Emek piyasasında tek bir alıcı (monopson) ile emeğin arzını bütünüyle kontrol eden tek bir sendikanın (monopol) karşı karşıya geldiği 'İki Taraflı Monopol' modelinde; firmanın kârını maksimize eden ücret teklifi ile sendikanın kendi amaçları doğrultusunda belirlediği ücret talebi arasında oluşan 'pazarlık alanı' dikkate alındığında, nihai piyasa dengesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Nihai ücretin belirlenmesi ekonomik bir determinizmden ziyade, tarafların stratejik manevralarına ve göreceli pazarlık güçlerine dayalı bir belirsizlik içerir.Cevap
- BDenge ücreti, firmanın marjinal ürün geliri () ile sendikanın marjinal gelirinin () çakıştığı noktada matematiksel olarak kesin bir şekilde belirlenir.
- CSendikanın varlığı nedeniyle marjinal faktör maliyeti () eğrisi her zaman yatay hale gelir ve ücret düzeyi tam rekabet seviyesinde sabitlenir.
- DMonopsoncu firma, marjinal faktör maliyetini () marjinal ürün gelirine () eşitleyen ücret düzeyini sendikaya her koşulda kabul ettirir.
- EPiyasadaki denge, tarafların toplam refahını maksimize eden ve pazarlık gücünden bağımsız olan istikrarlı bir noktada kendiliğinden kurulur.
Cevap
İki taraflı monopol modelinde nihai denge ücreti, tarafların (firma ve sendika) göreceli pazarlık güçlerine ve stratejik davranışlarına bağlı olarak bir aralık içinde belirlenir ve teorik olarak belirsizdir.
İki taraflı monopol piyasasında, monopsoncu bir işveren ile monopolcü bir sendika karşı karşıya gelir. Bu durumda tek bir denge fiyatından (ücretinden) bahsetmek mümkün değildir. Ücret, işverenin ödemeye razı olduğu en alt sınır ile sendikanın talep ettiği en üst sınır arasında, tarafların psikolojik dirençlerine, pazarlık yeteneklerine ve ekonomik dayanıklılıklarına göre şekillenir. Bu durum literatürde 'belirsizlik aralığı' olarak ifade edilir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İki taraflı monopolde ücretin belirlenmesindeki belirsizlik ve pazarlık gücü.