Soru

Zorluk: OrtaÇoklu Paragraf Soruları

I. ve II. soruları aşağıdaki parçaya göre cevaplayınız.

Ekolojik dilbilim ya da kısaca eko-dilbilim, 1990'lardan itibaren bağımsız bir disiplin olarak şekillenen ve dil ile çevre arasındaki karmaşık, dinamik ilişkileri mercek altına alan disiplinlerarası bir çalışma alanıdır. Bu yaklaşım, dillerin sadece zihinsel veya soyut kurallar bütününden ibaret olmadığını, tam aksine tıpkı biyolojik organizmalar gibi içinde geliştikleri coğrafi, sosyal ve kültürel ekosistemlerle sürekli bir etkileşim halinde yaşadığını savunur. Eko-dilbilimin en önemli iddialarından biri, yeryüzündeki dilsel çeşitlilik ile biyolojik çeşitlilik arasında doğrudan ve şaşırtıcı bir paralellik bulunduğudur. Bilimsel araştırmalar, biyolojik çeşitliliğin en yüksek olduğu tropikal yağmur ormanları gibi bölgelerin aynı zamanda en yoğun yerel dil çeşitliliğine de ev sahipliği yaptığını ortaya koymaktadır. Ancak bu durum basit bir mekânsal örtüşmeden çok daha derin bir anlama sahiptir; çünkü yerel diller, konuşuldukları çevreye dair binlerce yıllık ekolojik deneyimi, bitki ve hayvan türlerinin sınıflandırılmasından mevsimsel döngülerin takibine kadar yaşamsal bilgileri kendi semantik yapılarında saklar. Dolayısıyla, küreselleşmenin etkisiyle yerel bir dilin yok olması, yalnızca soyut bir kültürel miras kaybı değil, aynı zamanda insanlığın doğayla uyum içinde yaşamasına olanak tanıyan köklü bir ekolojik bilgi kütüphanesinin de sonsuza dek tahrip edilmesi anlamına gelir. Bu bağlamda eko-dilbilim, hem dillerin hayatta kalma mücadelesini destekler hem de modern ekolojik krizlerin aşılmasında yerel dillerin sunduğu kavramsal araçların değerini gösterir.

Bu parçaya göre, eko-dilbilim ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    Dillerin sadece zihinsel ve soyut yapılardan ibaret olmayıp çevreleriyle sürekli etkileşim halinde olan dinamik yapılar olduğunu savunmaktadır.
  2. B
    Biyolojik çeşitliliğin yüksek olduğu bölgelerle yerel dil zenginliğinin yoğunlaştığı alanlar arasında doğrudan bir örtüşme bulunduğunu öne sürmektedir.
  3. Dillerin gelişim seyrini ve hayatta kalma şansını tamamen coğrafi ve iklimsel koşulların belirlediğini ileri sürmektedir.Cevap
  4. D
    Yerel dillerin ortadan kalkmasının, doğayla kurulan köklü bir ekolojik bilgi birikiminin yok olmasıyla sonuçlanacağını belirtmektedir.
  5. E
    Günümüzde yaşanan çevre sorunlarının çözümünde yerel dillerin barındırdığı kavramsal araçların yol gösterici olabileceğini düşünmektedir.

Cevap

Dillerin gelişim seyrini ve hayatta kalma şansını tamamen coğrafi ve iklimsel koşulların belirlediğini ileri sürmektedir.
Doğru seçenek olan yargı metinden çıkarılamaz. Parçada dillerin coğrafi, sosyal ve kültürel ekosistemlerle karşılıklı etkileşim içinde olduğu ve biyolojik çeşitlilikle dilsel çeşitlilik arasında bir paralellik bulunduğu belirtilmiştir. Ancak dillerin gelişim seyrini ve hayatta kalma şansını tamamen coğrafi ve iklimsel koşulların belirlediğine dair kesin ve sınırlayıcı bir ifade parçada yer almamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın ana konusu ve yardımcı düşünceleri analiz edilir.
Eko-dilbilimin dil-çevre ilişkisi, dilsel çeşitlilik ile biyolojik çeşitlilik paralelliği ve yerel dillerin ekolojik bilgi barındırma özellikleri saptanır.
Metinde geçen ve geçmeyen bilgileri ayırt etmek için öncelikle parçanın sunduğu yargılar belirlenmelidir.
2
Seçenekler metindeki ifadelerle tek tek karşılaştırılır.
Seçeneklerdeki ifadelerin metinde doğrudan karşılığının olup olmadığı denetlenir.
Hangi yargının söylenemeyeceğini bulmak için mevcut seçeneklerin metinle örtüşme düzeyi kontrol edilmelidir.
3
Paragrafta geçmeyen veya paragrafla çelişen yargı tespit edilir.
Metinde dillerin coğrafi, sosyal ve kültürel ekosistemlerle etkileşim içinde olduğu belirtilse de, gelişimlerini ve hayatta kalmalarını tamamen coğrafi ve iklimsel koşulların belirlediğine dair bir iddiaya yer verilmediği görülür.
Metinde yer almayan bu yargı, soruda istenen söylenemez nitelikteki doğru cevabı oluşturur.

Anahtar Kavram

Çoklu Paragraf Soruları ve Yardımcı Düşünceler
Bu soruyu puanla