Soru

Zorluk: OrtaSevr Barış Antlaşması

I. Dünya Savaşı'nın ardından İtilaf Devletleri; Almanya ile Versay, Avusturya ile Saint-Germain, Bulgaristan ile Neuilly ve Macaristan ile Trianon barış antlaşmalarını 1919 ve 1920 yıllarının ilk aylarında imzalamışken, Osmanlı Devleti ile imzalanacak olan barış antlaşmasını (Sevr) ancak 10 Ağustos 1920 tarihinde imzalayabilmişlerdir.

Osmanlı Devleti ile imzalanacak barış antlaşmasının diğer İttifak Devletleri'ne göre bu şekilde gecikmesinde aşağıdakilerden hangisi etkili olmamıştır?

  1. A
    İtilaf Devletleri'nin Osmanlı topraklarının paylaşımı konusunda kendi aralarında derin çıkar çatışmaları yaşaması
  2. B
    Çarlık Rusyası'nın savaştan çekilmesiyle daha önce yapılmış gizli paylaşım antlaşmalarının geçerliliğini yitirmesi
  3. Osmanlı Devleti'nin İttifak bloku içinde savaştan en son çekilerek ateşkes imzalayan devlet olmasıCevap
  4. D
    Paris Barış Konferansı'nda Batı Anadolu'nun İtalya yerine Yunanistan'a bırakılmasının İtilaf bloku içinde anlaşmazlık yaratması
  5. E
    Mondros Ateşkesi sonrası başlayan işgallere karşı Anadolu'da örgütlenen Millî Mücadele hareketinin işgal planlarını aksatması

Cevap

Osmanlı Devleti'nin İttifak bloku içinde savaştan en son çekilerek ateşkes imzalayan devlet olması
Osmanlı Devleti, I. Dünya Savaşı'nda İttifak bloku içinde savaştan en son çekilen devlet değildir. İttifak Devletleri arasında savaştan ilk çekilen Bulgaristan (Selanik Ateşkesi - 29 Eylül 1918), ardından Osmanlı Devleti (Mondros Ateşkesi - 30 Ekim 1918), daha sonra Avusturya-Macaristan (Villa Giusti Ateşkesi - 3 Kasım 1918) ve en son Almanya'dır (Rethondes Ateşkesi - 11 Kasım 1918). Dolayısıyla Osmanlı barışının gecikmesi savaştan geç çekilme ile değil; İtilaf Devletleri'nin Osmanlı mirasını paylaşmadaki çıkar çatışmaları, gizli antlaşmaların revizyon ihtiyacı ve Türk milletinin Anadolu'da başlattığı Millî Mücadele direnişi ile ilgilidir.

Adım Adım Çözüm

1
I. Dünya Savaşı barış antlaşmalarının kronolojisini ve Sevr Antlaşması'nın gecikme nedenlerini belirlemek
Almanya, Avusturya, Bulgaristan ve Macaristan ile barış antlaşmaları 1919-1920 başlarında imzalanırken, Osmanlı Devleti ile Sevr Antlaşması ancak Ağustos 1920'de imzalanabilmiştir.
Sevr Antlaşması'nın diğerlerine kıyasla neden yaklaşık 1,5 yıl geciktiğini açıklayan siyasi, askeri ve diplomatik etkenleri ayrıştırmak gerekir.
2
Antlaşmanın gecikmesinde rol oynayan tarihsel gelişmeleri değerlendirmek
İtilaf Devletleri arasındaki toprak paylaşımı anlaşmazlıkları (özellikle İtalya ile Yunanistan arasındaki İzmir çekişmesi), Çarlık Rusyası'nın çekilmesiyle gizli antlaşmaların uygulanamaz hale gelmesi ve Anadolu'da başlayan Millî Mücadele direnişi antlaşmanın gecikmesinde doğrudan etkili olmuştur.
Bu unsurlar İtilaf Devletleri'nin ortak bir barış metninde uzlaşmasını ve bunu Osmanlı'ya kabul ettirmesini zorlaştırmıştır.
3
İttifak Devletleri'nin savaştan çekilme (ateşkes) kronolojisini kontrol etmek
İttifak bloğunda savaştan ilk çekilen Bulgaristan (29 Eylül 1918), ikinci çekilen Osmanlı Devleti (30 Ekim 1918), üçüncü çekilen Avusturya-Macaristan (3 Kasım 1918) ve en son çekilen Almanya'dır (11 Kasım 1918).
Osmanlı Devleti savaştan en son çekilen devlet olmadığından, antlaşmanın gecikme gerekçesi olarak bu durum gösterilemez.

Anahtar Kavram

Sevr Antlaşması'nın İmzalanma Süreci ve Gecikme Nedenleri

İpuçları

1
I. Dünya Savaşı'nı fiilen sona erdiren ateşkes antlaşmalarının kronolojik sırasını ve Osmanlı Devleti'nin savaştan çekilme tarihini hatırlayınız.
2
Mondros Ateşkes Antlaşması 30 Ekim 1918'de imzalanırken, Almanya'nın imzaladığı Rethondes Ateşkesi 11 Kasım 1918'de imzalanmıştır.
3
Barışın gecikmesinde paylaşım planları ve direniş belirleyici olmuştur; savaştan en son çekilen İttifak devleti Osmanlı değil, Almanya'dır.

Daha Fazla Pratik

Sevr Antlaşması'nın taslağının hazırlandığı San Remo Konferansı (Nisan 1920) kararlarını ve TBMM'nin antlaşmaya karşı aldığı hukuki kararları inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Soru kökündeki gecikme olgusunu değerlendirirken dış politika/diplomasi nedenleri (paylaşım kavgaları, gizli antlaşmalar, konferans krizleri) ve iç dinamikler (Millî Mücadele) ile savaştan çekilme kronolojisini karşılaştırarak eleme yapabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla