Soru

Zorluk: Çok zorLocke'un Amaç Belirleme Teorisi

Locke ve Latham tarafından geliştirilen Locke'un Amaç Belirleme Teorisi'ne (Goal Setting Theory) göre amaçların motivasyon ve performans üzerindeki etkisini değerlendiren bir insan kaynakları uzmanı şu tespitlerde bulunmuştur:

I. Çalışanların motivasyonunu korumak ve başarısızlık kaygısını önlemek amacıyla "kolay ve ulaşılabilir" hedeflerin belirlenmesi, zor hedeflere göre performansı daha yüksek seviyede tutar.
II. Belirgin, spesifik ve zorlayıcı hedefler; ancak birey tarafından kabul edildiği (amaca bağlılık) ve ilerlemeye dair geri bildirim sağlandığı sürece yüksek performansa yol açar.
III. Öz-yeterlilik (self-efficacy) algısı yüksek olan bireyler, zorlayıcı hedeflere karşı daha yüksek bağlılık gösterir ve engellerle karşılaştıklarında çabalarını artırma eğilimindedir.
IV. Görev karmaşıklığının (task complexity) yüksek olduğu durumlarda, sonuca odaklı spesifik ve zor performans hedefleri belirlemek, basit görevlere oranla performansı daha sınırlı düzeyde artırabilir veya ters etki yaratabilir.

Yukarıdaki tespitlerden hangileri Locke'un Amaç Belirleme Teorisi'nin temel ilkeleri ve moderatör (ara değişken) koşullarıyla tam olarak uyumludur?

  1. A
    I ve II
  2. B
    I, II ve III
  3. C
    II ve III
  4. II, III ve IVCevap
  5. E
    I, II, III ve IV

Cevap

Hedef güçlüğü, amaca bağlılık, geri bildirim, öz-yeterlilik ve görev karmaşıklığı arasındaki ilişkileri doğru analiz eden ikinci, üçüncü ve dördüncü öncüllerin bulunduğu seçenek doğrudur.
Doğru olan ifadeler incelendiğinde; hedeflerin spesifik olması ve geri bildirimle desteklenmesi gerektiği, öz-yeterliliğin zorluklar karşısında direnci artırdığı ve görev karmaşıklığının performans artışını sınırlayabilen bir faktör olduğu bilgileri Locke'un teorik modeline tam uyum sağlar. Özellikle görev karmaşıklığına yapılan vurgu, teorinin ileri düzeydeki uzmanlık bilgisini temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1
Amaç özelliklerini değerlendir
Belirgin (spesifik) ve zor hedeflerin 'elinden geleni yap' tarzı hedeflere göre daha yüksek performans sağladığı saptandı (I. madde elendi, II. madde doğrulandı).
Teorinin en temel bulgusu, net ve zorlayıcı hedeflerin motivasyonu kanalize ettiğidir.
2
Ara değişkenleri (Moderatörleri) analiz et
Geri bildirim, amaca bağlılık ve öz-yeterliliğin hedefin başarısı için kritik olduğu doğrulandı (II. ve III. maddeler).
Bu değişkenler, amaç ile performans arasındaki ilişkinin gücünü belirler.
3
Görev karmaşıklığı etkisini incele
Karmaşık görevlerde sadece sonuca odaklı zor hedeflerin strateji geliştirmeyi engelleyebileceği ve bu nedenle performans artışının basit işlerdeki kadar belirgin olmayabileceği saptandı (IV. madde doğrulandı).
Yüksek bilişsel çaba gerektiren işlerde öğrenme hedefleri, performans hedeflerinden daha etkili olabilir.

Anahtar Kavram

Amaç Belirleme Teorisi Moderatörleri (Bağlılık, Öz-yeterlilik, Geri Bildirim, Görev Karmaşıklığı)

Daha Fazla Pratik

Locke ve Latham'ın 'Öğrenme Hedefleri' (Learning Goals) ile 'Performans Hedefleri' (Performance Goals) arasındaki farkı, karmaşık görevler bağlamında inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla