Soru

Zorluk: OrtaTürkiye'de Sanayi

Türkiye'de sanayi tesislerinin yer seçiminde pazar (tüketim) faktörü, tesislerin genellikle nüfusun yoğun olduğu ve tüketici kitlesinin fazla olduğu merkezlerin çevresinde yoğunlaşmasına neden olmuştur.

Buna göre, aşağıdaki şehir ve bu şehirde gelişen sanayi kolu eşleştirmelerinden hangisi, pazar faktörüne bağlı olarak gelişen sanayiye doğrudan örnek gösterilebilir?

  1. İstanbul – Hazır Giyim ve KonfeksiyonCevap
  2. B
    Elazığ – Ferro-krom İşletmeleri
  3. C
    Karabük – Demir-çelik Sanayisi
  4. D
    Kütahya – Seramik ve Porselen
  5. E
    Rize – Çay Sanayisi

Cevap

İstanbul ilindeki hazır giyim ve konfeksiyon sanayisi, pazar faktörüne bağlı olarak gelişen sanayiye bir örnektir.
İstanbul, Türkiye'nin nüfus, ticaret ve moda merkezi olması nedeniyle hazır giyim sanayisi için en ideal 'pazar' alanıdır. Bu sanayi kolunda tesislerin büyük tüketim merkezlerine yakın kurulması taşıma maliyetlerini düşürür ve talebe hızlı yanıt verilmesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Sanayi yer seçimi faktörlerini hatırla.
Sanayi tesisleri hammadde, enerji, ulaşım, pazar, iş gücü veya sermaye gibi faktörlere göre kurulur.
Sorunun kökünde pazar faktörünün önemi vurgulanmaktadır.
2
Seçeneklerdeki şehirleri ve sanayi kollarını analiz et.
İstanbul (Pazar/Ulaşım), Elazığ (Hammadde), Karabük (Enerji), Kütahya (Hammadde), Rize (Hammadde) eşleşmeleri görülmektedir.
Her sanayi kolunun kuruluş yerini belirleyen temel coğrafi unsuru tespit etmek gerekir.
3
Pazar faktörünün en belirgin olduğu seçeneği belirle.
İstanbul'un 1515 milyonu aşan nüfusuyla en büyük tüketim merkezi olması, tekstil ve konfeksiyon gibi alanlarda pazar odaklı büyümeyi sağlamıştır.
Hazır giyim gibi ürünler bozulabilir olmasa da modaya hızlı erişim ve geniş tüketici kitlesi nedeniyle pazar alanlarına yakın kurulur.

Anahtar Kavram

Pazara Yakınlık (Tüketim Faktörü)

İpuçları

1
Sanayi tesisleri kurulurken bazen madene, bazen kömüre, bazen de çok insanın yaşadığı yere yakınlık tercih edilir.
2
Pazar faktörü dendiğinde aklınıza Türkiye'nin en kalabalık şehirleri ve tüketim alışkanlıkları gelmelidir.
3
İstanbul'un hazır giyimdeki dünya çapındaki başarısı, hem devasa iç pazarı hem de ulaşım/ticaret kolaylığıyla ilgilidir.

Daha Fazla Pratik

İskenderun'daki demir-çelik fabrikasının Karabük'ten farklı olarak neden 'ulaşım' faktörüyle kurulduğunu araştırınız.

Alternatif Yöntem

Hammaddeye yakınlık zorunluluğu olan sektörleri (şeker, çay, maden işleme) eleyerek pazar odaklı olanı bulabilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla