Cümleler arasındaki anlam ilişkileri; eylemin hangi gerekçeyle, hangi hedefle veya hangi şartla yapıldığını belirler.
Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde eylemin gerçekleştirme "amacı" belirtilmiştir?
- ABölgesel kalkınma planları titizlikle uygulandığı için bölgedeki işsizlik oranlarında kayda değer bir düşüş gözlemlendi.
- Akademik yayınların niteliğini yükseltmek üzere üniversite bünyesinde yeni bir araştırma ve yayın kurulu oluşturuldu.Cevap
- Cİlçedeki altyapı çalışmaları planlanan sürede tamamlanırsa şehrin kuzey kesimine kesintisiz su verilebilecek.
- DYazarın son romanında güncel toplumsal meselelere cesurca değinmesi, eserin kısa sürede çok satanlar listesine girmesini sağladı.
- EKüresel piyasalardaki ani fiyat dalgalanmalarının sürmesi nedeniyle yıl sonu ihracat hedefleri bakanlık tarafından güncellendi.
Cevap
Akademik yayınların niteliğini yükseltmek üzere üniversite bünyesinde yeni bir araştırma ve yayın kurulu oluşturuldu.
Doğru seçenekte belirtilen cümlede, kurulun oluşturulma hedefi (amacı) 'akademik yayınların niteliğini yükseltmek' olarak açıkça verilmiştir. '-mek üzere' yapısı burada 'amacıyla' anlamında kullanılarak amaç-sonuç ilişkisini kurmuştur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Amaç-Sonuç İlişkisi
İpuçları
1
Cümledeki '-için, -üzere' gibi eklerin yerine 'amacıyla' kelimesini koymayı deneyin.
2
Eylemin henüz gerçekleşmemiş bir hedefe mi (amaç) yoksa gerçekleşmiş bir sebebe mi (neden) dayandığına bakın.
3
'-diği için' genellikle neden bildirirken, '-mek için/üzere' genellikle amaç bildirir.
Daha Fazla Pratik
Nedeni belirtilen cümleler ile amaç belirtilen cümleler arasındaki farkı pekiştirmek için 'için' edatının her iki anlamda kullanıldığı örnekleri inceleyin.
Alternatif Yöntem
Cümleyi ikiye bölün: 'Yayın niteliği henüz yükseldi mi?' (Hayır, hedefleniyor) ve 'Kurul oluşturuldu mu?' (Evet). Eğer ilk kısım bir hedefse amaç-sonuçtur.
Tahmini Süre:50s