Soru

Zorluk: ZorAnlatım Biçimleri ve Düşünceyi Geliştirme

Sanatın toplumsal bir sorumluluk taşıyıp taşımadığı meselesi, estetik kuramların öteden beri süregelen en temel tartışma alanlarından biridir. Kimi çevreler sanatın mutlak bir özerkliğe sahip olduğunu, onun herhangi bir toplumsal yarar gözetmesinin sanatsal yaratıcılığı prangalamaktan başka bir işe yaramayacağını iddia eder. Oysa bu bakış açısı, sanatçının varoluşsal olarak toplumsal bir dokunun parçası olduğu gerçeğini ıskalamaktadır. Tolstoy’un ifadesiyle "Sanat, bir duygunun bir kimseden diğerine geçirilmesi aracılığıdır." Dolayısıyla sanat, bireysel bir lüks değil, toplumsal bir zorunluluktur; fildişi kulelerin sessizliğinde değil, hayatın gürültüsü içinde şekillenir.

Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerin hangisinde verilenlerden yararlanılmıştır?

  1. Tartışma - Tanık GöstermeCevap
  2. B
    Açıklama - Örneklendirme
  3. C
    Betimleme - Benzetme
  4. D
    Öyküleme - Karşılaştırma
  5. E
    Tartışma - Örneklendirme

Cevap

Parçada yerleşik bir kanıya karşı çıkılarak yeni bir düşüncenin savunulması 'tartışma' anlatım biçimini; bu düşünceyi pekiştirmek için Tolstoy'un sözüne yer verilmesi ise 'tanık gösterme' düşünceyi geliştirme yolunu oluşturur.
Doğru seçenek, parçanın hem anlatım biçimini (Tartışma) hem de düşünceyi geliştirme yolunu (Tanık Gösterme) eksiksiz tanımlar. Yazar, sanatın toplumsal olması gerektiğini savunurken bir zıtlık oluşturmuş ve Tolstoy'u şahit tutmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki anlatıcının amacını ve tavrını analiz et.
Yazar, "Kimi çevreler... iddia eder. Oysa..." diyerek bir görüşe karşı çıkmakta ve kendi fikrini kabul ettirmeye çalışmaktadır. Bu, 'Tartışma' anlatım biçiminin temel özelliğidir.
Anlatım biçimini doğru belirlemek için yazarın metindeki 'sesini' duymak gerekir.
2
Düşünceyi geliştirmek için başvurulan yan yöntemleri tespit et.
Yazar, savunduğu görüşü desteklemek amacıyla dünyaca ünlü yazar Tolstoy'un ismini ve doğrudan sözünü kullanmıştır.
Bir alanın uzmanı veya tanınmış bir ismin görüşünü kendi fikrine destek yapmak 'Tanık Gösterme'dir.
3
Belirlenen unsurları şıklarla eşleştir.
Tartışma ve Tanık Gösterme unsurlarının bir arada bulunduğu seçenek belirlenir.
Parçanın bütününde bu iki unsur baskındır.

Anahtar Kavram

Tartışma ve Tanık Gösterme

İpuçları

1
Yazarın cümlelerinde 'Oysa', 'Kimi çevreler', 'İddia eder' gibi anahtar kelimeler olup olmadığına bakın.
2
Bir yazarın isminin ve tırnak içinde verilen sözünün hangi düşünceyi geliştirme yoluna girdiğini hatırlayın.
3
Metin bir bilgi kutucuğu gibi mi (Açıklama) yoksa bir fikir çatışması gibi mi (Tartışma) ilerliyor?

Daha Fazla Pratik

Benzer metinlerde 'Karşılaştırma' ve 'Tanımlama' gibi unsurların da eşlik edebileceğini unutmayın ve tanık göstermenin sadece isim olarak değil, söz olarak da varlığını kontrol edin.

Alternatif Yöntem

Metni okurken 'Yazar neyi yanlış buluyor?' sorusunu sorabiliyorsanız orada bir tartışma vardır. 'Bu fikri kim destekliyor?' sorusunun yanıtı bir isim ve söz ise orada tanık gösterme vardır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla