Soru

Zorluk: ZorTürkiye'de Nüfusun Yapısal Özellikleri

Türkiye’de 19501950 yılında nüfusun ortanca yaşı 1919 iken, 20232023 yılında bu değer 3434’e yükselmiştir. Aynı dönemde tarım sektöründe çalışanların oranı %80\%80’lerden %15\%15’in altına gerilerken, hizmetler sektörünün payı %50\%50’nin üzerine çıkmıştır.

Nüfusun yapısal özelliklerindeki bu değişimler birlikte değerlendirildiğinde, Türkiye hakkında aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?

  1. A
    Demografik yapının yaşlanması, ekonomik faaliyet kollarının çeşitlenmesini ve sanayileşmeyi engelleyen temel unsurdur.
  2. Ortanca yaşın yükselmesi ve hizmet sektörünün payının artması, Türkiye’nin demografik dönüşüm sürecinde ileri bir aşamaya geçtiğini gösterir.Cevap
  3. C
    Tarım sektöründeki istihdamın azalması, kırsal alanda doğum oranlarını artırarak nüfusun yaş yapısının dinamizmini korumasını sağlamıştır.
  4. D
    Nüfusun yaşlanmasıyla birlikte, birincil ekonomik faaliyetlere duyulan ihtiyaç ve bu alandaki toplam üretim miktarı tarihsel olarak azalmıştır.
  5. E
    Çalışma çağındaki nüfusun yaşlanmaya başlaması, kentsel alanlardan kırsal alanlara doğru yeni bir göç dalgasını ve kentsel nüfus oranının düşmesini tetiklemektedir.

Cevap

Ortanca yaşın yükselmesi ve hizmet sektörünün payının artması, Türkiye’nin demografik dönüşüm sürecinde ileri bir aşamaya geçtiğini gösterir.
Ortanca yaşın yükselmesi (yaşlanma süreci) ve ekonomik faaliyetlerde tarımdan hizmetler sektörüne doğru yaşanan kayma, bir ülkenin demografik geçiş sürecinde geleneksel yapıdan modern yapıya geçtiğinin en güçlü kanıtlarıdır. Türkiye'de bu süreç, çocuk nüfus oranının azalması ve yaşlı nüfusun payının artmasıyla birlikte ilerlemektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Demografik veriyi analiz et
Ortanca yaşın 1919'dan 3434'e çıkması, doğum oranlarının düştüğünü ve yaşam süresinin uzadığını (nüfusun yaşlandığını) gösterir.
Demografik dönüşüm modelinde yaşlanan nüfus, gelişmişlik yolunda ilerleyen ülkelerin özelliğidir.
2
Ekonomik veriyi analiz et
Tarımsal istihdamın azalması ve hizmet sektörünün payının %50\%50'yi aşması, ekonominin modernleştiğini gösterir.
Sektörel dağılımda hizmet ve sanayinin payının artması, ülkenin gelişmişlik seviyesinin yükseldiğinin kanıtıdır.
3
İki veriyi sentezle
Hem yaş yapısındaki değişim hem de sektörel kayma aynı yöne (modernleşme/gelişme) işaret etmektedir.
Bu durum Türkiye'nin demografik fırsat penceresinin açık olduğu ancak nüfusun yaşlanmaya başladığı bir aşamada olduğunu gösterir.

Anahtar Kavram

Demografik Dönüşüm ve Sektörel Dağılım İlişkisi

İpuçları

1
Ortanca yaşın artması nüfusun yaşlandığı, tarımın payının düşmesi ise ekonominin modernleştiği anlamına gelir.
2
Gelişmiş ülkelerde hizmetler sektörü baskınken, az gelişmiş ülkelerde tarım sektörü baskındır.

Daha Fazla Pratik

Demografik fırsat penceresi kavramını ve Türkiye'deki yaşlı nüfus oranının %10 barajını aşmasının sonuçlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla