Examkin

Soru

Zorluk: OrtaI. Dünya Savaşı Taarruz Cepheleri (Kafkas ve Kanal)

Bâbıâli Genel Karargâhı'nın I. Dünya Savaşı'ndaki taarruz stratejileri kapsamında Doğu Anadolu ve Sina Çölü istikametinde icra ettiği askerî harekâtlar ile bunların sahadaki yansımaları hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Kafkas Cephesi'ndeki askerî mücadeleler Gümrü Antlaşması ile resmen tamamlanmış, Kanal Cephesi'ndeki çatışmalar ise Mudanya Mütarekesi ile kesin olarak durdurulmuştur.
  2. B
    Sina Çölü üzerinden icra edilen taarruzun temel gayesi Orta Asya Türk dünyasıyla birleşmek iken Kafkas harekâtı öncelikli olarak İngiltere'nin Hindistan sömürge yolunu kesmeyi hedeflemiştir.
  3. Kafkas sahasında yaşanan kayıplar Doğu Anadolu'nun önemli bir kısmının işgaline yol açarken Kanal Harekâtı'nın sonuçsuz kalması ise Osmanlı kuvvetlerinin Filistin-Suriye hattında savunmaya çekilmesine zemin hazırlamıştır.Cevap
  4. D
    Her iki taarruz bölgesinde kazanılan kesin askerî başarılar sonucunda Osmanlı diplomasisi, Hatay ve Musul vilayetlerinin mülkiyetini kalıcı olarak güvenceye almıştır.
  5. E
    Sina Yarımadası'nda gerçekleştirilen Süveyş taarruzunun zaferle neticelenmesi üzerine İtilaf Devletleri Londra Konferansı'nı toplayarak Osmanlı delegasyonunu barış görüşmelerine çağırmıştır.

Cevap

Kafkas sahasında yaşanan kayıplar Doğu Anadolu'nun önemli bir kısmının işgaline yol açarken Kanal Harekâtı'nın sonuçsuz kalması ise Osmanlı kuvvetlerinin Filistin-Suriye hattında savunmaya çekilmesine zemin hazırlamıştır.
Kafkas Cephesi'nde Sarıkamış Harekâtı'nın ağır kayıplarla neticelenmesi üzerine Rus birlikleri Erzurum, Erzincan, Trabzon, Muş ve Bitlis gibi Doğu Anadolu vilayetlerini işgal etmiştir. Kanal Cephesi'nde ise 1915 ve 1916 yıllarında icra edilen I. ve II. Kanal (Süveyş) harekâtları başarısız olmuş, İngiliz karşı taarruzu neticesinde Osmanlı kuvvetleri Sina Yarımadası'ndan çekilerek Filistin-Suriye savunma hattına geçmiştir. Dolayısıyla her iki cephenin sahadaki sonuçlarını eksiksiz ve doğru biçimde ortaya koyan yargı bu açıklamayı içeren ifadedir.

Adım Adım Çözüm

1
Taarruz cephelerinin (Kafkas ve Kanal) açılma amaçlarını ve askerî seyrini belirleme
Kafkas Cephesi Turancılık ideali, Bakü petrollerine ulaşma ve Kars-Ardahan-Batum'u geri alma gayesiyle; Kanal Cephesi ise Mısır'ı geri alma ve İngiltere'nin Süveyş üzerinden Hindistan sömürge yolunu kesme amacıyla açılmıştır.
Her iki cephenin de Osmanlı taarruzu olarak başlatıldığını ve stratejik hedeflerini anlamak gerekir.
2
Askerî harekâtların sonuçlarını ve cephe hatlarındaki değişimleri analiz etme
Sarıkamış Harekâtı'nın başarısızlığı üzerine Rus ordusu Trabzon, Erzurum, Erzincan, Muş ve Bitlis'i işgal etmiştir. Kanal Cephesi'nde icra edilen Süveyş harekâtlarının sonuçsuz kalmasıyla Osmanlı birlikleri Sina Çölü'nü boşaltarak Filistin-Suriye savunma hattına çekilmek zorunda kalmıştır.
Taarruz inisiyatifinin kaybedilmesi sonucunda meydana gelen toprak ve cephe değişimlerini tespit etmek çözüme ulaştırır.
3
Seçeneklerdeki kronolojik ve kavramsal yanılgıları eleme
Gümrü, Mudanya ve Londra Konferansı gibi Millî Mücadele aşamaları ile Turan ve Kanal hedeflerinin karıştırıldığı seçenekler elendiğinde doğrudan tarihsel gelişimi doğru aktaran ifade belirlenir.
KPSS tarih sorularında I. Dünya Savaşı ile Millî Mücadele dönemi olaylarının karıştırılmasını önlemek esastır.

Anahtar Kavram

Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'ndaki taarruz cepheleri olan Kafkas ve Kanal cephelerinin harekât seyri ve doğurduğu askerî-stratejik sonuçlar

İpuçları

1
Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'nda kendi inisiyatifiyle açtığı iki taarruz cephesi Kafkas ve Kanal cepheleridir.
2
Kafkasya'daki Sarıkamış Harekâtı sonrası yaşanan gelişmeler Doğu Anadolu'da Rus işgallerine yol açmış; Kanal taarruzunun başarısızlığı ise Osmanlı ordusunu Filistin ve Suriye'ye çekilmeye mecbur etmiştir.
3
Kanal taarruzu Mısır ve Süveyş'i hedef alırken, Kafkas taarruzu Kars-Ardahan-Batum ve Bakü yönelimlidir. Her iki harekâtın ardından savunma safhasına geçilmiş veya stratejik hatlar gerilemiştir.

Daha Fazla Pratik

Kafkas Cephesi'nde Mustafa Kemal Paşa'nın 16. Kolordu Komutanı olarak Muş ve Bitlis'i geri alması ve 1915 Sevk ve İskân Kanunu'nun (Tehcir) uygulanış gerekçeleri konusunu pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Seçenekleri elerken kronolojik ve kavramsal ayrım yapılabilir: Millî Mücadele olayları (Gümrü, Mudanya, Londra Konferansı) ile Cumhuriyet dönemi dış politikası (Hatay, Musul) içeren seçenekler doğrudan elenir.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

I. Dünya Savaşı Taarruz Cepheleri (Kafkas ve Kanal)

Bu konudan daha fazla soru