Soru

Zorluk: Çok zorLaiklik

33 Mart 19241924 tarihinde gerçekleştirilen devrim dalgasında; Halifeliğin kaldırılması, Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabulü ve Şer’iyye ve Evkaf Vekâleti'nin lağvedilmesi gibi köklü adımlar atılmıştır. Bu düzenlemelerin bir bütün olarak Türk devlet yapısında gerçekleştirdiği temel dönüşüm aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Egemenliğin kaynağının dinsel meşruiyetten arındırılarak akıl ve bilim rehberliğinde ulusal iradeye dayandırılmasıCevap
  2. B
    Türk kültürünün yabancı etkilerden arındırılarak toplumsal birliğin milli bir tarih bilinciyle güçlendirilmesi
  3. C
    Ekonomik bağımsızlığın sağlanması amacıyla yabancı işletmelerin millileştirilmesi ve milli sermayenin korunması
  4. D
    Sosyal devlet anlayışı gereği toplumdaki ayrıcalıklı sınıfların unvanlarının kaldırılması ve hukuksal eşitliğin sağlanması
  5. E
    Azınlık haklarının uluslararası antlaşmalarla güvence altına alınarak Batılı devletlerin iç işlerine müdahalesinin önlenmesi

Cevap

Egemenliğin kaynağının dinsel meşruiyetten arındırılarak akıl ve bilim rehberliğinde ulusal iradeye dayandırılması
Doğru yanıt olan egemenliğin dinsel meşruiyetten arındırılması ifadesi, 3 Mart 1924 reformlarının bütüncül etkisini açıklar. Halifeliğin kaldırılması siyasi meşruiyeti, Tevhid-i Tedrisat eğitimin dayanağını, Şer’iyye Vekâleti'nin kaldırılması ise hukuk sisteminin kaynağını dinsel otoriteden alıp akıl, bilim ve milli iradeye devretmiştir. Bu, teokratik bir imparatorluktan laik bir cumhuriyete geçişin en keskin virajıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Reformların kapsamını analiz et.
Halifelik (Siyaset), Tevhid-i Tedrisat (Eğitim) ve Şer’iyye Vekâleti (Hukuk/İdare) alanlarında değişim yapılmıştır.
3 Mart 1924 reformları tek bir alanı değil, devletin tüm sacayaklarını etkileyen bir pakettir.
2
Laiklik ilkesinin özünü hatırla.
Laiklik sadece din ve devlet işlerinin ayrılması değil, devletin meşruiyetini dinsel dogmalar yerine akıl ve bilime dayandırmasıdır.
Çağdaş devlet yapısında egemenlik, ilahi bir güce değil millete aittir.
3
Seçenekleri karşılaştır.
Ulusal irade, akıl ve bilim vurgusu yapan seçenek, tüm bu reformların ortak ve temel amacını en kapsamlı şekilde açıklar.
Diğer seçenekler ya farklı ilkelerle (Milliyetçilik, Halkçılık) ilgilidir ya da reformların ikincil sonuçlarıdır.

Anahtar Kavram

Laiklik: Egemenliğin ve Hukukun Dünyevileşmesi

İpuçları

1
3 Mart 1924 yasalarının sadece dinle değil, devletin 'yönetilme biçimi' ve 'karar alma mekanizması' ile ilgisini düşünün.
2
Bu yasalarla artık devlet kararları 'şeriat hükümlerine' göre değil, meclisin iradesi ve bilimsel veriler ışığında alınmaya başlanmıştır.
3
Egemenliğin gökyüzünden yeryüzüne (millete) indirilmesi süreci laikliğin siyasi sonucudur.

Daha Fazla Pratik

1928 yılında Anayasa'dan 'Devletin dini İslam'dır' ibaresinin çıkarılmasının bu süreçteki tamamlayıcı rolünü inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular