Bir firmanın üretimde kullandığı son birim emeğin topluma sağladığı katkıyı ifade eden mar… — KPSS Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri

Bir firmanın üretimde kullandığı son birim emeğin topluma sağladığı katkıyı ifade eden marjinal fiziksel ürün değeri ( $VMPL$ ) ile firmanın elde ettiği ek geliri ifade eden marjinal ürün geliri ( $MRP$ ) arasındaki farkın pozitif olması, mal piyasasındaki eksik rekabet yapısının bir sonucudur. Buna göre, bahsi geçen bu farkın ( $VMPL > MRP$ ) oluşmasına ve firmanın kâr maksimizasyonu noktasında toplumsal açıdan 'monopolcü sömürü' olarak adlandırılan durumun ortaya çıkmasına neden olan temel iktisadi faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Firmanın ek bir birim ürünü satabilmek için sadece o birimin değil, daha önce daha yüksek fiyattan satabileceği tüm birimlerin fiyatını da aşağı çekmek zorunda olmasıCevap
B
Emeğin marjinal fiziksel verimliliğinin ( $MPL$ ), azalan verimler yasası gereği istihdam artışıyla birlikte sürekli azalma eğilimi göstermesi
C
Firmanın mal piyasasında fiyat kabul edici konumda bulunurken, emek piyasasında tek alıcı (monopson) olarak ücret düzeyini belirleme gücüne sahip olması
D
Üretim teknolojisindeki ilerleme sonucu emeğin marjinal fiziksel ürün eğrisinin sağa kayarak denge istihdam düzeyini değiştirmesi
E
Eksik rekabet koşullarında firmanın kârını maksimize edebilmesi için marjinal ürün gelirini ( $MRP$ ), ürünün satış fiyatına ( $P$ ) eşitlemek zorunda olması

Cevap

Firmanın ek bir birim ürünü satabilmek için satış fiyatını düşürmek zorunda olması sonucu marjinal hasılatın fiyattan küçük kalması (

P > MR

)

Doğru yanıt, eksik rekabet piyasalarındaki hasılat yapısını açıklar. Monopolcü firma, negatif eğimli bir talep eğrisiyle karşı karşıyadır. Ek bir birim mal satmak istediğinde, fiyatı sadece o birim için değil, piyasadaki tüm birimler için düşürmek zorundadır. Bu durum, marjinal hasılatın (

MR

) her zaman fiyattan (

P

) daha düşük kalmasına (

P > MR

) neden olur. Emeğin marjinal fiziksel ürün değeri (

VMPL = MPL \times P

) ve marjinal ürün geliri (

MRP = MPL \times MR

) denklemleri karşılaştırıldığında,

P > MR

olduğu sürece

VMPL > MRP

olacaktır. Bu farkın nedeni firmanın hasılatı artırmak için fiyatı düşürme zorunluluğudur.

Adım Adım Çözüm

VMPL ve MRP kavramlarını formülize et.

VMPL = MPL \times P

MRP = MPL \times MR

İki kavram arasındaki farkın kaynağını matematiksel olarak görmek için bileşenlerini ayırmak gerekir.

Eksik rekabet piyasasında fiyat (

P

) ve marjinal hasılat (

MR

) ilişkisini incele.

Negatif eğimli talep eğrisi nedeniyle firma daha fazla satmak için fiyatı düşürmelidir. Bu durum

P > MR

sonucunu doğurur.

Eksik rekabeti tam rekabetten ayıran temel özellik, firmanın fiyat üzerinde kontrol gücünün olmasıdır.

Elde edilen verileri birleştirerek

VMPL

MRP

kıyaslaması yap.

P > MR

olduğu için

MPL \times P > MPL \times MR

olur, yani

VMPL > MRP

ilişkisi kurulur.

Aynı fiziksel verimlilik (

MPL

) değeri, farklı hasılat değerleri (

P

MR

) ile çarpılmaktadır.

İktisadi sonucu yorumla.

Firma emeği

MRP

'ye göre talep eder ancak emeğin topluma katkısı

VMPL

'dir. Bu fark 'monopolcü sömürü' olarak tanımlanır.

İşçiye yarattığı değerden (

VMPL

) daha az ücret ödenmesinin (

MRP = w

) nedenini açıklar.

Anahtar Kavram

Eksik rekabet mal piyasalarında, firmanın negatif eğimli talep eğrisiyle karşılaşması nedeniyle marjinal hasılatın fiyattan küçük olması (

MR < P

), emeğin marjinal ürün gelirinin (

MRP

) marjinal fiziksel ürün değerinden (

VMPL

) düşük kalmasına yol açar.

Daha Fazla Pratik

Monopsoncu bir firmanın hem mal hem de emek piyasasında piyasa gücüne sahip olduğu durumda sömürü oranının nasıl değişeceğini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru