Soru

23. - 24. soruları aşağıdaki parçaya göre cevaplayınız.

Friedrich Nietzsche, 'Tragedyanın Doğuşu' adlı ilk büyük felsefi eserinde sanatsal yaratım sürecini ve insan doğasını iki temel karşıt güç üzerinden temellendirir: Apolloncu ve Dionysosçu ilkeler. Yunan mitolojisinden esinlenen bu kavramsallaştırmada Apolloncu ilke; ölçüyü, uyumu, formu, rasyonaliteyi, sınırları ve bireyselleşmeyi temsil eder. Görsel sanatlar, özellikle heykelcilik ve destansı şiirler bu gücün somutlaşmış yansımalarıdır. Buna karşılık Dionysosçu ilke; sınırların aşılmasını, esrimeyi, doğayla bütünleşmeyi, kaosu, sarhoşluğu ve yaşamın ilksel, vahşi coşkusunu simgeler. Müzik ve lirik şiir ise doğrudan bu i��güdüsel kaynağın ürünüdür. Nietzsche’ye göre antik Grek tragedyasının ulaştığı o muazzam estetik zirve, bu iki zıt ilkenin birbirini yok etmek yerine aralarında kusursuz bir sentez ve gerilimli bir denge kurabildiği döneme denk gelir. Apollon’un sağladığı form ve plastik düzen olmasaydı, Dionysosçu taşkınlık biçimsiz, anlaşılmaz ve yıkıcı bir kaosa dönüşecekti. Diğer taraftan, Dionysosçu derinlik ve varoluşsal coşku olmasaydı, Apolloncu düzen soğuk, ruhsuz ve tamamen yapay bir biçimcilikten ibaret kalacaktı. Ancak Sokratesçi rasyonalizmin ve Euripidesçi gerçekçiliğin felsefe sahnesine çıkışıyla birlikte, yaşamın Dionysosçu boyutu akıldışı ilan edilerek dışlanmış; sanat yalnızca mantıksal ve ahlaki bir çerçeveye sıkıştırılmıştır. Bu durum tragedyayı öldürmüş ve modern insanın kültürel krizini başlatmıştır. Nietzsche’ye göre, kurtuluş ancak bu iki gücün yeniden uyumlu bir biçimde bir araya getirilmesiyle mümkündür. Çünkü insan, ne sadece aklın soğuk sınırlarında ne de kontrolsüz içgüdülerin kör karanlığında varlığını tam anlamıyla gerçekleştirebilir.

23. Bu parçada Apolloncu ve Dionysosçu ilkelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?