Bir endüstriyel tasarım ofisi ile montaj atölyesinin iç içe geçtiği bir çalışma ortamında yapılan ergonomik ölçümlerde, ortamdaki gürültü düzeyi gün boyu sabit olarak saptanmıştır. Bu ortamda çalışanların bir grubu yüksek dikkat ve kısa süreli bellek kapasitesi gerektiren karmaşık tasarım projeleri yürütürken, diğer grup oldukça basit ve monoton olan parça birleştirme işlemlerini gerçekleştirmektedir. Ayrıca, montaj hattındaki makinelerin zeminde yarattığı titreşimin ile frekans aralığında olduğu ve çalışanların bu titreşime tüm mesai süresince maruz kaldığı tespit edilmiştir.
İş psikolojisi ve ergonomi ilkeleri dikkate alındığında, bu çalışma ortamına ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi en isabetlidir?
- Ortamdaki gürültü düzeyi yasal maruziyet sınırlarının altında olsa da uyarılmışlık (arousal) düzeyini etkileyerek karmaşık tasarım görevlerinde performansı düşürebilir; ancak monoton montaj görevlerinde dikkat dağılmasını engelleyici bir uyarıcı rolü üstlenebilir.Cevap
- Bgürültü düzeyi, mevzuatta belirtilen 'en düşük maruziyet eylem değeri'nin altında kaldığından, görev karmaşıklığından bağımsız olarak çalışanların bilişsel performansı ve psikolojik sağlığı üzerinde herhangi bir olumsuz etki yaratması beklenmez.
- CDüşük frekanslı titreşim maruziyeti, montaj işçilerinde birincil olarak 'beyaz parmak' (Raynaud Fenomeni) riskini artırırken, gürültü ile birleştiğinde tasarımcıların görsel algı derinliğini sinerjik olarak iyileştirir.
- D- aralığındaki titreşim 'el-kol titreşimi' kapsamında değerlendirildiği için çalışanlarda gastrointestinal bozukluklara yol açarken, gürültü maruziyeti sadece işitme eşiğini yükselterek fiziksel yorgunluğu maskeler.
- ESöz konusu çalışma ortamında gürültü ve titreşimin yarattığı toplam stres yükü, uyarılmışlık düzeyini her zaman optimal seviyenin üzerine taşıyarak tüm çalışan gruplarında 'sosyal kaytarma' davranışını tetikleyecektir.
Cevap
Ortamdaki gürültü düzeyinin yasal sınırların altında olsa bile uyarılmışlık (arousal) düzeyi üzerinden karmaşık işlerde performans kaybına, monoton işlerde ise performans artışına yol açabileceği yönündeki değerlendirme en doğrudur.
Çalışma psikolojisinde gürültü sadece fiziksel bir tehdit değil, aynı zamanda bilişsel bir stresördür. düzeyi, tasarımcılar için uyarılmışlık düzeyini aşırı yükselterek 'maskeleme' ve 'dikkat bölünmesi' yoluyla performansı düşürürken; paketleme yapan işçilerde monotonluğun yarattığı uyuşukluğu (düşük uyarılmışlık) kırarak dikkati canlı tutabilir. Bu durum, gürültünün görev karmaşıklığına bağlı olarak değişen performans etkisini en iyi açıklayan bilimsel yaklaşımdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Gürültünün Bilişsel Performans Üzerindeki Paradoksal Etkisi ve Titreşim Türleri
Daha Fazla Pratik
Titreşimin frekans spektrumuna göre vücutta etkilediği rezonans bölgelerini ve Raynaud Fenomeni'nin patofizyolojik sürecini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s