlarını aşmaya yönelik bir eleştiri sunduğuna
  3. C
    Toplumsal yapıların durağan birer olgu olmaktan ziyade sürekli bir yeniden üretim s��reci gerektirdiğine
  4. İnsan dışı unsurların toplumsal süreçlerdeki failliğinin, insan iradesine tabi olduğu sürece geçerlilik kazandığınaCevap
  5. E
    Faillik kavramının bireysel özneler yerine ağ içindeki ilişkiler bütününün bir çıktısı olarak ele alındığına

Cevap

İnsan dışı unsurların toplumsal süreçlerdeki failliğinin, insan iradesine tabi olduğu sürece geçerlilik kazandığına dair yargı parçadan çıkarılamaz.
İnsan dışı unsurların toplumsal süreçlerdeki failliğinin insan iradesine tabi olduğu sürece geçerlilik kazandığına dair ifade, metindeki Aktör-Ağ Teorisi açıklamasıyla çelişmektedir. Teori, failliğin insan dışı varlıkların da dahil olduğu heterojen ağların dinamik bir ürünü olduğunu ve tek bir özneye (insana) ait olmadığını savunur.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökünün olumsuz yapıda olduğunu tespit etmek.
Metinde doğrudan veya dolaylı olarak yer alan yardımcı düşünceleri eleyip, metinle çelişen veya metinde bulunmayan yargıyı bulmamız gerektiğini belirleriz.
Olumsuz soru köklerinde doğru yanıt, metinde değinilmeyen ya da metne aykırı olan ifadedir.
2
Seçenekleri metindeki ifadelerle tek tek eşleştirmek.
Sosyolojideki insan merkezli yaklaşımın eleştirildiği, özne-nesne ayrımının aşılmak istendiği, toplumsal yapıların sürekli yeniden üretildiği ve failliğin ilişkisel ağların çıktısı olduğu tespit edilir.
Yardımcı düşünce sorularında her seçeneğin metindeki karşılığını bularak eleme yöntemi uygulanır.
3
Metinde bulunmayan ve metnin mantığıyla çelişen seçeneği belirlemek.
Metinde insan dışı unsurların bağımsız veya ilişkisel failliği vurgulanırken, bunun insan iradesine bağlı olduğu iddiasının teoriyle tamamen çeliştiği görülür.
Doğru seçeneğe ulaşmak için çelişen yargının mantıksal gerekçesini ortaya koymak gerekir.

Anahtar Kavram

Paragrafta Yardımcı Düşünce ve Olumsuz Soru Kökü Analizi
Bu soruyu puanla