Soru

Zorluk: KolayTaşra Teşkilatı

Osmanlı Devleti'nin taşra teşkilatında; tımar sisteminin uygulandığı salyanesiz (yıllıksız) eyaletler sancaklara, sancaklar ise kazalara ayrılmıştır. Bu idari hiyerarşide, kazaların başında bulunan ve hem adalet işlerinden hem de bölgenin genel yönetiminden sorumlu olan görevli aşağıdakilerden hangisidir?

  1. KadıCevap
  2. B
    Beylerbeyi
  3. C
    Nişancı
  4. D
    Kazasker
  5. E
    Subaşı

Cevap

Kazaların yönetiminden ve yargı işlerinden sorumlu olan görevli Kadı'dır.
Osmanlı Devleti'nde idari hiyerarşi Eyalet→Sancak→Kaza→Ko¨yEyalet \rightarrow Sancak \rightarrow Kaza \rightarrow Köy şeklindedir. Bu yapıda kaza birimi, günümüzdeki ilçe yapısına benzerdir ve hem adalet hem de yerel yönetim işleri 'Kadı' tarafından yürütülür. Kadı'nın merkeze doğrudan bağlı olması, taşradaki yerel yöneticilerin keyfi uygulamalarını denetlemesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
İdari birimi belirle
Soruda hedeflenen birim 'Kaza' düzeyidir.
Osmanlı hiyerarşisinde eyalet ve sancaktan sonra gelen alt idari birim kazadır.
2
Görev tanımını analiz et
Hem mülki (idari) hem de adli yetkilerin birleştiği kişi aranmaktadır.
Osmanlı sisteminde yargı bağımsızlığı ve denetim mekanizması gereği kazalarda bu yetkiler tek bir görevlide toplanmıştır.
3
Eşleşen görevliyi tespit et
Kadı, kaza biriminin hem yöneticisi hem de yargıcıdır.
Kadılar, beylerbeyi veya sancakbeyine bağlı olmadan doğrudan merkeze (kazaskere/padişaha) bağlı olarak çalışırlar.

Anahtar Kavram

Osmanlı Taşra Teşkilatı Hiyerarşisi ve Kadılık Makamı

İpuçları

1
Osmanlı'da yargı bağımsızlığını sağlamak için bazı görevliler doğrudan merkeze bağlıdır.
2
Kaza biriminin adını düşünün; bu birimin adı ve yöneticisinin atandığı makam (Kazaskerlik) arasında bir dil bağı vardır.
3
Hem hukukçu hem de vali yetkilerine sahip olan, kaza düzeyindeki bu görevli aynı zamanda belediye işlerine de bakar.

Daha Fazla Pratik

Salyaneli (yıllıklı) ve Salyanesiz (yıllıksız) eyalet ayrımını ve bu eyaletlerdeki vergi toplama yöntemlerini (İltizam vs. Tımar) tekrar edin.

Alternatif Yöntem

Hiyerarşiyi şöyle kodlayabilirsiniz: Eyalet/Beylerbeyi, Sancak/Sancakbeyi, Kaza/Kadı, Köy/Kethüda.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla