Soru

Zorluk: OrtaTBMM Bilgi Edinme ve Denetim Yolları

19821982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca; Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların, görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından denetlenmesini ve gerektiğinde cezai sorumluluklarının tespiti için Yüce Divan’a sevk edilmelerini sağlayan denetim yolu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Meclis Araştırması
  2. B
    Genel Görüşme
  3. Meclis SoruşturmasıCevap
  4. D
    Yazılı Soru
  5. E
    Gensoru

Cevap

Meclis Soruşturması
Meclis soruşturması, yürütme mensuplarının (Bakanlar ve Cumhurbaşkanı yardımcıları) görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiası üzerine açılan, özel nitelikli bir denetim yoludur. Bu süreç sonucunda ilgili kişiler Anayasa Mahkemesi'nde (Yüce Divan sıfatıyla) yargılanabilirler.

Adım Adım Çözüm

1
Denetim yollarının niteliğini belirle.
Dört temel yol vardır: Yazılı Soru, Genel Görüşme, Meclis Araştırması ve Meclis Soruşturması.
Soruda istenen 'cezai sorumluluk' kavramı bu yolların sadece birine özgüdür.
2
Bilgi edinme ile cezai denetim arasındaki farkı ayırt et.
Araştırma ve genel görüşme sadece bilgi edinme amaçlıdır; ancak soruşturma cezai bir süreçtir.
Yürütme organının üyeleri olan bakanlar ve CB yardımcıları görev suçlarından dolayı sadece soruşturma yoluyla denetlenebilir.
3
Anayasal sonucu doğrula.
Soruşturma sonucunda üye tamsayısının 2/32/3 çoğunluğu (400400 milletvekili) ile Yüce Divan kararı alınabilir.
Bu süreç, yasamanın yürütme üzerindeki en ağır denetim yetkisidir.

Anahtar Kavram

Meclis Soruşturması ve Cezai Sorumluluk

İpuçları

1
Bu denetim yolu, sadece bakanlar ve Cumhurbaşkanı yardımcıları için geçerlidir.
2
Sonucunda ilgililerin Anayasa Mahkemesi'nde (Yüce Divan) yargılanması söz konusudur.
3
İsmi 'suç şüphesi' üzerine yapılan araştırmalarda kullanılan hukuk terimi ile aynıdır.

Daha Fazla Pratik

Meclis soruşturması için gerekli olan önerge (301301), görüşme açılması (360360) ve Yüce Divan'a sevk (400400) oy sayılarını tekrar ediniz.

Alternatif Yöntem

Kavramları 'Bilgi Edinme' (Yazılı Soru, Genel Görüşme, Araştırma) ve 'Cezai Denetim' (Soruşturma) olarak ikiye ayırarak hafızanızda kodlayabilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla