Soru

Zorluk: KolayÇoklu Paragraf Soruları

Aşağıdaki parçaya göre soruyu cevaplayınız.

Flynn etkisi, yirminci yüzyıl boyunca dünyanın çeşitli yerlerinde ölçülen zekâ katsayısı (IQIQ) test sonuçlarının istikrarlı ve belirgin bir şekilde yükseldiğini ifade eden olgudur. Bu kavram, adını bu artışı sistematik olarak belgeleyen Yeni Zelandalı araştırmacı James Flynn’den almıştır. Flynn, farklı ülkelerde yapılan testleri incelediğinde, her 1010 yılda bir ortalama IQIQ puanlarının yaklaşık 33 puan arttığını gözlemlemiştir. Bu durum, insan zekâsının genetik olarak bu kadar kısa sürede evrimleşemeyeceği gerçeği göz önüne alındığında, araştırmacıları farklı açıklamalar aramaya yöneltmiştir.

Çoğu bilim insanı, bu zihinsel sıçramanın arkasında genetik değişimlerin de��il, çevresel faktörlerin yattığını savunmaktadır. Beslenme koşullarının iyileşmesi, çocukluk dönemi hastalıklarının azalması, eğitim süresinin ve kalitesinin artması bu faktörlerin başında gelir. Ayrıca modern dünyada bireylerin maruz kaldığı görsel ve teknolojik uyarıcıların çeşitliliği, soyut düşünme becerisini geliştiren bir çevre sunmaktadır. Günümüz insanı, geçmiş kuşaklara kıyasla daha karmaşık bilgi ağlarıyla etkileşime girmekte ve problemleri daha esnek yöntemlerle çözmektedir. Dolayısıyla Flynn etkisi, insan beyninin potansiyel kapasitesinin artmasından ziyade, mevcut potansiyelin modern yaşamın getirdiği gereksinimler doğrultusunda daha verimli bir şekilde kullanılmaya başlandığını göstermektedir. Ancak son yıllarda bazı gelişmiş ülkelerde bu artışın durduğu, hatta tersine döndüğü yönünde bulgular da elde edilmektedir. Bu gerileme eğilimi, araştırmacılar tarafından 'ters Flynn etkisi' olarak adlandırılmakta ve eğitim sistemlerindeki dönüşümler ya da bilişsel alışkanlıkların değişmesiyle açıklanmaya çalışılmaktadır.

Bu parçaya göre Flynn etkisiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    Modern yaşamdaki görsel ve teknolojik uyarıcıların bireylerin soyut düşünme becerilerini desteklediği
  2. B
    Zekâ testlerindeki puan artışının, adını bu durumu araştırıp belgeleyen bir araştırmacıdan aldığı
  3. Zekâ testlerindeki puan artışının temel sebebinin genetik yapımızda meydana gelen hızlı evrimsel değişimler olduğuCevap
  4. D
    Beslenme, sağlık ve eğitim gibi çevresel koşullardaki iyileşmelerin zihinsel gelişime katkı sağladığı
  5. E
    Son dönemlerde bazı gelişmiş ülkelerde zekâ puanlarındaki artış seyrinin durakladığı veya gerilediği

Cevap

Zekâ testlerindeki puan artışının temel sebebinin genetik yapımızda meydana gelen hızlı evrimsel değişimler olduğu yönündeki yargı parçadan çıkarılamaz ve söylenemez.
Parçada insan zekâsının bu kadar kısa sürede genetik olarak evrimleşemeyeceği ve zihinsel sıçramanın arkasında genetik değil çevresel faktörlerin yattığı açıkça belirtilmiştir. Bu nedenle artışın temel sebebinin genetik değişimler olduğu yargısı parçayla çelişmektedir ve söylenemez.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökünü okuyup olumsuz ifadeyi tespit etmek.
Sorunun bizden parçaya göre söylenemeyecek olan seçeneği bulmamızı istediği belirlenmiştir.
Olumsuz soru kökleri parçayla çelişen veya parçada yer almayan bilgiyi bulmayı gerektirir.
2
Seçenekleri paragraftaki bilgilerle karşılaştırmak.
Genetik yapının hızlı evrimleşmesiyle ilgili seçenekteki bilginin, parçadaki 'insan zekâsının genetik olarak bu kadar kısa sürede evrimleşemeyeceği' ve 'genetik değişimlerin değil, çevresel faktörlerin yattığı' ifadeleriyle tamamen çeliştiği tespit edilmiştir.
Doğru cevaba ulaşmak için seçeneklerin paragraftaki ifadelerle uyumluluğu kontrol edilmelidir.

Anahtar Kavram

Paragrafta Yardımcı Düşünce ve Olumsuz Soru Kökü Analizi
Bu soruyu puanla