Soru

Zorluk: ZorSendikaların İstihdam Üzerindeki Etkileri

Hicks-Marshall türev talep yasaları, sendikaların toplu pazarlık yoluyla elde ettikleri ücret artışlarının istihdam üzerinde yaratacağı negatif etkinin (istihdam kaybının) şiddetini analiz eder. Ancak bazı istisnai piyasa koşullarında, sendikanın ücretleri artırması istihdam kaybına yol açmak yerine, aksine istihdam düzeyini artırabilmektedir. Bu durumun gerçekleşmesi için gerekli olan temel piyasa yapısı ve koşul aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Emek piyasasında monopson gücüne sahip olan bir firmanın, sendika tarafından marjinal faktör maliyetinin (MFCMFC) altında kalacak bir ücret düzeyine zorlanmasıCevap
  2. B
    Üretilen nihai malın talep esnekliğinin sıfıra yakın (tam inelastik) olması durumunda sendikanın ücretleri \%20 oranında artırması
  3. C
    Emeğin diğer üretim faktörleriyle ikame edilmesinin teknik olarak imkansız olması ve emeğin arz esnekliğinin sonsuz olması
  4. D
    Emeğin toplam maliyet içindeki payının çok düşük olması sayesinde sendikanın 'önemsiz olmanın önemi' avantajını kullanması
  5. E
    Tam rekabetçi bir emek piyasasında sendikanın asgari ücretin çok üzerinde bir ücret düzeyi belirleyerek emek arzını artırması

Cevap

İstihdamın artması için emek piyasasında monopson gücü bulunmalı ve sendika ücreti firmanın marjinal faktör maliyetinin altında bir seviyede belirlemelidir.
Monopson piyasasında firma kârını maksimize etmek için MRP=MFCMRP = MFC koşulunu sağlar ancak işçilere denge noktasındaki MFCMFC'den daha düşük bir ücret öder. Sendika gelip ücreti piyasa seviyesinin biraz üzerine ama firmanın marjinal faktör maliyetinin altına çektiğinde, firmanın her bir ek işçi için ödediği ek maliyet (marjinal faktör maliyeti) aslında düşmüş olur. Azalan marjinal maliyet karşısında rasyonel firma istihdam düzeyini artırır. Bu durum, tam rekabetçi piyasa varsayımına dayanan Hicks-Marshall yasalarının öngördüğü istihdam kaybı sonucunun tek teorik istisnasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Piyasa yapısını analiz etme
Monopson piyasasında firma, işçiye emeğin marjinal ürün gelirinden (MRPMRP) ve marjinal faktör maliyetinden (MFCMFC) daha düşük bir ücret (wmw_m) öder.
Monopsoncu firma, ek işçi alırken sadece son işçiye değil, mevcut tüm işçilere de daha yüksek ücret ödemek zorunda olduğu için MFC>wMFC > w durumu oluşur.
2
Sendika müdahalesinin etkisini belirleme
Sendika bir taban ücret (wuw_u) belirlediğinde, firma bu ücretin altındaki işçileri işe alamaz. Bu durum, firmanın karşılaştığı MFCMFC eğrisini o ücret seviyesinde yatay (tam esnek) hale getirir.
Sendika ücreti sabitlendiği için, o noktaya kadar her ek işçinin maliyeti sadece kendisine ödenen ücret kadardır; yani MFC=wuMFC = w_u olur.
3
Denge değişikliğini yorumlama
Eğer wm<wu<MFCw_m < w_u < MFC ise, yeni denge noktasında (MRP=wuMRP = w_u) firma daha fazla işçi istihdam eder.
Yeni marjinal faktör maliyeti eskisine göre daha düşük olduğu için kâr maksimizasyonu yapan firma istihdamı artırır.

Anahtar Kavram

Monopson Piyasasında Sendikal Ücret Artışının İstihdam Artırıcı Etkisi
Bu soruyu puanla