Soru

Zorluk: ZorKanun Yapım Süreci

19821982 Anayasası uyarınca, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından kabul edilen bir kanunun yasalaşma süreci ve Cumhurbaşkanının "Geri Gönderme" (Veto) yetkisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Kanun teklif etme yetkisi milletvekillerine aittir; ancak bütçe ve kesin hesap kanun tekliflerini Meclise sunma yetkisi sadece Cumhurbaşkanına verilmiştir.
  2. Cumhurbaşkanı, kendisine gönderilen bir kanunu yayımlanmasını kısmen uygun bulmadığı takdirde, sadece ilgili maddeleri Meclise geri gönderip diğer maddeleri yayımlayabilir.Cevap
  3. C
    TBMM, Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilen bir kanunu hiçbir değişiklik yapmadan üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili) ile aynen kabul ederse, Cumhurbaşkanı bu kanunu yayımlamak zorundadır.
  4. D
    Cumhurbaşkanının "aynen kabul" nedeniyle yayımlamak zorunda kaldığı bir kanuna karşı, yayımdan sonra Anayasa Mahkemesinde iptal davası açma yetkisi devam eder.
  5. E
    Parlamento kararları, kanunlardan farklı olarak Cumhurbaşkanının onayına veya geri gönderme yetkisine tabi olmayan yasama işlemleridir.

Cevap

Cumhurbaşkanının yayımlanmasını kısmen uygun bulmadığı bir kanunu parçalara ayırarak sadece bir kısmını yayımlayıp diğer kısmını Meclise geri gönderme yetkisi bulunmamaktadır.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü 19821982 Anayasası'na göre Cumhurbaşkanı, bir kanunu yayımlanmasını kısmen veya tamamen uygun bulmadığı takdirde Meclise geri gönderir. Ancak bu süreçte kanun metni bölünemez; yani uygun bulunan maddeleri yayımlayıp diğerlerini geri göndermek gibi bir yetkisi yoktur. Geri gönderme işlemi kanun metninin tamamını kapsar ve yasalaşma sürecini durdurur.

Adım Adım Çözüm

1
Kanun teklifi ve komisyon sürecini analiz edin.
Milletvekilleri teklif verir, ilgili ihtisas komisyonlarında görüşülür ve Genel Kurulda kabul edilir.
Sürecin başlangıç noktası teklif ve komisyon aşamasıdır.
2
Cumhurbaşkanının inceleme süresini ve yetkisini değerlendirin.
Cumhurbaşkanı 1515 gün içinde kanunu ya yayımlar ya da bütçe kanunları hariç olmak üzere geri gönderir.
Anayasanın 8989. maddesi bu süreyi ve istisnayı net bir şekilde belirler.
3
Kısmi veto durumundaki prosedürü inceleyin.
Kanunun bir kısmı dahi uygun bulunmazsa, metnin tamamı gerekçesiyle birlikte Meclise iade edilir.
Kanun metni bir bütündür ve parçalı yayımlanması yasama bütünlüğünü bozar.
4
Meclisin geri gönderilen kanun üzerindeki karar yeter sayısını kontrol edin.
Aynen kabul için 301301 oy gerekirken, değişiklik yapılarak kabul için adi çoğunluk yeterlidir.
Zorunlu yayımlama için Anayasa nitelikli bir çoğunluk (301301) şart koşmuştur.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Kanunları Geri Gönderme Yetkisi ve Usulü

İpuçları

1
Cumhurbaşkanının kanunları inceleme süresi ve veto istisnalarını hatırlayın.
2
Bir kanunun maddeleri arasında ayrım yapılarak bir kısmının yürürlüğe girip diğer kısmının iade edilmesi mümkün müdür?
3
Veto edilen kanun Meclise bir bütün olarak döner ve yasalaşma süreci o metnin tamamı için askıya alınır.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı tarafından aynen kabul sonrası yayımlanan kanunlara karşı Anayasa Mahkemesi'ne başvuru sürelerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla