Soru

Zorluk: ZorCumhuriyetçilik

Atatürk; "Siyasetle uğraşan subaylar, vazifelerini ihmal ederler. Ordu ile siyaset birleşirse, ordu kışladan çıkar, meclise girer. Bu da milli iradenin sakatlanmasına yol açar." demiştir. Bu düşünce doğrultusunda 3 Mart 1924'te Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Vekaleti kaldırılarak askerlerin siyasetle uğraşması yasaklanmıştır.

Bu uygulamanın Cumhuriyetçilik ilkesiyle olan bağını en iyi açıklayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Milli iradenin her türlü dış müdahale ve vesayetten korunarak özgürce tecelli etmesini sağlamakCevap
  2. B
    Devletin yönetim biçimini değiştirerek saltanat yanlılarını siyasetten tamamen tasfiye etmek
  3. C
    Toplumsal sınıf ayrımına son vererek imtiyazsız ve kaynaşmış bir toplum yapısı oluşturmak
  4. D
    Orduyu siyasetten ayırarak askeri disiplini ve ordunun savaş gücünü koruma altına almak
  5. E
    Yasama, yürütme ve yargı yetkilerini farklı organlara dağıtarak güçler ayrılığını gerçekleştirmek

Cevap

Milli iradenin her türlü dış müdahale ve vesayetten korunarak özgürce tecelli etmesini sağlamak
Cumhuriyetçilik ilkesinin özü, devlet yönetiminde milli iradenin mutlak üstünlüğüdür. Ordunun siyasetten ayrılması (vesayetin kaldırılması), halkın seçtiği temsilcilerin hiçbir askeri baskı altında kalmadan karar verebilmesini sağlar. Bu durum, milli iradenin sakatlanmadan, özgür bir ortamda tecelli etmesinin önkoşuludur.

Adım Adım Çözüm

1
Öncüldeki Atatürk sözünü analiz etme
"Milli iradenin sakatlanması" ifadesinin merkezi vurgu olduğu görülür.
Sorunun hangi temel kavram (milli irade/egemenlik) üzerine inşa edildiğini anlamak için.
2
Cumhuriyetçilik ilkesi ile kavramsal bağ kurma
Milli iradenin ve egemenliğin tek kaynağının millet olduğu, bu iradenin sivil meclis aracılığıyla kullanılması gerektiği sonucuna ulaşılır.
Cumhuriyetçiliğin en temel şartının milli iradenin özgürlüğü olduğunu saptamak için.
3
Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Vekaletinin kaldırılmasını değerlendirme
Ordunun temsilcisinin hükümetten çıkarılması, siyasi kararların askeri baskıdan (vesayet) arındırılması anlamına gelir.
Reformun teknik sonucunu siyasi ilkeye tercüme etmek için.
4
Çeldiricileri eleme
Askeri disiplin (D) veya Halkçılık (C) gibi seçeneklerin Cumhuriyetçiliğin 'milli egemenlik' özüyle doğrudan örtüşmediği görülür.
En doğru ve kapsamlı açıklamayı belirlemek için.

Anahtar Kavram

Milli İrade ve Askeri Vesayetin Engellenmesi

İpuçları

1
Atatürk'ün sözünde geçen 'milli iradenin sakatlanması' ifadesine odaklanın.
2
Cumhuriyetçilik ilkesinin temelinde 'milli egemenlik' ve 'halk iradesi' yer alır.
3
Askerlerin meclis içinde yer alması, halkın iradesine dayalı kararların üzerinde bir baskı (vesayet) oluşturabilir.

Daha Fazla Pratik

Cumhuriyetçilik ilkesini güçlendiren diğer gelişmeleri (Saltanatın kaldırılması, Kadınlara siyasi haklar verilmesi vb.) tekrar edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla