Soru

Zorluk: KolayDiğer Noktalama İşaretleri (Kesme, Tırnak, Yay Ayraç, Çizgiler)

Türkçede özel adlara getirilen yapım ekleri, çokluk eki ve bunlardan sonra gelen diğer ekler kesme işaretiyle (') ayrılmaz.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir noktalama yanlışı yapılmıştır?

  1. A
    Ankaralıların yardımlaşma geleneği tüm Türkiye'ye örnek oldu.
  2. B
    Türkçenin doğru kullanımı konusunda hepimize önemli görevler düşüyor.
  3. Şirket toplantısına katılan İzmir'liler, projenin detaylarını dikkatle inceledi.Cevap
  4. D
    TBMM'nin kabul ettiği yeni yasalar Resmi Gazete'de yayımlandı.
  5. E
    Mehmet Bey'in hazırladığı dosyayı incelemek üzere masanın üzerine bıraktım.

Cevap

Şirket toplantısına katılan İzmir'liler ifadesindeki kesme işaretinin kullanımı yanlıştır.
İzmirliler sözcüğünde 'İzmir' özel adına önce '-li' yapım eki, ardından '-ler' çokluk eki gelmiştir. TDK kurallarına göre özel adlara getirilen yapım ekleri, çokluk eki ve bunlardan sonra gelen diğer ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. Bu nedenle sözcüğün 'İzmirliler' şeklinde bitişik yazılması gerekirken kesme işareti kullanılması bir noktalama yanlışıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki özel adları ve onlara getirilen ekleri tespit et.
Ankaralılar, Türkçenin, İzmir'liler, TBMM'nin, Mehmet Bey'in.
Kesme işaretinin kullanım kuralları özel adlar ve ekler üzerinden değerlendirilir.
2
Tespit edilen eklerin türünü (yapım, çekim, çokluk) belirle.
-lı (yapım eki), -lar (çokluk eki), -çe (yapım eki), -li (yapım eki), -ler (çokluk eki).
Yapım ve çokluk eklerinin kesme işaretiyle ayrılmadığı kuralını uygulamak için ek türünü bilmek gerekir.
3
TDK'nin 'özel adlara getirilen yapım ve çokluk ekleri ayrılmaz' kuralını uygula.
İzmir sözcüğüne gelen -li yapım eki ve -ler çokluk eki ayrılmamalıdır.
Kural gereği 'İzmir'liler' değil 'İzmirliler' yazımı doğrudur.

Anahtar Kavram

Kesme İşaretinin Kullanımı (Yapım ve Çokluk Ekleri)

İpuçları

1
Cümlelerdeki özel isimlere gelen eklerin türüne (yapım veya çekim eki) dikkat edin.
2
-lı, -li, -sız, -siz gibi ekler yapım ekidir; -lar, -ler ise çokluk ekidir.
3
Özel bir isme gelen yapım eki veya çokluk eki asla kesme işaretiyle ayrılmaz. İzmir-li-ler örneğini bu gözle inceleyin.

Daha Fazla Pratik

Kurum ve kuruluş adlarına gelen eklerin de (Avrupa Birliği hariç) kesme işaretiyle ayrılmadığı kuralını tekrar edebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Sözcüğü kesme işareti olmadan okuyun; eğer bir yer veya aidiyet bildiriyorsa (-lı/-li gibi) genellikle yapım ekidir ve kesme işareti gerektirmez.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla