Soru

Zorluk: ZorParagrafta Yardımcı Düşünce

Epistemik haksızlık; bir kişinin, toplumsal önyargılar nedeniyle bir bilgi aktarıcısı veya bilginin öznesi olarak güvenilirliğinin haksız yere düşürülmesi ya da kendi deneyimlerini anlamlandıracak kavramsal ara��lardan yoksun bırakılması durumudur. Miranda Fricker tarafından kavramsallaştırılan bu olgu, iki temel biçimde ortaya çıkar: Görüş haksızlığı ve yorumsal haksızlık. Görüş haksızlığında, konuşmacının kimliğine yönelik önyargılar yüzünden ona hak ettiğinden daha az güvenilirlik payesi verilir. Örneğin, bir kadının teknik bir konudaki beyanının ciddiye alınmaması bu türdendir. Yorumsal haksızlıkta ise toplumda egemen olan kavramsal yapının, dezavantajlı grupların deneyimlerini açıklamada yetersiz kalması söz konusudur; cinsel taciz kavramı literatüre girmeden önce bu durumu yaşayanların maruz kaldığı anlamlandırma zorluğu gibi. Epistemik haksızlık, yalnızca bireysel bir haksızlık değil, aynı zamanda toplumun bilgi üretme ve paylaşma kapasitesine vurulmuş yapısal bir darbedir.

Bu parçadan hareketle "epistemik haksızlık" ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

  1. A
    Toplumsal ön kabullerin, bireylerin bilgi aktarıcısı olarak taşıdığı güvenilirlik değerini olumsuz etkileyebileceğine
  2. B
    Kavramsal araçların yokluğunun veya eksikliğinin, bireyin kendi yaşadıklarını anlamlandırma sürecini sekteye uğrattığına
  3. Dezavantajlı grupların yaşadığı yorumsal haksızlıkların, görüş haksızlıklarına kıyasla daha kalıcı ve yıkıcı sonuçlar doğurduğunaCevap
  4. D
    Egemen kavramsal çerçevelerin yetersizliği nedeniyle bazı dezavantajlı grupların yaşadıkları deneyimleri adlandırmakta zorluk çekebileceğine
  5. E
    Epistemik haksızlığın bireysel bir mağduriyet yaratmanın ötesinde, toplumsal bilgi sistemine de zarar verdiğine

Cevap

Dezavantajlı grupların yaşadığı yorumsal haksızlıkların, görüş haksızlıklarına kıyasla daha kalıcı ve yıkıcı sonuçlar doğurduğu yargısı
Parçada epistemik haksızlığın iki temel türünden (görüş haksızlığı ve yorumsal haksızlık) bahsedilmekte ve bunlara örnekler verilmektedir. Ancak bu iki türün etki dereceleri veya sonuçlarının ağırlığı açısından birbiriyle kıyaslandığına, birinin diğerine göre daha kalıcı veya yıkıcı olduğuna dair herhangi bir bilgiye yer verilmemiştir. Dolayısıyla bu yargı paragraftan çıkarılamaz.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın ana konusunu ve yardımcı düşüncelerini belirlemek için metni dikkatle okuyun.
Metnin 'epistemik haksızlık' kavramını, bu kavramın türlerini (görüş ve yorumsal haksızlık) ve toplumsal etkilerini ele aldığı anlaşılır.
Soruyu doğru çözebilmek için paragrafta sunulan bilgilerin sınırlarını çizmek gerekir.
2
Seçeneklerde verilen yargıları paragraftaki c��mlelerle tek tek eşleştirin.
Dört seçeneğin (toplumsal ön kabullerin güvenilirliği etkilemesi, kavramsal araç yoksunluğunun anlamlandırmayı sekteye uğratması, egemen çerçevelerin yetersizliğinin adlandırma zorluğu yaratması, toplumsal bilgi sistemine zarar vermesi) paragraftaki ifadelerle birebir örtüştüğü görülür.
Yardımcı düşünce sorularında seçeneklerin metin içindeki dayanaklarını bulmak eleme yöntemi için şarttır.
3
Kalan seçenekteki yargının paragrafta desteklenip desteklenmediğini kontrol edin.
İki haksızlık türünün etki derecesine yönelik ('kıyasla daha kalıcı ve yıkıcı') bir karşılaştırmanın paragrafta yer almadığı tespit edilir.
Metinde doğrudan ya da dolaylı olarak değinilmeyen, doğruluğu metinden çıkarılamayacak yargıyı belirlemek sorunun doğru cevabına ulaşmayı sağlar.

Anahtar Kavram

Paragrafta Yardımcı Düşünce

İpuçları

1
Paragrafta karşılaştırma bildiren ifadelere (daha, en, kıyasla) dikkat edin; metinde iki kavram arasında böyle bir üstünlük veya derece ilişkisi kurulup kurulmadığını kontrol edin.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla