Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTürkiye'de Sıcaklık ve İzotermler

Türkiye'nin Ocak ayı indirgenmiş sıcaklık haritası incelendiğinde; Samsun ve çevresindeki sıcaklık değerlerinin, kendisinden daha güneyde yer alan Konya ve çevresinden daha yüksek olduğu görülmektedir.

Samsun'un Konya'ya göre daha kuzeyde yer almasına rağmen kış aylarında daha yüksek "indirgenmiş" sıcaklığa sahip olması, aşağıdakilerden hangisinin sıcaklık üzerindeki etkisini kanıtlamaktadır?

  1. A
    Enlem etkisi
  2. Denizellik ve karasallıkCevap
  3. C
    Yükselti farkı
  4. D
    Bakı durumu
  5. E
    Boylam farkı

Cevap

Samsun'un Konya'dan daha sıcak olması, denizelliğin kış ılıklığı sağlayarak enlem etkisini geçersiz kıldığını kanıtlar.
İndirgenmiş sıcaklık haritaları yükseltinin etkisini ortadan kaldırdığı için sıcaklık farkları sadece enlem ve denizellik-karasallık ile açıklanabilir. Samsun'un Konya'dan daha kuzeyde olmasına rağmen kışın daha sıcak olması, enlem etkisiyle (matematik konum) çelişir ve bu durum ancak denizelliğin (özel konum) kış ılıklığı sağlamasıyla açıklanabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Harita türünü analiz etme
Haritanın "indirgenmiş" olduğu saptandı, yani yükseltinin etkisi yok sayılmıştır.
Soruda sunulan farkın yükselti ile açıklanamayacağını anlamak için bu adım kritiktir.
2
Konumsal karşılaştırma yapma
Samsun'un daha kuzeyde (kutba yakın), Konya'nın daha güneyde (ekvatora yakın) olduğu belirlendi.
Normal şartlarda (enlem etkisiyle) güneydeki Konya'nın daha sıcak olması gerektiği görülür.
3
Çelişkiyi açıklayan faktörü bulma
Samsun'un kıyıda (denizel), Konya'nın iç kesimde (karasal) olması farkın temel nedenidir.
Kışın denizler geç soğuduğu için kıyılar, iç kesimlerden daha yüksek sıcaklığa sahiptir.

Anahtar Kavram

İndirgenmiş Sıcaklık ve Denizellik-Karasallık İlişkisi
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'de Sıcaklık ve İzotermler

Bu konudan daha fazla soru