Soru

Zorluk: OrtaSosyal Düzen Kuralları ve Hukuk

Toplumsal düzeni sağlayan kurallar bütünü içinde yer alan ahlak kuralları; bireyin kendi vicdanına karşı sorumlu olduğu ödevleri içeren 'subjektif ahlak' ve bireyin diğer bireylere karşı olan ödevlerini belirleyen 'objektif ahlak' olarak ikiye ayrılır. Hukuk kuralları, düzenlediği alan bakımından özellikle 'objektif ahlak' kuralları ile büyük oranda örtüşmektedir. Her iki kural türü de bireylerin birbirlerine karşı dürüst, saygılı ve adil davranmasını bekler.

Buna göre; hukuk kurallarını, içerik olarak benzeştiği 'objektif ahlak' kurallarından kesin olarak ayıran temel nitelik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Bireylerin birbirleriyle olan sosyal ilişkilerini düzenlemesi
  2. B
    Toplumda barış, huzur ve güven ortamını tesis etmeyi hedeflemesi
  3. İhlali durumunda devlet gücüyle desteklenen maddi bir yaptırıma (müeyyide) tabi olmasıCevap
  4. D
    Sadece yazılı ve resmi kanallar aracılığıyla yürürlüğe konulmuş olması
  5. E
    Bireyin sadece iç dünyasındaki niyetine ve vicdani kanaatine odaklanması

Cevap

Hukuk kurallarını objektif ahlak kurallarından ayıran temel fark, yaptırımın devlet gücüne dayalı ve maddi nitelikte olmasıdır.
Hukuk kurallarını diğer sosyal düzen kurallarından ayıran en temel ve kesin fark 'maddi yaptırım'dır. Objektif ahlak kuralları da kişiler arası ilişkileri düzenler (örneğin dürüstlük), ancak bu kurallara uyulmadığında devlet gücü (hapis, para cezası, haciz vb.) devreye girmez; sadece toplumsal bir tepki (manevi yaptırım) oluşur. Maddi yaptırım ise sadece devletin tekelindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Kural türlerinin kapsamını analiz etme
Objektif ahlak ve hukuk kurallarının her ikisinin de 'dışsal' (kişiler arası) ilişkileri düzenlediği tespit edilir.
Ayırt edici özelliği bulmak için önce ortak noktaların elenmesi gerekir.
2
Yaptırım (müeyyide) türlerini karşılaştırma
Ahlak kurallarının yaptırımının 'manevi' (ayıplama, dışlanma), hukuk kurallarının yaptırımının ise 'maddi' (ceza, cebri icra, tazminat) olduğu görülür.
Hukuku diğer normlardan ayıran en temel unsur kamu gücü (devlet) desteğidir.

Anahtar Kavram

Hukukun Maddi Yaptırım Özelliği

İpuçları

1
Bir kurala uymadığınızda karşılığında hapse giriyor veya para cezası ödüyorsanız, bu yaptırımın türü nedir?

Daha Fazla Pratik

Maddi yaptırım türleri olan cebri icra, tazminat ve hükümsüzlük kavramlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla