Soru

Zorluk: Çok zorToplu İş Sözleşmesinin Tanımı, Türleri ve Kapsamı

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'na göre toplu iş sözleşmelerinin (TİS) tanımı, türleri ve hükümleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken doğrudur?

  1. Bir işverenin aynı işkolunda birden fazla işyerinin bulunması hâlinde, bu işyerleri için ancak bir işletme toplu iş sözleşmesi yapılabilir ve bu sözleşmenin normatif hükümleri, bireysel iş sözleşmelerindeki aykırı hükümlerin yerini doğrudan alır.Cevap
  2. B
    Toplu iş sözleşmesinin işçi ve işveren arasındaki iş ilişkisini düzenleyen 'borç doğurucu hükümleri', bireysel iş sözleşmesi hükmü niteliğinde olup iş sözleşmesinde hüküm bulunmayan hâllerde tamamlayıcı olarak uygulanır.
  3. C
    İşverenin aynı işkolundaki farklı tüzel kişiliklere sahip şirketleri arasında tek bir yetki belgesi ile 'işletme toplu iş sözleşmesi' yapılması kanunen zorunludur.
  4. D
    Toplu iş sözleşmeleri kural olarak yazılı yapılmak zorundadır; ancak tarafların sözleşme metni üzerinde mutabık kaldıklarını gösteren resmi makam tutanakları yazılı sözleşme yerine geçer ve normatif etki doğurur.
  5. E
    İşletme toplu iş sözleşmesi imzalandıktan sonra kapsama giren işyerlerinden birinin devri halinde, devredilen işyeri için sözleşmenin geçerliliği objektif koşullar değiştiği için kendiliğinden sona erer.

Cevap

Bir işverenin aynı işkolunda birden fazla işyerinin bulunması durumunda işletme toplu iş sözleşmesi yapılması zorunludur ve bu sözleşmenin normatif hükümleri iş sözleşmelerinin yerini kendiliğinden alır.
6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 3. maddesinin 2. fıkrasına göre, bir işverenin aynı işkolunda kurulu birden fazla işyerinin bulunduğu işlerde ancak bir 'işletme toplu iş sözleşmesi' yapılabilir. Aynı Kanun'un 4. maddesi ise sözleşmenin normatif (düzenleyici) hükümlerinin, iş sözleşmesinin yerini alacağını ve işçi lehine olan durumlar hariç olmak üzere bireysel sözleşmelerdeki aykırı hükümlerin yerine geçeceğini açıkça düzenlemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
İşletme TİS kavramının kapsamını analiz etme
6356 sayılı Kanun m. 3/2 uyarınca, bir işverenin aynı işkolunda birden fazla işyerinin bulunması halinde 'işletme toplu iş sözleşmesi' yapılması kanuni bir zorunluluktur.
İşletme bütünlüğünün ve işkolu birliğinin korunması amaçlanmıştır.
2
Normatif (düzenleyici) hükümlerin etkisini belirleme
Kanun'un 4. maddesine göre TİS'in normatif hükümleri, iş sözleşmesinde yer alan ve işçi aleyhine olan hükümlerin yerini kendiliğinden alır ve boşlukları doldurur.
TİS'in kanun benzeri emredici gücünü ifade eder.
3
Borç doğurucu ve normatif hüküm ayrımını değerlendirme
Borç doğurucu hükümler sadece sözleşmenin taraflarını (sendika ve işveren) bağlarken, normatif hükümler üyelerin bireysel iş sözleşmelerini etkiler.
Hükümlerin hukuki niteliği uygulama alanını belirler.

Anahtar Kavram

İşletme Toplu İş Sözleşmesinin Zorunluluğu ve Normatif Etkisi

Daha Fazla Pratik

İşletme toplu iş sözleşmesinde yetki tespiti ve çoğunluk oranlarının (yüzde 40 kuralı) nasıl hesaplandığını inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla