Soru

Zorluk: Zorİstanbul'un İşgali

İtilaf Devletleri 1616 Mart 19201920 tarihinde İstanbul’u resmen işgal ederek Meclis-i Mebusan’ı dağıtmış ve milli iradeyi temsil eden mebusları tutuklayarak Malta’ya sürgüne göndermiştir. Mustafa Kemal Paşa, bu gelişme üzerine yayımladığı bildiride işgali kınamış ve Anadolu'daki mücadeleyi "milletin varlığını ve bağımsızlığını kurtaracak yegâne güç" olarak tanımlamıştır.

Bu süreçte, İstanbul’un işgaliyle ortaya çıkan hukuki ve siyasi boşluğu doldurarak Milli Mücadele’nin meşruiyet zeminini kurumsal bir yapıya kavuşturmak amacıyla atılan en temel adım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Temsil Heyeti’nin üye sayısının artırılarak tüm vatanı temsil eder hale getirilmesi
  2. Seçimlerin yenilenerek "Selahiyet-i Fevkaladeye Malik" (olağanüstü yetkilere sahip) bir meclisin Ankara'da toplanmasıCevap
  3. C
    Misak-ı Millî kararlarının ilan edilerek İtilaf Devletleri’ne karşı uluslararası bir protesto yayımlanması
  4. D
    Amasya Görüşmeleri ile İstanbul hükümetinin Milli Mücadele’yi hukuken tanımasının sağlanması
  5. E
    İradeyi Milliye gazetesinin çıkarılarak halkın işgaller karşısında merkezi olarak bilinçlendirilmesi

Cevap

İstanbul'un resmen işgali ve sonrasında Osmanlı Meclisi'nin dağıtılması üzerine, Ankara'da olağanüstü yetkilere sahip bir meclisin (TBMM) toplanması için seçimlerin yapılması milli hareketin en temel kurumsal ve meşruiyet adımıdır.
İstanbul’un resmen işgal edilmesi ve Mebusan Meclisi’nin dağıtılması, Osmanlı Devleti’nin yasama organını işlemez hale getirmiş ve ülkede büyük bir yönetim ve hukuk boşluğu yaratmıştır. Mustafa Kemal Paşa, bu durumu bir fırsata çevirerek Ankara’da olağanüstü yetkilere sahip bir meclisin (TBMM) toplanması için seçimlerin yapılması talimatını vermiştir. Bu adım, Milli Mücadele’nin sadece bir direniş değil, aynı zamanda millet iradesine dayanan meşru ve kurumsal bir hükümet sistemine geçişini sağlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Olayın analiz edilmesi
İstanbul'un resmen işgali (1616 Mart 19201920) ve Mebusan Meclisi'nin dağıtılması belirlendi.
İşgalin milli irade üzerindeki etkisini (hukuki boşluk oluşması) anlamak gerekir.
2
Nedensellik bağının kurulması
Meclisin dağıtılması, Osmanlı Devleti'nin yasama organının felç olmasına ve hukuki bir boşluğa yol açtı.
Milli Mücadele'nin bu boşluğu nasıl doldurduğunu tespit etmek gerekir.
3
Çözümün belirlenmesi
Mustafa Kemal'in 1919 Mart 19201920 tarihli bildirisiyle Ankara'da kurucu bir meclis için seçim çağrısı yaptığı saptandı.
Bu adım, direnişi kişisel bir hareketten çıkarıp kurumsal ve meşru bir "Millet Meclisi" zeminine oturtmuştur.

Anahtar Kavram

Hukuki Boşluk ve Kurucu Meclis (TBMM) İlişkisi

İpuçları

1
İstanbul’daki meclisin dağıtılması Anadolu'da yeni bir meclisin açılmasına zemin hazırlamıştır.
2
Milli iradenin kesintiye uğramaması için 'olağanüstü yetkili' bir yapının kurulması hedeflenmiştir.
3
Mustafa Kemal'in 16 Mart sonrası ilk büyük hamlesi Ankara'da seçimlerin yapılmasını sağlamaktır.

Daha Fazla Pratik

İstanbul'un resmen işgali sonrası Mustafa Kemal'in İtilaf Devletleri'ne karşı aldığı askeri ve ekonomik önlemleri (Geyve ve Ulukışla demiryollarının tahribi vb.) inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Süreci 'Etki-Tepki' olarak düşünün: İtilaf Devletleri milli meclisi dağıtarak milli iradeyi yok etmeye çalıştı; Milli Mücadele buna Ankara'da yeni ve daha güçlü bir meclis (TBMM) açarak karşılık verdi.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla