Examkin

Soru

Zorluk: ZorTürkiye'de Nüfusun Yapısal Özellikleri

Türkiye'nin nüfus yapısı, Cumhuriyet'in ilanından günümüze kadar geçen süreçte sosyal ve ekonomik gelişmelere bağlı olarak büyük bir değişim göstermiştir. Aşağıdaki tabloda Türkiye'nin 1990 ve 2023 yıllarına ait yaş gruplarının toplam nüfus içindeki payları verilmiştir:

Yıl0−140-14 Yaş (%)15−6415-64 Yaş (%)65+65+ Yaş (%)
199035,035,060,760,74,34,3
202321,421,468,368,310,210,2

Tablodaki veriler ve Türkiye'nin genel demografik eğilimleri dikkate alındığında, nüfusun yapısal özelliklerindeki değişimle ilgili yapılan aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yanlıştır?

  1. A
    Toplam bağımlı nüfusun kompozisyonunda, genç bağımlı nüfusun payı azalırken yaşlı bağımlı nüfusun payı artış göstermiştir.
  2. B
    15−6415-64 yaş grubunun payının hala yüksek olması, Türkiye'nin demografik fırsat penceresinin henüz tamamen kapanmadığına işaret eder.
  3. C
    Ortanca yaşın yükselme eğilimi göstermesi, Türkiye'nin nüfus dinamizmini kademeli olarak kaybettiğinin bir göstergesidir.
  4. D
    Yaşlı nüfus oranının %10 barajını aşması, Türkiye'nin Birleşmiş Milletler kriterlerine göre "çok yaşlı" nüfuslu ülkeler sınıfına girmeye başladığını gösterir.
  5. 1990−20231990-2023 yılları arasında, 15−6415-64 yaş grubunun toplam nüfus içindeki payının artış oranı, 65+65+ yaş grubunun payındaki artış oranından daha fazladır.Cevap

Cevap

1990-2023 yılları arasında, 15-64 yaş grubunun toplam nüfus içindeki payının artış oranının, 65+ yaş grubunun payındaki artış oranından daha fazla olduğu ifadesi yanlıştır.
Verilen tabloya göre 65+ yaş grubu 1990 yılında %4,3 iken 2023'te %10,2'ye yükselmiştir. Bu durum, yaşlı nüfus oranının kendi içinde %100'den fazla (yaklaşık 2,3 kat) arttığını gösterir. 15-64 yaş grubu ise %60,7'den %68,3'e yükselmiş olup artış oranı yaklaşık %12,5 seviyesindedir. Dolayısıyla yaşlı nüfusun artış hızı/oranı, çalışma çağındaki nüfusun artış hızından çok daha yüksektir.

Adım Adım Çözüm

1
15-64 yaş grubunun oransal değişimini hesapla.
60,760,7'den 68,368,3'e yükselmiştir. Artış miktarı 7,67,6 puan, artış oranı ise yaklaşık %12,5\%12,5'tir.
Sektörel ve demografik geçişin hızını belirlemek için oransal değişim hesaplanmalıdır.
2
65+ yaş grubunun oransal değişimini hesapla.
4,34,3'ten 10,210,2'ye yükselmiştir. Artış miktarı 5,95,9 puan, artış oranı ise yaklaşık %137\%137'dir.
Yaşlanma hızını diğer yaş gruplarıyla kıyaslamak için oransal artışa bakılmalıdır.
3
İki grubun artış oranlarını karşılaştır.
65+65+ yaş grubunun artış oranı (%137\%137), 15−6415-64 yaş grubunun artış oranından (%12,5\%12,5) çok daha yüksektir.
Yanlış olan seçeneği belirlemek için yapılan kıyaslama, 65+ grubunun çok daha hızlı bir artış trendinde olduğunu kanıtlar.

Anahtar Kavram

Demografik Dönüşüm ve Yaş Yapısı Analizi

Daha Fazla Pratik

Türkiye'nin nüfus piramidinin son 20 yıldaki şekil değişikliğini (çan şekline yaklaşma) inceleyerek bu verileri görselleştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'de Nüfusun Yapısal Özellikleri

Bu konudan daha fazla soru