Soru

Zorluk: ZorKanun Yapım Süreci

1982 Anayasası'na göre, kanunların Cumhurbaşkanı tarafından incelenmesi ve bir daha görüşülmek üzere Türkiye Büyük Millet Meclisine (TBMM) geri gönderilmesi süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. Cumhurbaşkanı, TBMM tarafından kabul edilen Bütçe Kanunu'nu, içeriğini uygun bulmadığı takdirde bir kez daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderebilir.Cevap
  2. B
    Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilen bir kanun, TBMM tarafından hiçbir değişiklik yapılmadan üye tamsayısının salt çoğunluğu ile aynen kabul edilirse Cumhurbaşkanı kanunu yayımlamak zorundadır.
  3. C
    Cumhurbaşkanı, kendisine gönderilen kanunları 15 gün içinde yayımlar veya bir daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderir.
  4. D
    TBMM, Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilen kanun metninde yeni bir değişiklik yaparsa, Cumhurbaşkanı bu değiştirilen kanunu tekrar Meclise geri gönderebilir.
  5. E
    TBMM İçtüzüğü ve Parlamento Kararları, nitelikleri gereği Cumhurbaşkanı'nın onayına tabi olmadıklarından bir daha görüşülmek üzere geri gönderilemezler.

Cevap

Cumhurbaşkanı'nın Bütçe Kanunu'nu geri gönderme yetkisi bulunmamaktadır.
1982 Anayasası'nın 89. maddesine göre Cumhurbaşkanı, TBMM tarafından kabul edilen kanunları 15 gün içinde yayımlar veya bir daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderir. Ancak aynı maddede açıkça 'Bütçe kanunları bu hükme tabi değildir' denilerek Bütçe Kanunu geri gönderme yetkisinin dışında tutulmuştur. Dolayısıyla Cumhurbaşkanı'nın bütçeyi veto etme yetkisi yoktur.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanı'nın kanunlar üzerindeki denetim yetkisini (Veto/Geri Gönderme) incele.
Cumhurbaşkanı 15 gün içinde kanunları yayımlar veya geri gönderir.
Anayasal bir denge ve denetleme mekanizmasıdır.
2
Geri gönderme yetkisinin istisnalarını kontrol et.
Bütçe Kanunu bu hükmün dışında tutulmuştur.
Devlet hizmetlerinin aksamaması ve bütçenin zamanında yürürlüğe girmesi zorunluluğu.
3
TBMM'nin geri gönderilen kanuna karşı tutumunu analiz et.
Aynen kabul için 301 oy (üye tamsayısı salt çoğunluğu) gerekir.
2017 değişikliği ile yasama organının iradesinin güçlendirilmesi ve nitelikli çoğunluk aranması.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanı'nın Kanunları Geri Gönderme Yetkisi ve İstisnaları

İpuçları

1
Cumhurbaşkanı'nın kanunları geri gönderme (veto) yetkisi her kanun için geçerli midir?
2
Devlet harcamalarının ve kamu hizmetlerinin devamlılığını sağlayan özel kanun türünü düşünün.
3
Bütçe Kanunu, Cumhurbaşkanı tarafından hazırlanan ancak Meclise geri gönderilemeyen bir kanundur.

Daha Fazla Pratik

Bütçe kanunu ile diğer kanunlar arasındaki farkları (hazırlayan makam, yargısal denetim, veto durumu) karşılaştıran bir tablo hazırlayınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla